2

Przegląd wydarzeń

31 lipca–16 sierpnia 2012 nr 14 (162) * Kurier Galicyjski * www.kuriergalicyjski.com

Janusz Cisek o zamachu

Upartyjnione państwo

majowym 1926

Być może nie wszyscy zdajemy sobie sprawę jak partie polityczne

Przewrót majowy przeprowadzony przez Józefa

wpływają na nasze życie i funkcjonowanie. Spróbuję to przybliżyć

Piłsudskiego w 1926 r. był potrzebny i przyniósł dobre

na przykładzie Rzeczpospolitej Polskiej. Przedstawiony poniżej

owoce – powiedział prof. Janusz Cisek, były dyrektor

mechanizm jest kalką, do której można przyłożyć chyba wszystkie

Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie, dzisiejszy

wiceszef MSZ, w wywiadzie udzielonym dziennikarzo-

państwa uważane za demokratyczne. Ich system polityczny różni

wi PAP w 2011 roku.

się tylko niewielkimi szczegółami. Niestety, „upartyjnienie” państwa

Przewrót majowy był w dziejach

nie służy mu w takim stopniu, w jakim życzyłby tego sobie każdy

II Rzeczypospolitej ważną cezurą

określający się mianem „państwowca”.

i niewątpliwie rozgranicza całą histo-

rię XX wieku na dwie epoki: epokę

rozchełstanej, jak to pisano do 1926

JAN WLOBART

roku, demokracji, albo sejmowładz-

twa i epokę uporządkowanej demo-

Od lat na scenie politycznej RP

kracji, w której istnieją pewne prio-

funkcjonują: Platforma Obywatelska

rytety służące interesom państwa.

mająca około 40 tys. członków oraz

Również i w naszej współczesnej

Prawo i Sprawiedliwość, mający ich

historii, a tak wynika przynajmniej z

około 25 tys. Dopełniają ją także

badań społecznych, gotowi jesteśmy

mniejsze partie takie jak Ruch Pali-

zaakceptować rozwiązania, które

stabilizują sytuację, a nie ją desta-

kota, Polskie Stronnictwo Ludowe,

bilizują. W tym sensie, że mnogość

Sojusz Lewicy Demokratycznej i kilka

rozwiązań proponowanych przez

mniejszych „kanapowych” partyjek,

rozmaite środowiska, nie zawsze

sprawy zagraniczne. Wiedzieliśmy,

stanowiących tzw. plankton politycz-

służące interesom państwa, wresz-

jaki jest nasz stosunek do Rosji, do

ny bez realnej siły oddziaływania.

cie brak autorytetu wpływa bardzo

Niemiec, do Ligi Narodów, do Cze-

Od 2007 roku w RP władzę sprawuje

negatywnie na możliwości rozwoju

chów i do innych państw, z którymi

Platforma Obywatelska w koalicji z

społecznego i gospodarczego. Stąd,

łączyły nas określone interesy, jak

niewielką partią chłopską PSL. Mają

myślę, bierze się taka powszechna

na przykład do sojuszników rumuń-

one w Sejmie nieznaczną większość,

akceptacja po 1926 roku działań,

skich. Wreszcie polityka gospodar-

niezbędną do realizacji swojego pro-

które zastosował Józef Piłsudski.

cza, czyli napędzanie koniunktury

gramu wyborczego (o ile o takowym

Myślę, że przewrót majowy był

przez system zamówień publicz-

można mówić!). Może to stwierdzenie

sygnałem dla tych, którzy chcieli pra-

nych i budowa wielkich inwestycji:

wydaje się banałem, lecz większość

cować dla państwa, bo przed 1926

Centralny Okręg Przemysłowy, linia

obietnic wyborczych idzie w zapo-

rokiem rządy zmieniały się bardzo

kolejowa Gdynia-Śląsk, polski prze-

mnienie. Demagogia i populizm po

często. Dochodziło niejednokrotnie

mysł zbrojeniowy, wytwórnie sprzętu

uzyskaniu władzy nie są już potrzeb-

do bardzo karkołomnych kombinacji

komunikacyjnego, które funkcjonują

ne, ponieważ cel został osiągnięty.

sejmowych, jak rządów Chjeno-Pia-

do dnia dzisiejszego, jak na przy-

Jeżeli PO startowała jeszcze z jakimś

„wsiąka” w tę atmosferę i grzęźnie w

pieniądze przeznaczone na wydawa-

sta, czyli stronnictwa konserwatyw-

kład Mielec, Świdnik czy Rzeszów.

programem, to PSL praktycznie z

gąszczu biurokratycznych procedur.

nie prasy polskiej znalazły się w jego

nego z ludowym. Wreszcie braku

To wszystko stanowi przemyślaną

żadnym, bo trudno uznać za program

Podejrzewam, że wiele istotnych in-

gestii i tak się stało. Co z tego, skoro

stabilizacji, gdy chodzi o główne kie-

konstrukcję, która znalazła swoją

slogan o „obronie polskiej wsi”. Partie

formacji nie dociera do sprawującego

efekt jest taki, że do ostatecznych be-

runki polityki państwowej.

realizację po maju 1926 roku.

bezideowe, tak jak wyżej wspomnia-

formalnie władzę ministra. Powoduje

neficjentów środki finansowe jeszcze

Piłsudskiemu chodziło o wojsko

Reasumując: trudno jest bronić

na, są typowymi partiami władzy,

i sprawy zagraniczne. Wreszcie o

to sytuację, że wiele decyzji jest nie-

nie dotarły. Znając życie, winnych nie

zamachu, jako metody naprawy

gospodarkę, która była wtedy w

państwa czy przejmowania władzy,

zawłaszczającymi państwo na każ-

trafnych, złych lub ich po prostu brak.

będzie, bo porażka zawsze jest siero-

bardzo złym stanie, szczególnie do

ale w tym konkretnym przypadku,

dym szczeblu administracji i przed-

Brak jest ciągłości prowadzonej poli-

tą. Moim zdaniem nie przyniesie też

roku 1924, do reformy Grabskiego,

wyniki tego kroku wskazują na to,

siębiorstw będących w ręku Skarbu

tyki państwa wobec Polonii, co zraża

efektu wizyta przewodniczącego Ko-

a i później – bowiem bardzo szybko

że był on potrzebny i przyniósł do-

Państwa. Bezpardonowo obsadza się

tych ludzi do Warszawy. Jesteśmy

misji Łączności z Polakami za Grani-

utracono te przywileje, które ta re-

bre owoce.

wszelkie dostępne stanowiska człon-

bogatym krajem skoro pozwalamy

cą, która może ewentualnie posłużyć

forma i wprowadzenie złotego, jako

kami partii, rodzinami, znajomymi z

sobie na lekceważenie i ignorowanie

do wywołania „draki” przez opozycję

naszej polskiej waluty, przyniosła.

Nasz komentarz:

koterii biznesowych. Nepotyzm kwit-

potrzeb diaspory polskiej, szczegól-

w Sejmie.

To co po roku 1926 jest widocz-

Pełna zgoda Panie Ministrze!

nie w pełni. Pół biedy kiedy stanowi-

nie na Wschodzie, gdzie liczy ona

Przy braku spójności działań

ne, to niewątpliwie, constans jeżeli

Wspólne spojrzenie na przeszłość

ska zajmują ludzie kompetentni, lecz

na zrozumienie i wsparcie swoich

MSZ, bardzo trudne zadanie mają

chodzi o politykę wojskową, nad któ-

jest zawsze dobrą podstawą do efek-

z reguły tak nie jest, bowiem takich

działań.

konsulaty RP, ponieważ spada na

rą Piłsudski sprawował bezpośred-

tywnych działań w przyszłości. Każ-

ludzi jest niewielu. W zdecydowanej

Upartyjnienie jest często powo-

nie cała fala krytyki polskiej diaspo-

nią kontrolę. Podobnie, gdy chodzi o

dego z nas i w każdym miejscu.

większości państwem administrują

dem, że MSZ rzadko korzysta z wie-

ry, pomimo tego, że wykonują one

ludzie nie mający pojęcia o tym co ro-

dzy ludzi, którzy z różnych przyczyn

tylko polecenia MSZ. Szczególnie

Dom Polski we Lwowie – niebawem

bią, ale lojalni wobec partii, która ich

znają ten teren bardzo dobrze. W wie-

konsulat generalny we Lwowie, któ-

delegowała za niezłe wynagrodzenia.

lu sferach decydują ludzie kompletnie

ry w swoim okręgu ma największe

„We Lwowie niebawem zostanie

które ewentualnie mogły by być prze-

Łupy w postaci stanowisk są dzielone

nie znający realiów. Znajomość pro-

skupiska Polaków, znajduje się w

przekazany lokal pod Dom Polski,”

kazane na Centrum Kultury Polaków

według klucza partyjnego. Kompeten-

blemów Polonii amerykańskiej nie

ogniu krytyki i musi się tłumaczyć z

– powiedział gubernator Mychajło

we Lwowie. Na razie realnie rozpa-

cje są tutaj sprawą trzeciorzędną, co

oznacza jeszcze kompetencji w spra-

czynów niepopełnionych. Z całą sta-

Kostiuk na spotkaniu z podsekreta-

trywane są dwa obiekty, które odpo-

jest najbardziej bolesne dla obywa-

wie Polaków na Wschodzie. Oczywi-

nowczością można stwierdzić, że nie

rzem stanu w polskim MSZ, Janu-

wiadają wymogom polskiej strony. Są

teli, ponieważ to oni ponoszą koszty

stym jest, że omnibusów nie ma, ale

da się prowadzić spójnej i skutecznej

szem Ciskiem.

reprezentacyjne i dosyć obszerne. W

braku sprawności i profesjonalizmu w

gdzie jest kompetentny aparat? Gdzie

polityki bez ciągłości poczynań, zna-

Gubernator wspomniał również,

niedługim czasie podejmiemy osta-

zarządzaniu państwem.

znający szczegółowe realia doradcy?

jomości terenu i tematu przez osoby

że w najbliższym czasie wierni ko-

teczna decyzję i we Lwowie zostanie

Skupmy się na przykładzie Mini-

Jako przykład niefrasobliwości MSZ

odpowiedzialne w MSZ.

ścioła rzymskokatolickiego otrzyma-

otwarty Dom Polski” – podkreślił My-

sterstwa Spraw Zagranicznych. Po-

może posłużyć chociażby brak finan-

Konkludując, partie reprezentują-

ją lokal o powierzchni około 6000 m

chiło Kostiuk.

lakom mieszkającym poza granica-

sowania polskiej prasy na Ukrainie w

ce niewielką część wyborców i sym-

kw. na realizację różnych programów

Jednocześnie Janusz Ciszek po-

mi Rzeczpospolitej funkcjonowanie

roku 2012. Do chwili obecnej polscy

patyków (w postaci swoich członków),

socjalnych i kulturalnych – organiza-

dziękował gubernatorowi za zrozu-

cję schroniska dla biednych i szkoły

mienie problemów Polaków we Lwo-

tego ministerstwa na pewno nie jest

wydawcy pism polonijnych nie otrzy-

zawłaszczają państwo niekoniecznie

katolickiej.

wie i sprzyjanie w ich rozwiązaniu, a

obojętne, ponieważ kreuje ono po-

mali ani złotówki na wydawanie swo-

jemu służąc i godnie go reprezen-

„Wspieramy wszechstronnie ot-

również wysłowił nadzieję na konty-

litykę, miedzy innymi wobec Polonii

ich pism. Wielu z nich może zostać z

tując. Myślenie „propartyjne” jest

warcie Domu Polskiego we Lwowie.

nuację i dalszy rozwój współpracy

i Polaków za granicą. Tymczasem

długami i zbankrutować. Chcąc za-

nadrzędne w stosunku do interesów

W chwili obecnej dwustronna grupa

pomiędzy dwoma narodami.

gołym okiem widać brak kompeten-

chować ciągłość wydawniczą, podjęli

państwa, a powinno być odwrotnie.

robocza obejrzała kilka obiektów,

źródło: zaxid.net

cji i wiedzy wielu ludzi tam zatrudnio-

ryzyko finansowania działalności ze

Nie ma żadnej sprawy, która może

nych. Od dawna krążą legendy na

swoich środków. Nie trzeba zbytnio

być ważniejsza od Rzeczpospolitej

Z OSTATNIEJ CHWILI

temat obsadzania stanowisk w MSZ.

wysilać wyobraźni, aby domyślić się

Polskiej i jej racji stanu, o czym nie

Także tu, układy partyjne nie są bez

co czują. Ta sytuacja wydaje się o tyle

powinni zapominać jej obywatele,

znaczenia. Ta sytuacja powoduje,

kuriozalna, że jak wiadomo minister

biorąc czynny udział we współrządze-

Według posiadanych przez nas informacji, umowa na program me-

że nawet nowy minister nie jest w

Radosław Sikorski przez kilkanaście

niu. Chociażby poprzez uczestnictwo

dialny, pomiędzy polskim MSZ a Fundacją „Pomoc Polakom na Wscho-

stanie wiele zmienić, ponieważ sam

miesięcy „wojował” z Senatem aby

w wyborach.

dzie” została podpisana w poniedziałek 30.07.2012.