30

O tym i owym

31 lipca–16 sierpnia 2012 nr 14 (162) * Kurier Galicyjski * www.kuriergalicyjski.com

Moja genealogia kresowa

Śladem naszych publikacji

O rodzinie Szpaczyńskich –

Im człowiek jest starszy, tym chętniej zagłębia się w przeszłość. Projektorem pamięci wyświetla

sceny ze swego życia, przywołuje do istnienia wizerunki osób najbliższych. Klatki wspomnień

ciąg dalszy

są już wprawdzie wyblakłe, niekiedy trzeba je mozolnie sklejać, nawet fabułę zmieniać jeśli od-

najdzie się coś, co pozwala, a nawet zmusza do nowego spojrzenia na to, co nam się

pomiędzy rodzinami. Potem ciotka

KRzYSzTOF SzYMAŃSKI

wydawało znane dotąd z osobistego doświadczenia.

Eliza przyjechała do Opola, podob-

STANISłAW WODYŃSKI

Cieszy nas bardzo, że nasze

nie jak Józefa Szpaczyńska oraz

artykuły z nr 12 i nr 13 KG o Kazi-

Zosia i Ania Michałowicz. Znajomość

Moje dzieciństwo upłynęło w

mierzu Szpaczyńskim, przedwojen-

z Kazachstanu była kontynuowana

PRL-u. Od samego początku było

nym komendancie lwowskiej Straży

i w ten sposób Zofia Michałowicz zo-

naznaczone przyciszonymi rozmo-

Pożarnej, za sprawą naszych czy-

stała moją matką chrzestną. „Zunia”

wami rodziców, odwiedzinami nie-

telników mają ciąg dalszy. Jeszcze

Szpaczyńska – aktorka dramatyczna

znanych nam osób, które albo były

ważniejsze jest to, że odzywają się

i jej córka Zosia (zmarła w 1995) są

dalszymi krewnymi, powinowatymi

albo uczennicami mamy i w drodze

do nas osoby, które bezpośrednio

pochowane na cmentarzu komunal-

na Ziemie Odzyskane, jak wtedy

znały rodzinę Szpaczyńskich i nadal

nym na Półwsi w Opolu. Córka Ania

się mówiło, pojawiały się w naszym

są z nią w kontakcie.

wyszła za mąż. Jej mężem został dr

mieszkaniu w Wadowicach. Miałem

Maciej Scheller z Gdańska. Wyjecha-

ja i moje siostry jak najmniej wiedzieć.

Banałem byłoby pisać znów, że

ła z Opola i osiedliła się początkowo

Nie pytać, nie dociekać. Potem ojciec

w redakcji zadzwonił telefon… Ale

w Anglii, potem w Ameryce. Najpierw

umarł. Osamotniona mama z trójką

tak też i było. Skontaktował się z nami

w Kanadzie, potem w USA, a aktu-

małych dzieci, rzucona przez za-

pan Janusz Karpiński, naczelnik Biu-

alnie zamieszkuje w Palm Beach na

wieruchę wojenną w zupełnie obce

Piotr Strzetelski (od lewej), Stanisław Wodyński i Bogdan

środowisko, wymazała z pamięci

ra Spraw Międzynarodowych Urzędu

Florydzie.

Martyczak

wszystko to, co już było, to co się w

Miasta Opola.

Muszę też wspomnieć o jej wuju

socjalistycznej rzeczywistości już nie

Oto co przekazał nam pan Ja-

Zbigniewie – synu Kazimierza i Józe-

ku kierował się intuicją niż faktami.

stąd…”. Nazajutrz dołączył do nas

liczyło, było, minęło, nie wróci. Liczyła

nusz Karpiński:

fy Szpaczyńskich, bracie Zosi, który

Po kilku, czynionych bez powodze-

przybyły ze Stanisławowa Bogdan

się tylko walka o każdy dzień następ-

mieszkał i zmarł w Bytomiu. O ile mi

nia próbach spotkania się, a to na

Marytczak, który jest tak jak i ja dla

ny, o teraźniejszość. Jak przetrwać,

Szanowna Redakcjo! Z wielkim

wiadomo Ania utrzymuje kontakt z

spływie Dniestem, a to w Krakowie,

Piotra jego trzeciorzędowym wujem,

nakarmić, ubrać, potem jak nas wy-

zainteresowaniem i zaskoczeniem

rodziną swojego wuja.

osobiście zetknęliśmy się dopiero w

a moim kuzynem. Mieliśmy bowiem

kształcić. Zabroniono mamie – absol-

Mariampolu na Ukrainie. Piotr miał

wspólnego prapradziadka Ignacego

wentceSeminariumNauczycielskiego

przeczytałem artykuł Pana Redak-

Egzemplarze Kuriera Galicyjskie-

wtedy nade mną przewagę spotka-

juniora, a nasze prababki były sio-

we Lwowie pracować w szkole, zmu-

tora Krzysztofa Szymańskiego za-

go, traktujące o rodzinie Szpaczyń-

nia w Stanisławowie z kuzynostwem

strami! Franciszka Ksawera Strze-

szono ją do mycia podłóg w szpitalu.

tytułowany „Współczesne tajemnice

skich przesłałem już Ani na Florydę.

tam zamieszkałym i na powitanie

telska, prababka Bogdana, wyszła

Uprawnienia emerytalne uzyskała

lwowskich kamienic” zamieszczony

Mam nadzieję, że dokumenty przy-

podarował mi prababkę! Wincentynę

za mąż za kierownika szkoły w

mama, jak miała 75 lat, wcześniejsza

w Kurierze Galicyjskim nr 12 i cd. w

padkowo odnalezione po kilkudzie-

Strzetelską – córkę brata jego pra-

której również nauczała, Rusina o

jej praca w II RP się nie liczyła. Mimo,

nr 13.

sięciu latach nareszcie trafią we wła-

prapradziadka Erazma Strzetelskie-

nazwisku Deputat. Z tego związku

że Pan Bóg wynagrodził jej heroiczne

Znałem bowiem żonę Kazimie-

ściwe ręce zapisując białe dotychczas

go – Ignacego juniora. I tak z enig-

przyszła na świat babka Bogdana

wysiłki siedmiorgiem wnucząt nasza,

matycznego z korespondencji „kuzy-

– Stanisława, która wyszła za mąż

świętej pamięci mama cały czas żyła

rza Szpaczyńskiego Józefę oraz

karty historii rodziny Szpaczyńskich.

na” stałem się solidnie umocowanym

za profesora gimnazjalnego c.k. Mi-

teraźniejszością i przyszłością, a to,

córkę Zofię, która była moją matką

trzeciorzędowym, ciotecznym wujem

kołaja Bażałuka. Państwo profeso-

co było zostało jak palimpsest wyma-

chrzestną. Przekazuję więc garść

Pozdrawiam serdecznie

Piotra! Przyspawanym genealogicz-

rostwo miało troje dzieci, jednym z

zane z jej pamięci. Więcej mogłem

informacji, które posiadam na temat

Redakcję Kuriera Galicyj-

nie do 1761 roku, w którym to urodził

nich była mama Bogdana – Joanna

się dowiedzieć o historii rodziny „po

rodziny Szpaczyńskich.

skiego i pozostaję

się nasz wspólny protoplasta Ignacy

Helena. Jak i inne kobiety w rodzi-

mieczu” od kuzynów ze strony ojca.

Józefa Szpaczyńska została

z uszanowaniem

Franciszek Strzetelski, starosta trem-

nie, a raczej już można mówić w ro-

Kądziel jawiła się osamotniona, po-

zesłana, jak Pan pisze, do Ka-

Janusz Karpiński

bowelski.

dzie, była nauczycielką. Zaszczepiła

rzucona przez wszystkich.

zachstanu. Przebywała tam wraz

Ta nasza, wspólna już teraz, się-

jednak Bogdanowi znajomość mowy

Jednak czepiając się rzuconego

Opole, 27 lipca 2012 roku

gająca w daleką przeszłość ekspedy-

i tradycji przodków, bo jak sam ze

kiedyś okruchu wspomnienia mamy,

ze swoją córką Zofią Michałowicz,

cja na Ukrainę obfitowała w bardzo

wzruszeniem mówił „…w moim ro-

iż panna Szczęsnowiczówna mia-

żoną żołnierza, który z Armią Ander-

Pan Janusz Karpiński sprostował

wzruszające momenty. Mieszkając u

dzinnym domu czwartek był dniem

ła kuzynów, poetów Strzetelskich,

sa doszedł do Anglii i tam po wojnie

niektóre dane, które podaliśmy. Mia-

zaprzyjaźnionego ze mną od z górą

polskim, w którym wszyscy domow-

dotarłem do wytrawnego history-

osiadł. W Kazachstanie z tego związ-

nowicie na zdjęciu z nr 13, przedsta-

10 lat Gieńka Beregina w Mariampo-

nicy mówili wyłącznie po polsku…”.

ka swojej rodziny doktora Piotra

ku urodziła się Ania. Tam również

wiającym kobietę wśród egzotycznej

lu, byliśmy bowiem bardzo niedaleko

Zmarła w 1988 roku mama Bogdana

Strzetelskiego z Krakowa. W tym

przebywała na zesłaniu moja ciotka

roślinności, jest pani Zofia Szpaczyń-

od „matecznika„ Strzetelskich – Uścia

pozostawiła mu również zarys drze-

momencie otworzyła się jak książka

Eliza Stelmachów, żona majora Woj-

ska-Michałowicz (córka Kazimierza)

Zielonego, ongiś nawet siedziby sta-

wa genealogicznego, wywodzą-

moja genealogia kresowa! Począt-

rostwa, ważnego dla tamtych tere-

cego pochodzenie od małżeństwa

kowo Piotrowi, który miał wszystko

ska Polskiego straconego w Katyniu.

na Florydzie w posiadłości swojej

nów położonych na Dniestrem cen-

Ignacego juniora Strzetelskiego h.

bardzo starannie wywiedzione w

Tam też nawiązała się znajomość

córki Anny.

trum administracyjnego, w którym

Niezgoda z Apolonią Borzemską h.

postaci rozbudowanego drzewa do

to kanoniczne rządy w tamtejszej

Jelita.

ósmego, a nawet dziewiątego poko-

parafii w latach osiemdziesiątych XIX

Spotkaniem ze mną Bogdan

lenia wstecz, trudno było zgłoszoną

POLSKI REPREZENTACYJNY ZESPÓŁ

wieku pełnił ksiądz Rafał Strzetelski,

szczególnie był podekscytowany,

przeze mnie parantelę zaakcepto-

jeden z sześciu braci Ignacego junio-

przecież według posiadanych przez

wać. Z tymi poetami, też był kłopot.

PIEśNI I TAŃCA ZIEMI LWOWSKIEJ

ra. Przy kościele pod wezwaniem św.

jego mamę informacji, zostaliśmy w

Literaturą w tej zacnej rodzinie,

Trójcy znajduje się rozległy dworek,

1944 roku w Ponikwi koło Brodów

której przedstawiciele parali się w

WESELI LWOWIACY”

w którym mieściła się plebania. W

wszyscy zamordowani przez ukraiń-

większości zajęciami związanymi z

nim to mogła się urodzić w 1904 roku

skich nacjonalistów. Cała zaś rodzi-

przyrodą zajmowała się dotąd tylko

Zaprasza młodzież od 12 lat i wzwyż do nauki polskich tańców narodowych,

moja mama! Postać księdza Rafała

na Marii, córki Ireny z Czajkowskich

jedna z ciotecznych praprababek

regionalnych i lwowskich. Próby zespołu odbywają się w szkole nr 10 w śro-

Strzetelskiego miała wielkie znacze-

Szczęsnowiczowej, a wnuczki Win-

Piotra, siostra jego prapradziadka

dy i piątki od godz. 19:30 do 21:00. Zgłoszenia przyjmujemy podczas prób

nie dla rodziny. Tamtejszy cmentarz

centyny Strzetelskiej, była przez te

Artura Strzetelskiego, „sawantka

lub pod nr tel.: 261 54 87 lub 0505087433. Serdecznie zapraszamy!

pokrywają nagrobki z inskrypcjami

wszystkie lata przez nich opłakiwana.

z Topolnicy” – Olimpia Zofia Gryn-

Kierownik zespołu Edward Sosulski

proszącymi o modlitwę za Strzetel-

Nie było nas wśród żywych, nasza ga-

berg, spoczywająca na Cmentarzu

skich lub Strzetelskie de domo. Zu-

łąź drzewa genealogicznego dla nich

Łyczakowskim we Lwowie. Ale

Apartament do wynajęcia

pełnie zachowane w dobrym stanie,

uschła! Fama tragedii, która dotknęła

przecież kiedy dopasowaliśmy do

jak na warunki panujące na Ukrainie.

rodzinę siostry mojego ojca Wandy

tej romantycznej wizji naszej mamy

Czakramy familijne przyciągające

Wolaninowej, która wraz z mężem

poetyzującego, w dodatku niezwy-

Wynajmę apartament przy pl. Katedralnym we Lwowie

magnetyczną siłą nawet po upływie

i córką została przez banderowców

kle elegancko ubranego młodzieńca

(centrum). Jest to duży pokój (70 m2), z łazienką, kuchen-

ponad stu pięćdziesięciu lat! Od-

zamordowana w Pieniakach, została

Stanisława Strzetelskiego, starsze-

ką gazową, naczyniami kuchennymi, Internetem.

krywane przez nas dosłownie spod

nam przypisana.

go od naszej mamy o 8 lat, obie-

warstw zmurszałego drzewa, po-

Z odmętów rzezi wołyńskich

cującego już wtedy dziennikarza,

Kontakt: +380677842151, Marian

przerastanego mchu, ukryte w gąsz-

wydostaliśmy się jednak żywi i do-

wszystko zaczęło się jak w puzzlach

czu rosnących burzanów. Dziwne a

piero teraz po upływie prawie sie-

układać. Brakowało jednak najważ-

Poszukujemy pracowników

zarazem jakże swojskie miejsce. W

demdziesięciu lat odnaleźliśmy się

niejszego ogniwa, cały czas NN była

sztafecie przekazującej geny, byliśmy

na nowo. Na Ukrainie, w słoneczny

tą ze Strzetelskich, która wyszła za

żywymi ich nośnikami, ja dobiegają-

dzień, uczestnicząc w pielgrzymce

mojego nieznanego z imienia dziad-

BCJ Konsalting, Oddział w Polsce pilnie poszukuje:

cy już do mety, Piotr w kwiecie i sile

rodzin greckokatolickiej diecezji sta-

ka Czajkowskiego.

– górników – wiek do 45 lat, mile widziana znajomość języka polskiego

wieku. Wtedy zaczęła mi dźwięczeć

nisławowskiej do łaskami słynącego

Doktor Piotr już oswoił się z

– nauczyciela języka polskiego, ukraińskiego i rosyjskiego

w uszach przejmująca fraza znanej

grodu Maryi, Matki Jezusa – Ma-

moim „kuzynostwem”, nawet przez

Kontakt: +48717879815,

polskiej pieśni: „…ta ziemia do Pol-

riampola.

grzeczność w drzewie zaznaczył ga-

info@bcj-konsalting.eu lub: 0679028421

ski należy, choć Polska daleko jest

łązkę, jednak bardziej w tym wypad-

kg