10

Przegląd wydarzeń

26 lutego–14 marca 2013 nr 4 (176) * Kurier Galicyjski * www.kuriergalicyjski.com

Przeszłość

Krakowskie doświadczenia

oddajmy historykom na lwowskim bruku

Historyk z Kołomyi – Jurij Płekan – bada złożone

22 lutego w sali konferencyjnej Centrum Historii Miejskiej Europy Środ-

stosunki polsko-ukraińskie i pierwsze doświadczenia

kowo-Wschodniej odbyła się prezentacja projektów Krakowskiego

parlamentaryzmu ukraińskiego. Swoje rozważania

Biura Festiwalów z udziałem dyrektora ds. programowych Roberta Pia-

doktor historii przedstawił w kilku książkach. SABINIE

skowskiego. Moderatorem spotkania był Hryhorij Semenczuk, dyrektor

RóŻyCKIEJ JURIJ PŁEKAN opowiada o swojej

pracy i zainteresowaniach.

ds. programowych Międzynarodowego Festiwalu Literackiego we Lwo-

wie. Spotkanie było zorganizowane w ramach projektu „Lwów – miasto

literatury” przy wsparciu Rady Miejskiej Lwowa oraz Polskiego Instytutu

w Kijowie.

zarządza pierwszą w swoim rodzaju

się o tytuł „Lwów – miasto literatury”.

EUGEnIUSZ SAŁO

Krakowską Komisją Filmową, która

Kraków podał swoją aplikacje w grud-

tekst i zdjęcie

pomaga producentom i reżyserom,

niu 2010 roku i razem z Pragą, He-

Podczas panelu dyskusyjnego

administruje punkty sieci informacji

idelbergiem, Tromsø i Vancouverem

Robert Piaskowski podał informa-

miejskiej InfoKraków, a także pro-

kandyduje do tytułu „Miasto literatury

cje o działalności, celach, projek-

wadzi portal Krakow.travel.

UNESCO”.

tach i planach Krakowskiego Biura

Po 2000 roku Kraków uczył się

– Bardzo się cieszymy z tego,

Festiwalowego. Początkowo biuro

na własnych błędach. Najpierw ak-

że inicjatywa ubiegania się o miasto

nosiło nazwę Kraków 2000 i dzia-

centowano na życiu festiwalowym

literatury jest też trochę wspólną ini-

łało jako instytucja kultury, co było

Krakowa z mnóstwem bardzo dro-

cjatywą, że Kraków chcę pomagać

związane z przyznaniem Krakowowi

gich i spektakularnych wydarzeń,

miastu Lwów w uzyskaniu tego tytułu

tytułu Europejskiej Stolicy Kultury

pobudzeniu turystyki i zaintereso-

i będziemy wspierać wszystkie dzia-

w 2000 roku. Głównym celem była

waniu zagranicznych gości. Turyści

łania w tej sprawie. Bardzo nam się

organizacja i sprawny przebieg róż-

zaczęli przyjeżdżać, m.in. bardzo

też marzy, żeby ten kierunek Kraków-

Jurij Płekan

norodnych prestiżowych wydarzeń

dużo z Wysp Brytyjskich, ale ich

Lwów był taką obowiązkową literacką

z różnych dziedzin kultury: muzyka,

akurat niezbyt interesowała kultura.

podróżą wszystkich tych, którzy żyją

tyczną wolę walki. Po trzech rozbio-

SABInA RóżycKA

rach Polski jej elity zachowały się

tekst i zdjęcie

i włączyły się w państwowość Au-

stro-Węgier. Przy tym nie zapomi-

Panie profesorze, dlacze-

nano o własnej godności. Ukraińcy

go zainteresował się pan tą

nie mieli takich elit.

tematyką?

Mój przewód doktorski poświęco-

Na co dzień Ukraińcy i Polacy

ny był zagadnieniu walki Ukraińców

w miastach i wioskach mieszkali w

i Polaków za zreformowanie prawa

pokoju, było tysiące mieszanych mał-

wyborczego zarówno w parlamencie

żeństw, ludzie razem dorastali i dzielili

austriackim, jak i w Sejmie Galicyj-

się wszystkim po sąsiedzku. Jeszcze

skim. Badałem stosunki polsko-ukra-

byli i Żydzi, Niemcy, Austriacy, Ormia-

ińskie na tym tle w okresie wyborów

nie. Kwestia przynależności narodo-

do obu parlamentów. Pracowałem w

wej i religijnej nie była na pierwszym

archiwum Biblioteki Jagiellońskiej w

miejscu. Lecz, gdy politycy rozdmu-

dziale rękopisów i korzystałem z ma-

chiwali międzynarodowościową wro-

teriałów fundacji Michała Bobrzyń-

gość, wtedy zaczynały się konflikty.

skiego, profesora Uniwersytetu Kra-

Dobrym przykładem są kulturowo-ar-

kowskiego, który był namiestnikiem

tystyczne wzajemne wpływy Ukrainy

Robert Piaskowski, Hryhorij Semenczuk i Mykoła Szpakowski

Galicji w latach 1908-1913. Wspo-

i Polski. Ale na ten temat prowadzo-

minam te kilka tygodni, spędzonych

no już poważne badania, napisano

literatura, kino, teatr, sztuki wizual-

Dla turystów było to miasto na super

literaturą, ją kochają i widzę, że ona

w Polsce w wielkim sentymentem.

liczne prace, gdzie na konkretnych

ne i in. W przeciągu pięciu lat Biuro

zabawę z mnóstwem kafejek, knajp

może być taką podróżą do odkrywa-

Moi koledzy z Krakowa okazywali mi

przykładach pokazano wzajemne

na tyle ugruntowało swoją pozycję

i klubów. Mieszkańcy Krakowa zaczę-

nia. Myślę, że literaturę ukraińską

wszelką pomoc we wszystkim.

przenikanie się w malarstwie, mu-

znaczącego organizatora wydarzeń

li buntować się przeciwko temu.

trzeba odkryć przed innymi miastami

W czasie mojej pracy nauko-

zyce, literaturze i teatrze. To tylko

kulturalnych w Polsce i Europie, że

Później Biuro zaczęło skupiać

i ta sieć współpracy literatury UNE-

wej zebrałem wiele materiałów bio-

wzbogacało kulturowo oba narody.

rozpoczęto realizację i promocję

lokalne środowiska twórcze wokół

SCO ma temu służyć – zaznaczył

graficznych o parlamentarzystach-

Te sprawy trzeba akcentować i kon-

wielkich imprez kulturalnych. Wiel-

jednej imprezy, co dawało pozytywny

w rozmowie Robert Piaskowski. –

Ukraińcach, kopii dokumentów o ich

tynuować te wspaniale tradycje.

ką popularnością cieszą się takie

efekt. – Jeśli festiwal ma taki charak-

Mamy nadzieję, że twórczość literac-

pracy i zdjęcia. Wszystko to ukazało

czasembadaniapolskich

wydarzenia muzyczne jak festiwal

ter, że inspiruje takie działania i zmie-

ka będzie inspirować także działania

się w informatorze o deputowanych

i ukraińskich naukowców

Misteria Paschalia, awangardowe

nia lokalne środowisko kultury – to

teatralne, muzyczne, filmowe. Trze-

do parlamentu austriackiego i Sej-

są  przyczyną  konfliktów.

koncerty Sacrum Profanum, Festi-

jest bardzo dobry festiwal. Ale jeżeli

ba myśleć o literaturze jako wartości

mu Galicyjskiego Krajowego w latach

czy należy poruszać takie

wal Muzyki Filmowej, prestiżowy

jest tylko fajerwerkiem, który konsu-

ekonomicznej, łączyć ją z turystyką,

1848-1918. Jest to swego rodzaju do-

tematy, które prowadzą do

cykl spektakli Opera Rara, festiwal

muje budżet i nic po nim nie zostaje

filmem, grami wideo, reklamą, mar-

wód dla naszych politycznych prze-

konfliktów?

Art Boom, Conrad Festival, festiwal

– to nie trzeba iść tą drogą, – radzi

ketingiem. Literatura jest u początku

ciwników, pokazujący, że Ukraińcy

Naukowcy robią swoje, a ich pra-

w Galicji mieli doświadczenie parla-

ca zasługuje na szacunek. Konflikty,

Boska Komedia. Krakowskie Biuro

Robert Piaskowski.

tych wszystkich dziedzin, a te dzie-

mentaryzmu od stuleci. Nabywali

z zasady, wywoływane są przez po-

Festiwalowe jest także wydawcą

Dzień wcześniej odbyła się konfe-

dziny są bardzo rozwojowe – podsu-

i tworzyli te doświadczenia wspólnie

lityków, którzy nie zawsze mają do-

kulturalnego magazynu Karnet, któ-

rencja, która miała na celu przygoto-

mował dyrektor Krakowskiego Biura

z Polakami. Chociaż zdarzały się

bre zamiary. Dlatego należy historię

ry jest bezpłatnie rozpowszechniany,

wanie aplikacyjną formę do ubiegania

Festiwalowego.

konflikty, które nie raz nabywały ra-

i fakty z przeszłości pozostawić ba-

dykalnego charakteru.

daczom, a politycy powinni tworzyć

Studia prawnicze w Polsce

sprzyjające środowisko dla wzajem-

Proszę przytoczyć przy-

nej współpracy w dziedzinie kultury,

kłady nie konfliktów, a współ-

oświaty, ekonomiki. Osobiście, jako

pracy pomiędzy Ukraińcami

historyk, nie życzyłbym sobie, aby

i Polakami?

Natalia Kryworuczko. – W ramach

do 4 miesięcy w polskich ośrodkach

SABInA RóżycKA

Ukraińców i Polaków jednoczyło

moje prace wykorzystywali politycy.

pierwszego projektu przewidziane są

uniwersyteckich (Jagiellońskim, War-

to, że nie mieli własnej państwowo-

Udowadniać, że były różne okre-

wykłady niektórych zagadnień pol-

szawskim i Lubelskim Uniwersyte-

Wydział prawa Uniwersytetu

ści. Chociaż w składzie monarchii

sy – dobre i złe pomiędzy naszymi

skiego i europejskiego prawa dla stu-

tach). Projekt przewiduje pokrycie

Przykarpackiego w Iwano-Frankiw-

austrowęgierskiej mieliśmy równe

narodami, powinniśmy my – histo-

dentów i doktorantów wydziału pra-

kosztów pobytu i organizację zajęć

sku (dawn. Stanisławowie) i wydział

prawa. Tak było zapisane w ówcze-

rycy. Takie były realia i musimy mó-

wa. Przewidziana jest też praktycz-

w ramach dotacji z polskiego MSZ.

prawa i administracji Uniwersytetu

snej konstytucji. Zwracaliśmy się do

wić prawdę. Ale dziś to już nie takie

na część zajęć, która odbywać się

Podstawowymi kierunkami współ-

Jagiellońskiego podpisały umowę o

rządu w języku ojczystym – tak sta-

ważne, minęły lata, urodzili się nowi

będzie w kancelariach adwokackich,

pracy będzie wymiana kadry pro-

współpracy.

nowiło prawo. Tu trzeba oddać na-

ludzie z nowymi myślami i światopo-

notarialnych i bankach z perspekty-

fesorskiej, naukowców, studentów,

– Nasza współpraca jest oparta

leżne Polakom, że umieli osiągnąć

glądem. Tym bardziej, że Polska jest

wą podjęcia pracy w przyszłości.

doktorantów, również publikacje prac

na realizacji dwóch projektów: „Szko-

więcej w walce o swoje prawa. Ich

chyba największym przyjacielem

Drugi projekt pozwala na staże

naukowych, organizacja konferencji,

ła prawa polskiego i europejskiego”

postawa patriotyczna i duma na-

Ukrainy i to państwo sprzyja nam w

studentom i pracownikom nauko-

szkoleń i finansowanie prac badaw-

i „Wizyty naukowe do Polski” – wyja-

rodowa były większe. Polacy mieli

dążeniu do członkostwa we wspól-

wym wydziału prawa na okres od 2

czych.

śnia sekretarz prasowy Uniwersytetu

silne tradycje państwowości i gene-

nocie europejskiej.