27

www.kuriergalicyjski.com * Kurier galicyjski * 12–25 marca 2013 nr 5 (177)

Ostatnia taka wojna

humor

kawalerii. Były jednak braki w kadrze

oficerskiej. Rozkazem z 8 maja 1944

roku została włączona w skład Armii

żydowski

Polskiej w ZSRR i do końca wojny

– Była to ostatnia wojna prowadzona zgodnie z zasadami – tak Sergij

działała w składzie I Armii WP. Po-

Adamowycz określa działania wojenne w latach 1914-1918 podczas

szczególne oddziały i pododdziały

Żona do męża:

zaprzysiężono w Dobrzyńcu, pow.

I wojny światowej. Niedawno swoje badania opracował w książce

- Mosze, pamiętaj, żebyś po

Otwock, w październiku 1944 roku.

mojej śmierci zaraz się znów ożenił!

„Stanisławów w czasach wojny 1914-1918”. Prezentacja książki, sta-

Stan etatowy Brygady wynosił:

Małżonek uspokaja:

3025 ludzi (302 oficerów, 693 podofi-

nowiącej 38 tom z serii „Moje miasto” odbyła się niedawno w Iwano-

- Salcie, ty się nic nie martw. Ty

cerów, 2 030 szeregowych), 3004 ko-

zrób swoje, a o resztę już ja się za-

Frankiwsku.

nie, 7 motocykli, 109 samochodów, 25

troszczę.

radiostacji. Na uzbrojenie złożyły się

***

pistolety maszynowe, karabinki, ka-

Żyd wiezie do Izraela portret

rabiny maszynowe, rusznice ppanc,

Lenina.

moździerze, armaty 76 mm, armaty

- Co to jest? – pyta celnik rosyj-

ski.

plot 37 mm . Dowódcą brygady został

- Nie „co”, a „kto”! To Lenin!

płk Włodzimierz Radziwanowicz.

- Kto to jest? – pyta trochę póź-

niej celnik izraelski.

Ostatnia taka szarża

- Nie „kto”, a „co”! To złota

Po ukończeniu szkolenia i otrzy-

rama!

maniu wyposażenia, Brygada osią-

***

gnęła gotowość bojową w czerwcu

Idzie sobie rabin przez wieś i wi-

i została skierowana do Chełma, a

dzi, że Chaim zajada sobie kanapkę

15 sierpnia 1944 roku wzięła udział

z szynką.

w defiladzie w Lublinie, przed prze-

- Czy ja dobrze widzę, Chaim,

wodniczącym KRN Bolesławem Bie-

szynkę z nieczystej świni jesz?

rutem.

- W rzeczy samej.

Do walki Brygada weszła po raz

- A! Może ty chory jesteś i nie

pierwszy we wrześniu 1944 roku w

musisz przestrzegać Prawa Mojże-

szowego?

czasie bitwy o Warszawę. Następ-

- Nie, zdrów jestem.

Zinowij Żerebecki (od lewej), Sergij Adamowicz i Iwan Minołatyj

nie wkroczyła na Pragę, gdzie w

- To czemu...

czasie forsowania Wisły prowadziła

- Bo taka smaczna jest, że się

działania demonstracyjne. Podczas

ze strony okupacyjnych władz ro-

SABINA RÓŻYCKA

nie mogę powstrzymać.

radzieckiej ofensywy styczniowej

syjskich. Przedstawił faktyczny stan

tekst i zdjęcia

- Popatrz, Panie Boże, na naród

1945 roku Brygada sforsowała Wi-

rzeczy w ówczesnym Stanisławowie.

swój wybrany, gdzie nawet grzesz-

słę i wkroczyła do Warszawy od

Opracowanie obejmuje opis spo-

Ten materiał jest znacznym wkładem

nik brzydzi się kłamstwem!

strony Służewca.

łecznych, gospodarczych, politycz-

w krajoznawstwo, bo przez pryzmat

***

1 marca 1945 roku Brygada

nych i kulturowych uwarunkowań z

badań naukowych widoczne są spo-

Siedzi Żydówka na ławce w par-

przeprowadziła ostatnią w historii jaz-

życia Stanisławowa w okresie I wojny

łeczne, etniczne i demograficzne

ku, a w piaskownicy bawią się jej

dy polskiej szarżę kawaleryjską, na

światowej. Częściowo temat ten po-

zmiany w mieście, a nawet dowiadu-

mali synkowie. Dosiada się druga

pozycje niemieckie we wsi Borujsko

pani i mówi:

ruszały opracowania iwanofrankiw-

jemy się o różnych ciekawostkach i

(Schönfelde), stanowiące część trze-

- Jakie ładne dzieci, ile mają la-

skiego krajoznawcy Iwana Bondare-

zabawnych faktach z czasów wojny.

ciej linii umocnień Wału Pomorskiego.

tek?

wa w książce „Forteca na wołoskim

Sergij Adamowicz podkreślił, że

A mama na to:

Wcześniejsze natarcia tego dnia czoł-

trakcie”. Ten sam okres figuruje też

publikacja jest wynikiem kilkuletniej

- Sędzia ma trzy latka, a mece-

gów i oddziałów 2 Dywizji Piechoty na

we wspomnieniach Lilii Cionker, Wo-

pracy. Przewód doktorski wykładow-

nas dwa.

Borujsko nie przynosiły powodzenia z

łodymyra Makara, Petra Isajewa. W

cy też był poświęcony temu temato-

***

uwagi na trudny podmokły teren i po-

książce Adamowicza materiał został

wi. – Opisałem ten okres sucho i bez

Cesarz Franciszek Józef robi

łożenie wsi na wzniesieniu, na otwar-

usystematyzowany, podany bardzo

emocji – mówi Sergij Adamowycz

przegląd wojsk. Podchodzi do żoł-

tym terenie. Do wsparcia kolejnego

krótko i ściśle, przedstawiono tu ol-

– ale przewód doktorski i habilitacja

Okładka książki Sergija Ada-

nierza i pyta:

natarcia wyznaczono grupę bojową

brzymi zakres informacji obejmujący

nauczyły mnie takiego sposobu po-

mowicza

- Umarłbyś za Austrię?

kawalerii w składzie dwóch szwadro-

okres wojny.

dawania faktów. Starałem się opisać

- Tak jest, Wasza Cesarska

nów pod dowództwem majora Wale-

leczono mieszczan, jak walczono z

– Przed I wojną światową w Eu-

życie codzienne miasta. Między in-

Mość!

riana Bogdanowicza. Grupa konna

epidemiami, ile wywożono śmieci, ile

ropie panował stosunkowy spokój, bo

nymi, uderzyło mnie w dokumentach,

Podchodzi do drugiego

po zaciętej walce zdobyła Borujsko,

kosztował przejazd we fiakrach, ile

ostatnia wojna – francusko-pruska –

że nawet okupanci z Rosji, prze-

- Umiałbyś mnie zabić?

przy stratach zaledwie 7 zabitych i 10

- Nigdy w życiu, Wasza Cesar-

było przedsiębiorstw przemysłowych

była w latach 70. XIX wieku. Wszyscy

ważnie oficerowie, charakteryzowali

rannych ułanów.

ska Mość!

i do kogo należały.

byli przekonani, że działań wojennych

miasto jak spokojne i piękne. Pod

Brygada wzięła następnie udział

Podchodzi do dobosza:

Ciekawostkę stanowi fakt, że

już nie będzie, nastanie epoka spo-

czas okupacji Stanisławów żył swoim

- No a ty, Żydku, zabiłbyś mnie?

w walkach o Gryfice oraz dokonała

przedsiębiorstw było wówczas więcej

koju, modernistycznych fascynacji

życiem. Czynne były kina, pracowały

- Czym, bębnem?

uroczystych zaślubin Polski z mo-

niż w chwili obecnej. W ówczesnym

i odkryć technicznych – podkreślił

nawet prostytutki.

***

rzem w Mrzeżynie. W pierwszych

Stanisławowie działała rafineria, go-

recenzent książki prof. Iwan Mino-

W książce można znaleźć sporo

Katolik, Muzułmanin i Żyd byli u

dniach maja Brygada przeszła w oko-

rzelnia, fabryka octu, cegielnie, gar-

łatyj, określając książkę, jako pełną,

interesujących danych statystycz-

lekarza. Wszyscy dowiedzieli się, że

lice Łaby, kończąc szlak bojowy.

barnia, fabryki tkackie, młyn wodny.

panoramiczną wersją historycznej

nych. Opisany jest m.in. sposób, w

mają raka. Co robi katolik? Jedzie

W dniu 15 maja 1945 rozkazem

Autor opracowania jest docentem

przeszłości Stanisławowa z okresu

jaki była powoływana armia, ile było

do Lourdes. Co robi Muzułmanin?

Naczelnego Dowódcy Wojska Pol-

w instytucie historii i teorii państwa

I wojny światowej.

poborów, jaka była struktura magi-

Jedzie do Mekki. A co robi Żyd?

skiego przeformowano 1 Samodziel-

i prawa, na wydziale prawa w Uni-

– Mój kolega opisał nieznane

stratu. Podana jest liczba ludności

Zmienia lekarza.

ną Warszawską Brygadę Kawalerii

wersytecie Przykarpackim. Książka

dotychczas karty historii miasta; opi-

Stanisławowa, jej skład narodowo-

***

na 1 Warszawską Dywizję Kawalerii,

ukazała się nakładem wydawnictwa

sał tu jak odbierała wojnę ludność, a

ściowy, jakie było zapotrzebowanie

W przedziale dwóch rabich i je-

istniejącą do 1947 roku.

„Lilea-NV”.

jak władze, jakie represje nastąpiły

na żywność czy węgiel, w jaki sposób

den Żyd. Po kilku godzinach podró-

ży Żyd się odzywa:

- Miałem nadzieję, że będę

świadkiem rozmowy dwóch wybit-

Pomóżmy w wydaniu książki o Kresach

nych umysłów, a tu cisza!

Jeden rabi z politowaniem od-

powiada:

Naszafundacjapragniewesprzeć

aktywnie tematyką kresową. ,,Skar-

myka się w kwocie 15 000zł. W chwili

- Ja wiem wszystko, on wie

inicjatywę zielonogórskiego bibliofila,

by pamięci ”, treścią wpisują się w

obecnej, potrzebna suma to ok. 3 tys.

wszystko, to o czym my mamy roz-

filokartysty i wielkiego miłośnika Kre-

biografie ludzi z Kresów, którzy zna-

zł. Pomóżmy spełnić marzenie pana

mawiać?!

sów Południowo-Wschodnich – pana

leźli swój nowy dom na Zachodzie.

Tadeusza. Jeśli ktoś chciałby wes-

***

Tadeusza Marcinkowskiego. Inicja-

Rodzinna historia zaczyna się na

przeć tę inicjatywę, prosimy o wpłaty

Spotyka Icek Szlangbaum, Sa-

tywa ta, związana jest z wydaniem

Wołyniu, gdzie od wieków, w kolebce

na nasze konto, z dopiskiem – „pan

lomona Rubinsteina:

książki pt ,,Skarby pamięci”, będącej

tej miary, co Słowacki czy Malczew-

Tadeusz”: BGŻ SA 23 2030 0045

- Rubinstein, jak tam Twoj ge-

podsumowaniem ponad 50-letniej

ski – obok Żydów, Rusinów, Ormian

1110 0000 0222 0700

szeft?

działalności pana Tadeusza na rzecz

czy Karaimów, żyli Polacy. Czytelnik

Monika Narmuntowska-

- Ano dokładam, dokładam...

ocalenia prawdy o historii, kulturze,

śledzi losy małego bohatera, który

Michalak

- Rubinstein, a od kiedy ty „r” nie

a także tragicznych wydarzeniach

jako dziecko, na fotografii, dumnie

ul. Olbrychta 8/9, 65-823

wymawiasz?

jechał w 1945 i przez wszystkie lata

rodzinnego Wołynia.

podpisał się ,,Tadzio Polak”.

Zielona Góra

życia tutaj, pozostał wierny miejscu

Autor tejże publikacji urodził się

Koszt wydrukowania książki [ko-

www.fundacjamosinga.

szmonces.dowcipy.pl

swego dzieciństwa, zajmując się

w Łucku. Na Ziemie Odzyskane przy-

lor] o charakterze albumowym, za-

zgora.eu