img
14
nr 1 (413) |17­30.01.2023
Wspomnienia
www.kuriergalicyjski.com
Starania arcybiskupa Mariana Franciszka Jaworskiego
o zwrot dóbr kościelnych sprzed 1939 roku (cz. 1)
MARIAN SKOWYRA
Przeblyski wolności
Początki odrodzenia życia
religijnego należy upatrywać
w drugiej polowie lat 80. XX
wieku. Wówczas to na terenie
archidiecezji lwowskiej rozpo-
częto na szeroką skalę odzyski-
wanie zamkniętych świątyń
katolickich. Pierwszoplanową
osobą w tym odrodzeniu byl
niewątpliwie proboszcz lwow-
skiej parafii katedralnej o. Ra-
fal Kiernicki OFM Conv. On też
wraz ze swym wikariuszem
KOŚCIÓL W KOBYLOWLOKACH
ks. Ludwikiem Kamilewskim
rozpocząl proces przywracania
do życia zamkniętych świątyń
parafialnych i filialnych. Obec-
nie po uplywie przeszlo 30. lat
od formalnego przywrócenia
struktur  archidiecezjalnych
ten trudny proces przywra-
cania normalności jest niemal
calkowicie zapomniany
Z tej też racji jawi się ko-
niecznym
przypomnienie
tych wydarzeń. Zapomniane
i dotychczas niepublikowane
świadectwo z 1989 roku autor-
stwa o. Rafala Kiernickiego pt.
,,Przeblyski wolności" wydaje
LWÓW, KATEDRA LACIŃSKA, 2011 R.
się zatem najbardziej wiary-
godnym źródlem do zrozumie-
w Związku Sowieckim nie
wiary, które niezwykle trud-
nia tych przemian i euforii, jaka
ustala, lecz przybierala na sile.
no poddaje się prostowaniu.
RESZTKI MALOWIDLA ŚCIENNEGO W KOŚCIELE W KOWALÓWCE
towarzyszyla wiernym, którzy
Mimo to w duszach ludzi po-
NA TARNOPOLSZCZYŹNIE
Kościól katolicki na
z entuzjazmem przywracali do
woli dokonują się zmiany. Czlo-
Ziemi Lwowskiej nie
­ oddanie przez wladze klu-
kultu zniszczone świątynie.
wiek zaczyna tracić lęk przed
wsiach, zaczęli zbierać podpisy
czy do kościola. Kościól w sta-
Mimo jego obszerności zostanie
pod prośbą o otwarcie kościola.
uzewnętrznianiem przekonań
pozostal obojętny na
nie zupelnej dewastacji. Dach
ono przedstawione w calości.
religijnych, nie boi się wejść
zmiany zachodzące
Po zebraniu kilkuset
zniszczony lub zupelnie go nie
Powyższe świadectwo spisane
do kościola, przynależność do
w kraju. Wprawdzie
podpisów wylaniala
ma, w oknach ani jednej szyby,
na czterech stronach maszy-
religii nie wyciska już na nim
prawo nie zmienilo się
na ścianach widnieją zacie-
nopisu posiada w kopii w swo-
czarnego piętna.
się dwudziestka
­ mamy na razie tylko
ki i pęknięcia, pośrodku zwaly
im prywatnym archiwum au-
Zewnętrznym znakiem prze-
aktywistów, wybierano
obietnice opracowania
śmieci.
tor, jego zaś oryginal znajduje
mian w życiu religijnym jest
prezesa, zastępcę,
I wtedy dzieje się cud. Dzie-
się w archiwum archidiecezji
odzyskiwanie przez wiernych
nowego kodeksu praw
sekretarza, komisję
siątki, setki ludzi, po pracy za-
lwowskiej we Lwowie.
dawno zamkniętych kościolów
dotyczących stosunków
rewizyjną i w ten sposób
robkowej w dzień harują do
,,Zmiany zachodzące od kilku
w celu sprawowania kultu Bo-
państwa i Kościola,
powstawal organ
upadlego w nocy, nie śpiąc i nie
lat we wszystkich dziedzinach
żego. W ciągu kilku ostatnich
ale atmosfera ogólna
jedząc. Miesiąc, dwa, najwyżej
życia w Związku Sowieckim
miesięcy sam święcilem osiem
urzędowy spoleczności
staje się coraz bardziej
trzy i kościól staje się nie do po-
­ pisal o. Rafal Kiernicki ­ nie
nowo otwartych kościolów. Ileż
wiernych, który z kolei,
sprzyjająca rozwojowi
znania. Dach nakryty, czym-
mogly ominąć życia religijne-
mieści w sobie ta krótka infor-
zarejestrowany przez
życia religijnego.
kolwiek, ale nie zacieka, szyby
go i dzialalności Kościola w tym
macja, zawarta w kilku slowach!
wladze państwowe,
wstawione, kościól uporządko-
kraju. Tutaj również odczuwamy
Trudno uwierzyć, że w ja-
mial prawo ubiegania
wany, podloga wymyta, ściany
wyraźny nowy powiew.
kiejś zapadlej wsi, gdzie ­ zda-
Najtrudniej jest przebudo-
się przed nimi o zwrot
oczyszczone, czasem pobielone,
Za pierwszą wczesną jaskólkę
walo się ­ wiara, zwlaszcza
wać czlowieka. Dlugie dzie-
kościola.
przygotowany oltarz blyszczy
mającej nastąpić wiosny można
rzymskokatolicka, należy już
siątki  lat  prześladowania
świeżą farbą, urządzona za-
uznać zakaz ustawiania pikiet
wszelkich objawów religijno-
do wspomnień, znalazl się ja-
krystia. Nadchodzi uroczysty
W niedlugim czasie nastę-
przed cerkwiami i kościolami
ści wypracowaly w czlowieku
kiś staruszek lub kobieta-nie
powalo wielkie wydarzenie
dzień otwarcia i poświęcenia
w wielkie doroczne uroczysto-
dzialaczka, którzy chodząc po
radzieckim wypaczone pojęcie
kościola. Już od wczesnego ran-
ści religijne zgodnie z przepisem
ka wypelniają go wierni.
zabraniającym dzieciom w wie-
Wspólna modlitwa na prze-
ku szkolnym udzial w nabożeń-
mian z religijnymi pieśniami
stwach. Tlumaczono to począt-
unosi się pod sklepienie i przez
kowo zbliżającym się milenium
otwarte drzwi kościola ra-
chrztu Rusi.
dosnym echem roznosi się po
Niedlugo po tym przyszly
okolicy. Zbliża się chwila roz-
instrukcje, by zaprzestać pro-
poczęcia uroczystości. Tlum
pagandy antyreligijnej w środ-
wiernych zalega plac przyko-
kach masowego przekazu, na-
ścielny, szelest powiewanych
silającej się zwlaszcza w okresie
chorągwi  zwiastuje  koniec
świątecznym.
przygotowań, dźwięk dzwo-
Co więcej, zaczęly ukazy-
nów zapowiada początek uro-
wać się artykuly naukowców
czystości. Ludzie odświętnie
i pisarzy broniących wartości
ubrani, kaplani w szatach litur-
religijnych.
gicznych. Przedstawiciel pa-
Zaczęto otwierać cerkwie,
rafian uroczyście wręcza klu-
zwracać klasztory. Nawolywa-
cze kościola kaplanowi i prosi,
no organizacje religijne do wlą-
by rządzil sprawami kościo-
czania się w ruch odnowy życia
la i dusz. Jeszcze tony radości
spolecznego i kulturalnego, do
w wierszykach powitalnych
pomocy w dzielach milosierdzia.
dzieci, w życzeniach doroslych
Milenium chrztu Rusi mi-
i procesja rusza dokola kościola.
nęlo, a odnowa życia religijnego
ŻABIŃCE, OPUSZCZONY KOŚCIÓL, 2011 R.