21

nr 3 (415) |14­27.02.2023

Wspomnienia

www.kuriergalicyjski.com

klasztorze dominikanów, tak

Nadto  proszę  pokornie

przejdzie tam niewielka wspól-

20 września 1994 roku pisal do

o laskawe zezwolenie, by jeden

nota greckokatolicka, z którą

generala zakonu dominikanów

z kaplanów pracujących przy

modlimy się wspólnie w jednej

o możliwości przekazania ko-

katedrze mógl w razie potrze-

świątyni, ponieważ nie udaje

ściola i klasztoru na rzecz domi-

by przewodniczyć modlitwom

się do końca rozwiązać konflik-

nikanów: ,,W przyszlości można

osób  nawiedzających  grób

tu pomiędzy dwiema wspólno-

prowadzić dialog o przywróce-

Matki Morawskiej". Należy do-

tami religijnymi. Takie samo

niu dzialalności dominikanów

dać, że przez caly okres spra-

stanowisko potwierdzila wla-

we Lwowie wylącznie wschod-

wowania rządów pasterskich

dza miejscowa. Wielkie zdzi-

niego (greckokatolickiego) ob-

arcybiskupa Mariana Jawor-

wienie wywolal fakt, że 7

rządku. W żadnym przypadku

skiego sporadycznie przy gro-

stycznia 2008 roku mnisi stu-

­ lacińskiego obrządku w rosyj-

bie slugi Bożej Matki Moraw-

dyci podczas pierwszej odpra-

skojęzycznej czy polskiej wersji".

skiej byla sprawowana msza

wionej mszy św. w odrestauro-

Na temat zwrotu kościo-

św. przez kaplanów z pobliskie-

wanym kościele św. Kazimierza

la sióstr klarysek od Wieczy-

go kościola św. Antoniego.

oglosili, że w kościele tym będą

stej Adoracji przy dawnej ulicy

Nieprzerwanie od 1991 roku

odprawiane codzienne nabo-

Kurkowej 42 we Lwowie tak pi-

starano się również o przekaza-

żeństwa, ale parafii jako takiej

sala 26 lutego 1992 roku do abpa

nie na rzecz Kościola rzymsko-

przy nim nie będzie, ponieważ

Mariana Jaworskiego s. Imma-

katolickiego lwowskiej świą-

z rozporządzenia arcybiskupa

tyni Matki Bożej Gromnicznej.

culata Żyduch OCPA, prezeska

Igora Woźniaka postanowio-

federacji z Klodzka: ,,W 1991

Mimo licznych próśb również

no, że świątynia będzie slużyla

roku zlożono w tej sprawie pi-

i ta świątynia zostala przekaza-

wylącznie jako muzeum sztuki

sma do kompetentnych wladz

na grekokatolikom. Pewne wy-

cerkiewnej".

Ukrainy, powolując się na usta-

jaśnienia w tej sprawie podaje

W 2019 roku celem za-

wę z dnia 1 października 1990

o. Stanislaw Kawa: ,,W tymże

spokojenia potrzeb Kościola

roku. Niestety, nie otrzymali-

czasie grekokatolicy posta-

rzymskokatolickiego abp Igor

śmy żadnej odpowiedzi. Nasz

nowili przejąć dom biskupi na

Woźniak mial nawet rozwią-

DAWNY KOŚCIÓL KARMELITÓW TRZEWICZKOWYCH WE LWOWIE

kościól i klasztor nie zostal jesz-

kurię patriarszą. Jednak to im

zać wspólnotę greckokatolic-

cze dotąd nikomu przyznany,

się nie udalo, gdyż budynek ten

powierzyl mu troskę w sprawie

ikonostasu, przesuwając rzym-

ką przy kościele Matki Bożej

choć wiadomo, że trwaly spory

bezpośrednio zależal od wladz

kościola Matki Bożej Grom-

skokatolicki oltarz na bok. Na-

Gromnicznej. Wówczas 3 mar-

między prawoslawnymi a gre-

w Moskwie, a nieco później od

nicznej. Mial on też spotkanie

bożeństwa rzymskokatolickie

ca grekokatolicy postanowi-

kokatolikami o te obiekty. Na-

wladz w Kijowie czyli nie od

z wiernymi i o. Wolodymy-

sprawowano odtąd jedynie przy

li przejść na prawoslawie, aby

plywające ostatnio wiadomo-

wladz lwowskich. Gdyby wla-

rem Syczakiem, który jest od-

bocznym oltarzu. Natomiast

tylko nie oddać tej świątyni.

ści o wzrastającej liberalizacji

dze lwowskie mogly decydować

powiedzialny za wspólnotę.

przy kościele św. Kazimierza,

Jednak i tam nie zostali przy-

stosunków państwo ­ Kościól,

w powyższej kwestii, należalo-

Początkowo wierni obrządku

mimo wcześniejszych obietnic,

jęci, zaś rzymskokatolicy od

o korzystnych zmianach perso-

by przypuszczać, że zamysl gre-

greckokatolickiego byli zgodni

studyta o. Sebastian Dmytruch

listopada 2018 roku otrzyma-

nalnych, m.in. w urzędach mia-

kokatolików powiódlby się. Po-

przejść dla zaspokojenia swoich

na polecenie abpa Igora Woźnia-

li zakaz wstępu do kościola.

sta Lwowa itd., staly się dla nas

nieważ wladze lwowskie nic nie

duchowych potrzeb do innego

ka zorganizowal muzeum sztuki

Dawna zbuntowana wschodnia

zachętą do ponowienia prośby

mogly zrobić z budynkiem kurii

kościola, który zostal zapropo-

sakralnej, zaś greckokatolicka

wspólnota przybrala charakter

w powyższej sprawie. Zamie-

biskupiej, postanowiono oddać

nowany wcześniej.

wspólnota, po odejściu na eme-

sekty bez konkretnej przyna-

rzam udać się osobiście do Lwo-

grekokatolikom kościól semi-

Tym kościolem miala stać się

ryturę kardynala Mariana Ja-

leżności wyznaniowej.

pobliska świątynia św. Kazi-

wa i zlożyć na ręce prezydenta

naryjny jako punkt zaczepienia

worskiego, calkowicie usunęla

Mimo że nawet Stolica Apo-

mierza, której przekazanie dla

prośbę o zwrot kościola i obiek-

i pretekst, aby potem wszystko

rzymskokatolików z kościola

stolska zatwierdzila decyzję

tów klasztornych". Należy do-

przekazać grekokatolikom. Ko-

grekokatolików poparl również

seminaryjnego.

lwowskich katolickich metro-

dać, że za ustnym przyzwole-

ściól Matki Bożej Gromnicznej

kard. Jaworski. Do czasu calko-

Lwowski dziennikarz Kon-

politów dotyczącą zwrotu ko-

niem wladz państwowych przy

przekazano grekokatolikom na

witego rozwiązania problemu

stanty Czawaga na kanwie

ściola Matki Bożej Gromnicznej

tym kościele przez pewien czas

wlasność w 1999 roku".

wierni i kaplani obu wspólnot

tych wydarzeń tak pisal: ,,Gdy

na rzecz Kościola lacińskiego,

odprawiano lacińskie nabo-

Pewne porozumienie uda-

zgodzili się na wspólne odpra-

jesienią 2007 roku grekokato-

buntownicy z dawnej wspól-

żeństwa dla rosyjskojęzycznej

lo się zawrzeć dopiero w 2002

wianie nabożeństw w kościele

licy zaczęli remont niszczeją-

noty greckokatolickiej pozo-

rzymskokatolickiej wspólnoty,

roku po piśmie kardynala Ma-

Matki Bożej Gromnicznej.

cego kościola św. Kazimierza

stawali ciągle w tej świątyni.

jednak ostatecznie kościól prze-

riana Jaworskiego z dnia 17

Pierwsza rzymskokatolicka

we Lwowie, parafianie ko-

Nabożeństwa rzymskich kato-

kazano prawoslawnym, a rzym-

września 2002 roku do kar-

msza św. w dawnym kościele

ściola Matki Bożej Gromnicz-

lików zostaly przeniesione do

skokatolicka wspólnota zostala

dynala  Lubomyra  Huzara,

seminaryjnym od czasów jego

nej byli przekonani, że w ten

nowo oddanej kaplicy semina-

z niego wyrzucona.

w którym zwracal się z prośbą

zamknięcia zostala odprawio-

sposób zrealizuje się i wyjaśni

ryjnej, zwaną potocznie kaplicą

Rosena. Ta sytuacja pozostaje

Pod koniec 1992 roku w ko-

o odstąpienie tej świątyni dla

na 15 grudnia 2002 roku przez

umowa pomiędzy kardynala-

niezmienną do dziś.

lejnym liście do abpa Mariana

rzymskich katolików, moty-

kard. Mariana Jaworskiego, zaś

mi Kościola katolickiego ­ Jego

Przez wiele lat siostry kar-

Jaworskiego siostra Immacula-

wując to również tym, że w kurii

pierwszym jej rektorem zostal

Eminencją Marianem Jawor-

melitanki bose staraly się

ta informowala: ,,W lipcu 1992

metropolitalnej mieszkają już

mianowany ks. Michal Nagórny.

skim i kardynalem Lubomi-

o odzyskanie swojego klasztoru

roku kościól Najświętszego

kaplani. W odpowiedzi na list

Jednak już po kilku latach

rem Huzarem, który obiecal

i kościola przy ul. Czuprynki 70

Serca Jezusowego lącznie z bu-

kard. Jaworskiego 22 listopada

rozpocząl się proces stopniowe-

i zapewnil, że jak tylko ukra-

(dawna Potockiego). Statut za-

dynkiem klasztornym klarysek

2002 roku przyszla odpowiedź

go usuwania rzymskokatolików

ińskiemu greckokatolickiemu

konu zostal zarejestrowany 22

od Wieczystej Adoracji przy ul.

bpa Igora Woźniaka, w której

ze świątyni. Tak w 2007 roku

Kościolowi zostanie przekaza-

października 2002 roku po wie-

Lysenki 41 zostal przez wladze

informowal, że Kardynal Huzar

w świątyni rozpoczęto montaż

na świątynia św. Kazimierza,

lu latach nieprzerwanych sta-

miejskie przekazany na wla-

rań. Wspólnotę zakonną zareje-

sność Ukraińskiej Autokefa-

strowano w jednym z lwowskich

licznej Cerkwi Prawoslawnej.

mieszkań, aby czynić następne

W krypcie pod kościolem

kroki o przywrócenie Karme-

znajduje się grobowiec Matki

lu we Lwowie. Jednak kościól

Marii od Krzyża Morawskiej ­

zostal przekazany wspólnocie

zalożycielki polskich Klarysek

greckokatolickiej jako cerkiew

od Wieczystej Adoracji, zwa-

św. papieża Klemensa.

nych dawniej Franciszkanka-

Uroczysta msza św. z racji 110.

mi Najświętszego Sakramentu.

rocznicy lwowskiego klasztoru

Z ramienia Federacji Klasz-

karmelitanek zostala odprawio-

torów tegoż zakonu przekazuję

na 13 października 2004 roku

w dniu 17 grudnia 1992 roku

w kościele Matki Bożej Grom-

kurii arcybiskupiej dwa klu-

nicznej przez biskupa Mariana

cze do ww. krypty, zaopatrzo-

Buczka. Należy tu przypomnieć,

ne w metalowe tabliczki z od-

że kościól Matki Bożej Grom-

powiednim napisem w języku

nicznej we Lwowie wraz z bu-

polskim i ukraińskim.

dynkiem klasztoru do czasów jó-

Jako reprezentantka Fede-

zefińskiej kasaty też należal

racji św. Klary uprzejmie pro-

do karmelitanek bosych. Teraz

szę by Prześwietna Kuria Me-

przez pewien czas siostry kar-

tropolitalna pod nieobecność

melitanki szukaly innego locum

sióstr klarysek na terenie Lwo-

w okolicy Lwowa. Planowano

wa, reprezentowala nasz zakon

zaadaptować jeden z opuszczo-

również w trosce o zabezpie-

nych kościolów, np. w Wolkowie,

czenie grobowca naszej Matki

jednak i tych plany nie udalo się

Fundatorki Marii Morawskiej

wcielić w życie.

przed dewastacją.

DAWNY KOŚCIÓL SIÓSTR KLARYSEK WE LWOWIE