8

nr 4 (416) |28.02.­16.03.2023

Kurier kulturalny

www.kuriergalicyjski.com

,,Nieznośny ból". Dzieci i wojna ­ wymiar artystyczny

W ,,G-museum" w Gródku

opowiadalem  w  ,,Kurierze"

w artykule ,,Dawny klasz-

Podolskim otwarta zostala

tor ss. Milosierdzia w Gródku

wspólna ekspozycja

Podolskim stal się domem dla

artysty-malarza Petra

uchodźców". Mlodzi artyści

Wojtaluka i uczniów

mają wielu przyjaciól wśród

szkoly plastycznej.

swoich rówieśników, którzy na

sobie odczuli okropności wojny

i rosyjskiej okupacji.

TEKST I ZDJĘCIA

­ Straszne jest to, że dzie-

DMYTRO POLUCHOWYCZ

M

ci malują takie obrazy ­ mówi

aterial o malarzu Pe-

kierownik Wydzialu Kultu-

trze Wojtaluku umiesz-

ry Rady Miasta Oleg Fedorow.

czony byl w ,,Kurierze

­ Dzieci powinny malować

Galicyjskim" w poprzednich

kwiaty, pejzaże, tęcze, różowe

latach. To postać wszechstron-

koniki, a nie krew i ból. Jed-

na ­ jest malarzem, pisze iko-

nak życie wnosi swoją korektę.

ny i jest znanym heraldystą.

Cieszy jednak to, że dzieci żyją

Petro jest autorem ponad setki

na jednej fali z calym narodem.

herbów i proporców miejsco-

Wszystkie uczestniczą w pro-

wości, logotypów przedsię-

jektach wolontariatu.

biorstw i organizacji w obw.

Najbardziej jednak wymow-

chmielnickim. Jego ikony de-

ną byla praca 15-letniej Inny

korują kościoly i cerkwie. Tym

Lubczenko ,,Nieznośny ból". To

razem Petro Wojtaluk wystąpil

utwór z nieskończoną ilością

z inicjatywą niezwyklego pro-

wlożonych weń sensów i każ-

PETRO WOJTALUK ,,PUTIN JAKO CEL"

jektu malarskiego i stal się jego

dy widzi w nim coś wlasnego.

uczestnikiem. W tych dniach

­ Helm byl amerykański, bo

artystycznego i emocyjnego jest

obrazu ­ jakieś kwadraty, ota-

Utwór powstal pod wrażeniem

jego ekspozycja zostala otwar-

radziecka armia byla najwięk-

to dość dojrzala praca.

czające matkę i dziecko. Są to

spotkania z przedstawiciel-

ta w Muzeum krajoznawczym

szą milośniczką pokoju i wcale

Umieszczona  obok  pra-

mury lochu, w którym ukry-

kami organizacji ,,Kobiety ze

w Gródku Podolskim, zwanym

nie zagrażala innym państwom.

ca 10-letniej Iwanki Mileckiej

la się matka przed rosyjskim

stali", lączących kobiety boha-

,,G-museum". Idea tego projek-

Mój plakat nawiązuje do tamte-

,,Świat bez wojny" jest klasycz-

ostrzalem

terskich obrońców Mariupola

tu zrodzila się w dość nieocze-

go, tylko że helm jest już rosyj-

nym dziecięcym rysunkiem.

Chociaż Gródek Podolski

i pulku ,,Azow", którzy obecnie

kiwanych  okolicznościach.

ski, przewiązany taśmą w kolo-

W środku mamy portal przejścia

uważany jest za miasteczko na

są w rosyjskiej niewoli. Matki,

O swoim projekcie Petro po-

rach orderu św. Jerzego, a w nim

pomiędzy światami, jak w fil-

dalekim zapleczu, to wszyst-

siostry i żony żolnierzy przed

dzielil się z dziennikarzem ,,No-

glowa Putina. Nad tym lata go-

mach fantasy. Otwiera się za nim

kie te obrazy nie powstaly po

dwoma miesiącami odwiedzily

wego Kuriera Galicyjskiego".

ląbek i robi to, co zazwyczaj ro-

jaskrawy letni pejzaż. Zaglą-

obejrzeniu telewizji. Więk-

Gródek Podolski i byly obec-

­ Od pierwszych chwil woj-

bią golębie na pomnikach. Ślady

da tam mala dziewczynka, któ-

szość autorów obecnie ma ko-

ne na otwarciu wystawy fo-

ny bylo jasne, że ta sytuacja jest

te ukladają się w slowa: ,,S..m na

ra chce trafić do tego świata bez

goś z rodziny na froncie. Jak

togramów oficera prasowego

na dlugo, że jest poważna i że

ruski mir".

wojny. Wokól mamy świat real-

to jest, gdy siedzi się podczas

,,Azowu" Dmytra Kozackiego,

broń do ręki będzie musial chyba

Jak przyznal artysta, ten

ny ­ wrogie czolgi, bombowce,

alarmu w chlodnym schronie

ps. ,,Orest". Zdjęcia te powstaly

wziąć każdy ­ opowiada arty-

plakat najlepiej przekazuje jego

karabiny maszynowe i wojna.

­ też wielu wie. I jak drżą bu-

podczas oblężenia kombinatu

sta. ­ W Gródku powstal oddzial

emocje i nienawiść do wroga,

Praca 13-letniej Bogdan-

dynki, gdy nad samymi dacha-

Azowstal i oblecialy caly świat.

obrony terytorialnej. Chlopcy

który przyniósl wojnę i śmierć

ki Jaśnickiej na pierwszy rzut

mi przelatują rosyjskie rakie-

Staly się dowodem męstwa

przeszli odpowiednie szkolenia:

na jego, niegdyś kwitnącą,

oka jest absolutnie pokojowa ­

ty. Oprócz tego Gródek stal się

obrońców Mariupola. Ta wy-

ktoś przypomnial swe nawyki

Ukrainę.

mama obejmuje niemowlę. Ale

miejsce schronienia dla wielu

stawa do dziś jest eksponowana

z okresy slużby w wojsku ­ cza-

Wszystkie prace malarza są

nazwa ,,Nie bój się, jestem z tobą"

uchodźców z terenów, ogar-

w salach ,,G-museum" i rysunki

sami jeszcze w Armii Radziec-

interesujące, ale dziennikarzo-

­ calkowicie zmienia sens ob-

niętych wojną. A przeszlo przez

mlodych mieszkańców Gród-

kiej. Niektórzy nie slużyli w ogó-

wi ,,Kuriera" o wiele bardziej pod

razu. Zrozumialym staje się tlo

to tysiące. O tym wszystkim

ka oraz plakaty Petra Wojta-

le. Podczas zajęć na strzelnicy

względem artystycznym, emo-

luka wspaniale komponują się

okazalo się, że wyniki są kiep-

cyjnym i estetycznym podoba-

w jedną calość. W pracy ,,Nie-

skie. Większość trzymala bron

ly się prace dzieci. Nic w tym

znośny ból" widzimy cierpienie

po raz pierwszy. Nagle któryś

dziwnego. Jak powiedzial kiedyś

wdów, matek i żon, których sy-

z chlopaków powiedzial: ,,Gdyby

Picasso: ,,Każde dziecko jest ar-

nowie i mężowie są w niewoli

zamiast celu byla gęba Putina ­

tystą. Najważniejsze, aby pozo-

i symbolizują ból calej Ukrainy.

na pewno bym nie chybil!".

stal artystą po wyjściu z wieku

Nieprawdziwym byloby jed-

Odpowiedzialem na to ­ Nie

dziecięcego".

nak stwierdzenie, że wszystkie

ma problemu.

Na wystawie w ,,G-museum"

prace przedstawiają tylko ból

Za kilka chwil namalowa-

przedstawiono ponad 60 prac

i cierpienie. Wiele opowiada

lem flamastrem Putina ­ i teraz

mlodych artystów. Jak podkre-

o krwawych walkach z wro-

prawie wszyscy trafili do celu...

ślila wykladowca szkoly pla-

giem i o zwycięstwie. Chcę tu

okazalo się, że sztuką też można

stycznej Olena Marczuk: ,,Prace

szczególnie przedstawić nie-

walczyć. Wiedzialem o tym za-

są różne pod względem arty-

typową pracę ,,Slawa Ukra-

wsze, ale tym razem byl to jaw-

stycznym, bo malowaly je dzieci

inie! Bohaterom slawa!" ucznia

ny tego przyklad.

w różnym wieku i z różnym cza-

szkoly ogólnoksztalcącej z pol-

Ten wypadek z Putinem-

sem nauki w szkole. Ale wszyst-

skim językiem wykladowym

celem natchnąl Piotra na myśl

kie są patriotyczne, emocjonalne

13-letniego Jaroslawa Dia-

wydania serii plakatów. A dalej

i szczere". I pomyślalem wów-

czuka. Przedstawiono na niej

zaowocowalo to ideą wspólnej

czas... ,,i jednakowo straszne".

jeźdźca  z  blękitno-żóltym

wystawy o wojennej tematy-

,,Straszne" nie w sensie

sztandarem. To zaporoskiego

ce z uczniami dziecięcej szkoly

,,brzydkie"... Straszne bo przej-

kozaka, rzadziej ­ bojownika

plastycznej w Gródku. Ucznio-

mujące. Przekazać prawdziwe

armii UPA. Ale Jaroslaw przed-

wie i profesorowie szkoly chęt-

okrucieństwo wojny na obrazie

stawil tu średniowiecznego

nie dolączyli do projektu.

jest trudno. Stać na to wielkich

rycerza. Swój wybór chlopak

Petro Wojtaluk przedstawil

artystów lub... dzieci. Uderzyl

przedstawil tak:

sześć plakatów o nazwach, mó-

mnie obrazek 13-letniego Ar-

­ Rycerz ­ to ogólny symbol

wiących same za siebie: ,,Cha-

tema Budusia o wymownej na-

honoru, męstwa i zwycięstwa.

ta dla kata", ,,Kat za kratami" (to

zwie ,,24.02.2022". Ta okropna

Kozacy tez nazywali siebie ry-

oczywiście, Putin), ,,Przeżyli-

data na wieki wryla się w kar-

cerzami. Rycerz ­ to skoncen-

śmy glód ­ pokonamy ciemność

tach historii. Artem przedsta-

trowane wcielenie Europy. Tą

i chlód", ,,Na Kremlu bawelna

wil Ukrainę jako lalkę motan-

pracą chcialem pokazać, że dziś

zaplonie...". Wśród swoich prac

kę w świątecznym odzieniu,

Ukraina to rycerz, który broni

Petro wyróżnia golębia pokoju...

do której od tylu wyciąga swe

nie tylko siebie przed barba-

­ W okresie sowieckim bar-

ręce-macki straszny potwór ze

rzyńską Rosją, ale broni calej

dzo popularny byl plakat, przed-

świńskim ryjem i w kasku z ta-

Europy przed nawalą mroku".

stawiający bialego golębia wi-

śmą orderu św. Jerzego ­ sym-

Wystawa będzie ekspono-

jącego gniazdo w żolnierskim

bolem wspólczesnego rosyjskie-

wana przez miesiąc w godzi-

helmie ­ opowiada artysta.

go faszyzmu. Z punktu widzenia

nach otwarcia ,,G-museum".

INNA LUBCZENKO, 15 LAT ,,NIEZNOŚNY BÓL"