14

nr 4 (416) |28.02.­16.03.2023

Rozmowy Kuriera

www.kuriergalicyjski.com

O sporcie wie niemal wszystko

Rozmowa ANNY

No tak, prawie nie do pomyśle-

Nadszedl czas, kiedy postanowilem,

GORDIJEWSKIEJ

nia w naszych czasach. Entu-

by oddać swoją bibliotekę w dobre

zjastów dziś prawie już nie ma.

ręce. Literaturę na temat szachów

z JANEM JAREMKO,

To prawda. Świat się zmienil...

przekazuję do szkoly szachowej, któ-

autorem książek

ra wychowala wielu arcymistrzów.

i artykulów o sporcie.

A jak Pan ocenia lwowski

Natomiast pilkarską literaturę od-

sport? Co bylo najmocniejszą

daję Bogdanowi Lupie, z którym ra-

Jest Pan autorem wielu książek

stroną lwowskiego sportu?

zem pisaliśmy kronikę pilkarstwa

o sporcie i jak mówią o Panu na

Przed wojną mieliśmy wielu olimpij-

lwowskiego. Ktokolwiek do mnie

Ukrainie i we Lwowie, jest Pan

czyków ze Lwowa. Pierwszy olim-

przyjdzie i zechce jakąś książkę, to

encyklopedią sportu. Od czego

pijczyk byl w 1912 roku, Wladyslaw

z przyjemnością się podzielę. Cho-

się wszystko zaczęlo?

Ponurski. Jeszcze jako przedstawiciel

ciaż moja żona ,,wyklóca" się ze mną

Zaczęlo się od tego, że sport mnie

Austro-Węgier biegal na V Olimpia-

i mówi, że znowu książkę przynio-

interesowal. Od dzieciństwa czy-

dzie w Helsinkach. Pojechalo tam

slem. Ja już nie kupuję książek. Po

talem wszystkie ówczesne gazety

również trzech dziennikarzy ze Lwo-

prostu mam szczęście, bo ktoś albo mi

o sporcie, o ukraińskim i nie tylko.

wa ­ Tadeusz Dręgiewicz, Zygmunt

podaruje albo przekaże, znając moje

Lubilem też czytać np. ,,Warszawski

Klosnik-Januszowski i Kazimierz

zamilowanie.

przegląd sportowy" i ,,Sport z Kato-

Hemerling. Przed drugą wojną świa-

JAN JAREMKO (OD LEWEJ) I TRENER SZACHOWY WIKTOR KART

Gdyby kogoś zainteresowa-

wic". Te dzienniki sportowe pomaga-

tową olimpijczykiem, który zdobyl

Jak ogólnie oceniamy przedwo-

la tematyka sportowa, czy jest

ly mi bardzo, wiedzialem, co się dzieje

brązowy medal w1924 roku w Paryżu,

Posunąlem się dalej w swojej wyobraź-

jenną lwowską pilkę nożną?

Pan gotów podzielić się swoimi

w kraju, w Europie i na świecie.

byl Adam Królikiewicz. Mamy trzy-

ni i postanowilem, że mogę otrzymać

książkami?

nastu olimpijczyków ze Lwowa, o ile

jeszcze autografy od znanych sportow-

Przedwojenna pilka nożna byla na

A czy sam Pan uprawial jakiś

pamiętam. Po wojnie to już inne spor-

ców na tych karykaturach .

bardzo wysokim poziomie. ,,Pogoń"

Tak, oczywiście.

sport?

ty przyszly do Lwowa.

byla cztery razy mistrzem Polski.

Czyli do najcenniejszych należą

Co Pan chcialby jeszcze dodać?

Uprawialem siatkówkę. Gralem nie-

W tej drużynie gral Waclaw Kuchar,

Ma Pan jeszcze jedno bardzo

komiczne rysunki, które mają

źle w różnych drużynach na poziomie

najlepszy polski sportowiec.

Chcialbym powiedzieć, że mam te

ciekawe zamilowanie. Przy-

autografy.

amatorskim. Nigdy nie uprawialam

książki w różnych językach: ukra-

szedl Pan do naszej redakcji

Ma go Pan w kolekcji?

sportu zawodowo. W mlodości uma-

Jeżeli osoba podpisala, to znaczy, że

ińskim, rosyjskim, polskim, czeskim,

ze swoim bardzo ciekawym

wialiśmy się z chlopakami i szliśmy na

ona siebie poznala na tym obraz-

Tak, mam, ale nie mam podpisu, on

francuskim. Na różne tematy, nie tyl-

zbiorem - przyznam, że po raz

różne mecze sportowe, a potem chcia-

ku. Prawda? W 1965 roku do Mo-

zmarl w 1981 roku w Warszawie.

ko sportowe.

pierwszy widzę taką kolekcję.

lem podzielić się tym, co wiem. I tak

skwy przyjechala drużyna Brazylii,

Niestety nie zdolalem go poprosić

Są to karykatury sportowców.

Czasy są trudne, dużo się rze-

przyszedlem do mlodzieżowej gazety

mistrz świata wraz z Pele. Zbieralem

o autograf. Ale mam karykaturę. No

No i oczywiście pierwszy rysu-

czy się zmienilo, najpierw pan-

we Lwowie. W lutym 1968 roku zaczą-

już wtedy karykatury, a w Moskwie

i potem bylo wiele innych drużyn

nek, który rzucil mi się w oczy,

demia, teraz wojna. U każdego

lem tam pisać swoje artykuly. Ale nie

mieszkal mój kolega, korespondowa-

­ i ,,Lechia", i ,,Czarni", byla jeszcze

to satyryczny portret z auto-

z nas nastąpily zmiany. Ale żyć

moglem pracować na etacie, ponieważ

liśmy ze sobą, pomagaliśmy sobie na-

,,RKS". Znam wielu pilkarzy z ,,Po-

grafem Pele, który niedawno

trzeba dalej...

pracowalem jako inżynier.

wzajem. On byl pilkarskim statysty-

goni", która byla najlepszą. ,,Pogoń"

zmarl. Skąd to zamilowanie?

kiem. Interesowal go każdy mecz, ja

w trzydziestym ósmym roku dosta-

To, że dożyjemy takich ciężkich

Jakie ze sportów są Panu

W sześćdziesiątym czwartym roku,

mu przysylalem różne informacje np.,

la odznakę jako najlepszy sportowy

czasów, nikt nawet w najgorszym

najbliższe?

przed olimpiadą w Tokio, która odbyla

że drużyna Karpaty zagrala z taką

klub w Polsce. Chcialem powiedzieć,

śnie się nie spodziewal... Ale ja mam

Najlepiej chyba znam szachy.

się jesienią, w prasie pojawilo się wie-

czy inną drużyną u nas, we Lwowie.

że tam byla nie tylko pilka nożna, byl

jeszcze kilka pomyslów. Chcę jesz-

le artykulów o sportowcach i bylo dużo

Wtedy można bylo latwo dojść do

hokej, byly nawet sporty wodne. Jan

cze przewertować wszystkie swoje

Gral Pan w szachy?

karykatur. Pomyślalem sobie, że skoro

każdego slynnego sportowca, to teraz

Kot byl jednym z najlepszych spor-

artykuly, które napisalem w ciągu

Gralem, też na poziomie amatorskim.

zbieram wycinki, to sobie powycinam

nikogo nie puszczają. I tak on wziąl

towców w pilce wodnej. Jest dużo cie-

tylu lat. Chcialbym posegregować te

Powiedziano mi, że nieźle mi to nawet

te komiczne portrety. Nazbieralo się

autograf od Pele i przyslal mi. Stąd

kawych historii o sportowcach.

najciekawsze o różnych postaciach

wychodzilo, ale nigdy nie występo-

tego wiele, różnego rozmiaru, większe,

mam karykaturę Pele z sześćdzie-

i spróbować wydać książkę wla-

Zbiera Pan również bibliotekę

walem na turniejach. Wszystko robi-

mniejsze. Zastanowilem się nad tym, że

siątego piątego roku z jego autogra-

śnie o sportowcach. Zgromadzilem

na tematy sportowe. Nie ludź-

lem jako amator. Z czasem nauczylem

może warto zrobić kopie. Wybralem je-

fem. Teraz, kiedy legenda pilki nożnej

duże archiwum. Gdy zobaczylem co

my się, teraz książki są mniej

się rozmawiać z ludźmi, ze sportow-

den rozmiar dla wszystkich rysunków

zmarl, zostala u mnie wspaniala pa-

nazbieralem, strach mnie ogarnąl,

popularne.

cami, robić wywiady, pisać artyku-

­ dziewięć na dwanaście centymetrów.

miątka ­ jego wlasnoręczny podpis.

i pomyślalem: ,,Po co tyle tego uzbie-

ly. Powiedziano mi, że wychodzi mi

ralem? Komu ja to wszystko oddam?".

to coraz lepiej i zamawiano u mnie

No więc zaczynam już oddawać. Może

artykuly na różne tematy. Musialem

ktoś tym się zainteresuje i zechce

interesować się coraz bardziej dzie-

przeczytać. Jeżeli nie ja wyrzucę, to

dziną sportową, rozmawiać z ludźmi.

ten ,,ktoś" ... Smutne, ale prawdziwe...

I od tego wszystko się zaczęlo.

Co Panu sprawia największą

Czyli wszystko, co jest związa-

przyjemność?

ne ze sportem, można trakto-

Czytać i spacerować. Dziwi mnie to, że

wać jako ulubione hobby. Kim

dzisiaj jakoś nie ma wielkiego zachwy-

jest Pan z zawodu?

tu książką. A jaka to wielka przyjem-

Jestem inżynierem-elektromecha-

ność - wertować strony. Jeśli chodzi

nikiem. Ukończylem Lwowską Po-

o spacery, to jak tylko mamy okazję

litechnikę w 1965 roku. Ponad 30 lat

to idziemy z żoną pospacerować ale-

pracowalem jako inżynier. Bralem też

jami Stryjskiego Parku, obok którego

udzial w likwidacji awarii w Czar-

mieszkamy. Idziemy zawsze powoli,

nobylu. Kiedy już poszedlem na eme-

patrzymy, obserwujemy, rozmawiamy

ryturę, zaproszono mnie na stanowi-

i czerpiemy z tego wielką radość.

sko dyrektora Lwowskiego Oddzialu

A my z wielkim zainteresowa-

Komitetu Olimpijskiego. Pracowalem

niem będziemy czytać następ-

tam do 2010 roku. Spotykalem się już

ne artykuly, które Pan napisze

teraz tylko ze sportowcami i z trene-

do ,,Kuriera Galicyjskiego" i oby

rami, organizowalem różne zawody.

jak najszybciej udalo się zreali-

I szlo mi to nawet nieźle. Niestety, czas

zować pomysl co do tej książki,

leci nieublaganie. Kiedy skończylem

którą Pan jeszcze chce wydać.

sześćdziesiąt osiem lat, pomyślalem

sobie, że już pora pożegnać się z tą

Dziękuję, dziękuję, postaram się.

dziedziną. I zacząlem pisać książki.

Proszę przyjąć od calej redakcji

Ile książek Pan ma na koncie?

,,Nowego Kuriera Galicyjskie-

go" najserdeczniejsze życzenia

Swoich wlasnych to chyba siedem.

z okazji urodzin, pięknego Jubi-

Ale jestem redaktorem wielu innych

leuszu 80-lecia! Życzymy dużo

książek na temat szachów, spor-

zdrowia, pomyslów i ich reali-

tu. Proszono mnie, abym pomógl.

zacji oraz spelnienia marzeń.

Z przyjemnością dzielilem się swoją

wiedzą. Prawie wszystko robilem za

darmo. (Uśmiecha się).

JAN JAREMKO (DRUGI OD LEWEJ) PODCZAS SPOTKANIA Z KAZIMIERZEM GÓRSKIM

ZDJĘCIA Z ARCHIWUM JANA JAREMKO