17

nr 6 (418) |31.03.­13.04.2023

Rozmowy Kuriera

www.kuriergalicyjski.com

Zegarowej. Obiekt ten byl już wówczas

z Wyższego Seminarium Duchowne-

po remoncie, ale nie bylo w nim jesz-

go w Brzuchowicach, a także wier-

cze stalej ekspozycji dzwonów i fajek

ni z Lubaczowa, miasta, które po II

jak to jest obecnie. Wykorzystalem ten

wojnie światowej bylo prawie przez

fakt i zdjęcia grupy B&W pokazaliśmy

pól wieku siedzibą następców arcy-

na siedmiu kondygnacjach wieży. Po-

biskupów lwowskich. Przybyla na

jawily się tlumy zwiedzających, pną-

uroczystości ogromna pielgrzymka

cych się po schodach, komentujących

z Wilamowic, gdzie urodzil się arcy-

utrwalone sceny ze Lwowa. Wkrótce

biskup Bilczewski. Zmierzają w kie-

też ukazal się w dużym nakladzie wy-

runku Placu licznie przybyle z ośmiu

dany przez Muzeum Narodowe Zie-

krajów na trzech kontynentach sio-

mi Przemyskiej album pod tytulem

stry ze Zgromadzenia Świętego Jó-

,,Razem" w którym opublikowaliśmy

zefa, te, które przez cale swe życie

wybór wspomnianych fotografii. Je-

zakonne pragną iść śladami swego

den z egzemplarzy trafil, o ile wiem,

świętego patrona ­ księdza Zygmun-

wkrótce także do rak Jana Pawla II.

ta Gorazdowskiego, by nieść nie-

W tamtym czasie Grupa B&W miala już

ustannie pomoc ubogim, cierpiącym,

znaczący dorobek. Do ważniejszych

potrzebującym wsparcia i opieki.

projektów zrealizowanych wspólnie

Nieść ją w Polsce i na terenie Ukrainy

przez tych artystów można zaliczyć:

i wszędzie tam, gdzie mogą dotrzeć

akcje pt. ,,Ulica Worhola" zrealizowaną

ze swoją wielką i piękną misją, któ-

w 1998 roku w Miedzilaborcach (Slo-

ra lapidarnie zawierają slowa: ,,Serce

wacja), zakończoną wystawą w Mu-

przy Bogu, ręce przy pracy". (....) Kiedy

dostajemy się na Plac Świętego Pio-

zeum Andy Worhola, wystawa ,,Jacy

tra jeszcze cala bazylika, jej fronton,

jesteśmy" w Przemyślu w 1999 roku

slynna kopula wedlug projektu ge-

oraz caloroczną akcję ,,Portrety miast

nialnego Michala Aniola spowita jest

2000". W okresie 1999­2001 czlon-

wcześniej trwal dziesiątki lat, zostal

oraz medale i pamiątki związane

mglami, jakby zaslonięta welonem.

kowie tej grupy zorganizowali wiele

najdawniejszych

pomyślnie zakończony. Wspomniana

z Jego Osobą. W innych gablotach zna-

(...) Slońce się wznosi wolno i stopnio-

indywidualnych i wspólnych wystaw

pomników

ekspozycja byla częścią uroczystości

lazly się liczne książki i wydawnic-

wo rozprasza mgly, a na fasadzie ba-

w: Krakowie, Przemyślu, Rzeszo-

piśmiennych,

dziękczynnych we Lwowie z udzia-

twa, dokumenty, dotyczące obydwu

zyliki zaczyna być widocznych pięć

wie, Lwowie, Humennem i Wiedniu.

ikonograficznych,

lem licznych wiernych. W swej tre-

świętych: abpa Józefa Bilczewskie-

wielkich wizerunków, wśród nich

W tekście zamieszczonym w tym al-

epigraficznych".

ści ,,opowiadala" zarówno o wspo-

go i ks. Zygmunta Gorazdowskie-

blogoslawionych Józefa Bilczewskie-

bumie Jacek Szwic pisal: ,,Staraliśmy

mnianej pielgrzymce Jana Pawla II do

go. Także relacje prasowe związane

go i Józefa Gorazdowskiego. Blyskają

się, aby suma często ulotnych mo-

Wiele niezwykle glębokich rozważań

miasta nad Peltwią, jak i ­ co zrozu-

z pielgrzymką na Ukrainę, a później ze

mentów, zauważalnych tylko dla ko-

flesze, zaczynają pracować kamery,

Świętego na ten temat znajdziemy

miale ­ o obu lwowskich Świętych.

śmiercią i uroczystościami pogrzebo-

goś o odpowiedniej wrażliwości, dala

wzmagają się okrzyki, poszum jak

w Jego ,,Listach pasterskich", których

Otwarcie bylo niezwykle, bo odby-

wymi Jana Pawla II w Rzymie. Z kolei

morze oklasków; za chwilę pojawi

obraz wielkich dni Lwowa.

pierwsza edycja ukazala się w 1924

lo się w ramach uroczystości, które

w kaplicy Matki Boskiej Częstochow-

się Papież Benedykt XVI, dostojny

Pod wplywem tych wydarzeń

roku we Lwowie.

obejmowaly konferencję episkopa-

skiej znalazly się przepiękne prace

orszak ponad 250 kardynalów, arcy-

we Lwowie powstala też Pana

tu Kościola lacińskiego na Ukrainie

kaligraficzne rzeszowskiej artystki

biskupów i biskupów z calego świa-

Porozmawiajmy jeszcze o tej

książka ,,Poemat jednej nocy"

i mszę św. dziękczynną za kanoni-

Krystyny Niebudek, zawierające cy-

ta. Caly świat pozna polskich świę-

wystawie, o której wspomnia-

z pięknymi ilustracjami lwow-

zację świętych. Uroczystości zgro-

taty z homilii Jana Pawla II, wygloszo-

tych z terenu obecnej Ukrainy. I może

lam na początku wywiadu,

skiej artystki Krystyny Grze-

madzily arcybiskupów i biskupów,

nych podczas pielgrzymki do Lwowa,

wylonienie się tych wizerunków

który tak się rozwinąl.

gockiej, także aktorki z Ludowe-

duchowieństwo z terenu obecnej

a odnoszące się też do Osoby Józefa

z mgiel, niejako wyjście ich przed

go Teatru Polskiego we Lwowie...

Rzeczywiście, wkrótce po uroczy-

Ukrainy oraz najbardziej znaczących

Bilczewskiego. Artystka ta, specjali-

oczy calego świata, ma też symbo-

stościach kanonizacyjnych święte-

diecezji polskich. Przecięcia wstę-

zująca się w finezyjnym zdobnictwie

Tak, książka ,,Poemat jednej nocy",

liczne, zdumiewające znaczenie. Bo

go Józefa Bilczewskiego i Zygmunta

gi dokonal nuncjusz apostolski abp

niskonakladowych książek, przygo-

która jest poetycką relacją z piel-

jeszcze w nie tak odleglych czasach

Gorazdowskiego w Rzymie mialem

Ivan Jurkovic, w asyście ks. Mariana

towala na tę wystawę wielkie plansze

grzymki Jana Pawla II do Lwowa,

mogloby się wydawać, że życie i czy-

zaszczyt przygotować wraz z żoną

kardynala Jaworskiego, ks. Francisz-

na których ­ na wzór inkunabulów

później zostala też wlączona do mego

ny tych wielkich Postaci dla dziejów

wystawę ,,Jan Pawel II. Z wdzięczno-

ka kardynala Macharskiego, oraz ks.

­ znalazly się slowa Jana Pawla II na-

obszerniejszego dziela jakim są ,,Dwa

Kościola na Wschodzie pokryją mgly

ścią za kanonizację". Organizowalem

abpa Stanislawa Dziwisza, który wy-

niesione pośród licznych roślinnych

skrzydla nadziei" pomyślane jako

zapomnienia, albo będą znane tyl-

w życiu bardzo wiele ważkich wy-

glosil piękne, okolicznościowe prze-

i innych ornamentów o charakterze

wotum wdzięczności Ojcu Świętemu

ko bardzo nielicznym. A calą histo-

staw, ale ta byla zupelnie wyjątkowa.

mówienie. Na uroczystość przybyl

religijnym. Na wystawie można bylo

za nawiedzenie Archidiecezji Lwow-

rię Archidiecezji Lwowskiej i calego

Zostala otwarta 10 listopada 2005

również ambasador konsul generalny

też obejrzeć wybrane z kilku tysięcy

skiej w Lubaczowie w 1991, a później

Kościola katolickiego na dawnych

roku w katedrze Wniebowzięcia Naj-

RP we Lwowie Wieslaw Osuchowski.

przejmujące w swym wyrazie zdjęcia

we Lwowie w 2001 roku.

Kresach, na terytorium dzisiejszej

świętszej Marii Panny we Lwowie,

We mszy św. dziękczynnej uczestni-

międzynarodowej grupy fotografików

Ukrainy zasypie, zakryje jak mgly

Na zakończenie

niedlugo po uroczystościach kano-

czylo bardzo wielu wiernych, w tym

,,Black &White", na których utrwalono

­ niepamięć. Moglo się wydawać, że

naszej rozmowy

nizacyjnych św. Józefa Bilczewskie-

liczni pielgrzymi z Wilamowic ­

na zawsze nie tylko Osobę Jana Paw-

tam, gdzie przez ponad sześć wie-

go i ks. Zygmunta Gorazdowskiego

miejsca urodzin św. Józefa Bilczew-

la II we Lwowie i Jego najbliższe oto-

ków, kolejne pokolenia kaplanów

chcialbym dodać, że

w Rzymie. Lączyla w swej treści dwa

skiego. Także z Sanoka, gdzie w 1845

czenie, ale przede wszystkim relacje

i wiernych wznosily żarliwe modli-

serce świętego Józefa

odlegle w czasie, a przecież będące

roku urodzil się Zygmunt Goradow-

na Jego obecność wiernych, ich prze-

twy, zostaną tylko tragiczne ruiny

Bilczewskiego przez

spójną calością wydarzenia. Pierw-

ski, przyszly święty. A także siostry

jęte twarze wyrażające glębie uczuć

świątyń pośród ulic obwieszonych

wiele lat po wojnie,

sze z nich to historyczna pielgrzym-

ze Zgromadzenia Świętego Józefa

i przeżyć, ich jakże wiele mówiące ge-

czerwonymi flagami. A jednak sta-

zanim powrócilo do

ka 25­27 czerwca 2001 do Lwowa

z przelożoną Zakonu ­ siostrą Lety-

sty. Dziś fotografie te mają bezcenny

lo się inaczej i rzeczywistość odpo-

Lwowa, bylo czczone

Jana Pawla II, w czasie której Ojciec

cją Janczurą. Podczas homilii ksiądz

walor dokumentu.

wiedziala przedziwnie na to pytanie

Święty beatyfikowal abpa lwow-

Marian kardynal Jaworski podkre-

z poematu ,,Ojczyzna" Karola Wojtyly:

w kościele pw. Świętego

Proszę powiedzieć o tej grupie

skiego Józefa Bilczewskiego. A także

ślil, że wystawa ma również przygo-

,,Czy może historia poplynąć przeciw

Stanislawa Męczennika

fotografów?

lwowskiego kaplana ks. Zygmunta

tować wiernych na Ukrainie do uro-

prądowi sumień?". To, co wydawa-

w Lubaczowie. Opodal

Goradowskiego ­ ,,ojca dziadów", jak

czystości piątej rocznicy wizyty Jana

W czasie, gdy dzialy się te wiel-

lo się zupelnie niemożliwe, stalo się

znajdowala się

go we Lwowie nazywano. A druga

Pawla II we Lwowie. Oglosil również,

kie wydarzenia religijne we Lwo-

faktem". Warto dodać, że msza św.

chrzcielnica.

to uroczystości w Rzymie w dniu 23

że z katedry wystawa zostanie prze-

wie związane z wizytą Jana Pawla II,

kanonizacyjna w Rzymie byla koń-

października 2005, kiedy to papież

wieziona do wszystkich diecezji la-

międzynarodową grupę fotografów

cowym akcentem synodu biskupów

Benedykt XVI na Placu Świętego

cińskich na Ukrainie. I tak się stalo.

B&W tworzylo dziesięciu artystów

Urodzilem się w Lubaczowie. Dopiero

poświęconego Eucharystii. Dzień

Piotra kanonizowal obydwu wspo-

polskich, ukraińskich i slowackich.

po latach uświadomilem sobie, że w po-

ten wyznaczyl, jakby w proroczym

Co się skladalo na tę wystawę,

mnianych blogoslawionych. Stalo się

Spośród nich siedmiu przybylo na

bliżu Jego serca zostalem ochrzczony.

widzeniu jeszcze Ojciec Święty Jan

jak wyglądala?

to już po wcześniejszej decyzji w tej

moje zaproszenie jako dyrektora Mu-

Przedziwnie się zatem zlożylo, bo po la-

Pawel II, który rok 2005 oglosil Ro-

sprawie Ojca Świętego Jana Pawla II,

Na miejsce prezentacji przeznaczono

zeum Narodowego Ziemi Przemyskiej

tach moglem być we Lwowie, w Rzymie

kiem Eucharystii, a wcześniej też 17

który nie dożyl, niestety, tych do-

nawę glówną archikatedry oraz ka-

do Lwowa i fotografowalo w mieście

uczestnikiem wspomnianych wyda-

kwietnia 2003 roku oglosil wiernym

nioslych uroczystości. Jego Następcy

plicę Podwyższenia Krzyża Świętego,

oraz w czasie uroczystości religij-

rzeń, uczestnikiem wyniesienia abpa

encyklikę ,,Ecclesia de Eucharystia.

i przyszlo je godnie wypelnić.

kaplicę Matki Boskiej Częstochow-

nych na hipodromie. Byli to: Tadeusz

Bilczewskiego na oltarze. A ostatnio

O Eucharystii w życiu Kościola".

skiej oraz przylegające do nich części

Bachowski, Alexey Jutin, Tomas Leno,

­ w dniu 21 marca, w dniu Św. Józefa ­

Trzeba przypomnieć,

Jak wyglądalo otwarcie tej

nawy bocznej. Ekspozycja rozpoczy-

Lucia Niemcowa, Oleg Ogrodnyk, Igor

uczestniczyć w Lubaczowie w sesji na-

że Józef Bilczewski

wystawy?

nala się przy sercu Świętego Józefa

Svidruk, Jacek Szwic z Przemyśla.

ukowej poświęconej temu Świętemu.

Jej idea zrodzila się w sercu ks. Ma-

Bilczewskiego, przy Jego marmu-

Zaledwie dwa tygodnie po wizycie

W sesji wziąl udzial, przede wszystkim,

byl wielkim teologiem

riana kardynala Jaworskiego, me-

rowym, pięknym pomniku wedlug

Jana Pawla II we Lwowie zorgani-

obecny arcybiskup lwowski Mieczy-

Eucharysti, czego

tropolity lwowskiego, a zostala ona,

projektu Piotra Wójtowcza, artysty

zowaliśmy w Przemyślu wystawę

slaw Mokrzycki ­ następca Świętego

wyrazem jest między

jak wspomnialem, dedykowana Ojcu

często zwanego, nie bez przyczyny,

tych zdjęć. Cieszyla się ona ogrom-

Józefa Bilczewskiego.

innymi dzielo

Świętemu Janowi Pawlowi II. To

lwowskim Fidiaszem. W ustawionej

ną popularnością, a wyeksponowa-

jego autorstwa

Bardzo dziękuję za ten intere-

dzięki Jego przychylności i blogo-

obok gablocie zaprezentowano zloty

na zostala w jednym z obecnych od-

,,Eucharystia w świetle

sujący i obszerny wywiad.

slawieństwu proces beatyfikacyj-

ornat Ojca Świętego w którym cele-

dzialów Muzeum Narodowego Ziemi

ny, a później kanonizacyjny, który

browal mszę św. we Lwowie, mszal

Przemyskiej, a mianowicie w Wieży

Ja również.