29

nr 10 (422) |30.05­15.06.2023

Kurier kulturalny

www.kuriergalicyjski.com

,,Modne stulecia" ­ nowa wystawa

czasu zaslużony wydawca pi-

Lwowa. Roman Czmelyk, dyrek-

sma o wdzięcznym naglówku

tor Lwowskiego Muzeum Histo-

w Muzeum Historycznym we Lwowie

,,Dziennik mód paryskich".

rycznego, przywital wszystkich

Warto pokrótce przywolać

obecnych i powiedzial: ­ Nasza

genezę tego literackiego perio-

nowa wystawa jest naszym fron-

Znamienne wydarzenie

dyku o nazwie tyleż powabnej,

tem w walce z agresorem rosyj-

co kamuflarskiej. Wiązalo się

skim. Takie imprezy podnoszą

mialo miejsce we

to z faktem, iż pisarze lwowscy

na duchu, pomagają zwyciężyć

Lwowskim Muzeum

w okresie spiskowym poprze-

stan depresyjny naszych oby-

Historycznym. Chodzi

dzającym w Galicji wydarze-

wateli. Kultura powinna walczyć

o otwarcie wystawy

nia Wiosny Ludów, podejrze-

razem z naszymi żolnierzami,

pt. ,,Modne stulecia"

wani przez wladze austriackie

dlatego muzea powinny dzialać,

w salach królewskich

o ukryte cele polityczne, nie mo-

ich sale powinny być otwarte dla

kamienicy Korniakta (czyli

gli otrzymać koncesji na wyda-

szerokiej publiczności. Postano-

nie pisma literackiego. I wlaśnie

wiliśmy otworzyć sale królew-

królewskiej) w Rynku 6.

wówczas z pomocą przyszedl im

skie, jedne z najpiękniejszych

Jest to niezwykla wystawa

Tomasz Kulczycki, wzięty i sza-

w centralnej, historycznej części

bieżąca, lecz jak można

nowany wlaściciel zakladu kra-

miasta. Dla tej wystawy przy-

zrozumieć, wystawa stala,

wieckiego. Uzyskal on pozwole-

gotowaliśmy calkowicie nową

wystawa co najmniej na

nie na wydawanie ,,Dziennika

ekspozycję. Grupa twórców na

kilka lat.

Mód Paryskich z dodatkiem ry-

czele z Myroslawem Pobereżnym

cin i wzorów krawieckich". Wo-

przedstawila oryginalne arte-

kól inteligentnego rzemieślnika,

fakty ze zbiorów naszego mu-

TEKST I ZDJĘCIA

który dotąd znany byl jedynie

zeum, znaczna ich część przez

JURIJ SMIRNOW

D

jako autor broszury ,,Rozprawa

lata nie byla wystawiana i znaj-

zięki organizacji tej wy-

o kroju sukien podlug wyracho-

dowala się w magazynach muze-

stawy znów otwarte są dla

wania matematycznego", szyb-

alnych. Przedstawiamy kulturę

zwiedzających, dla sze-

ko skupili się czolowi lwowscy

,,modnych stuleci", ale też ciąglość

rokiej publiczności wspaniale

literaci i publicyści, m.in. Leszek

naszych tradycji kulturalnych.

DYREKTOR MUZEUM ROMAN CZMELYK (OD LEWEJ) I KURATOR

komnaty królewskie, zamknięte

Dunin-Borkowski, Józef Dzierz-

Lwowskie Muzeum Historycz-

WYSTAWY MYROSLAW POBEREŻNYJ

z początkiem wojny. Co więcej,

kowski, Jan Dobrzański, Kornel

ne chcialo też podarować święto

wystrój tych sal też jest częścią

samą koncepcją wystawy jak

francuskim. Wlaśnie ten styl

Ujejski, Karol Szajnocha. Tak pod

naszym mieszkańcom, lwowia-

wystawy, odpowiadającą sty-

również nad wyborem ekspo-

przedstawia portret księżnej

szyldem mody paryskiej ujrza-

nom i gościom naszego miasta.

lowi i epoce prezentowanych

natów z bardzo bogatych zaso-

Marianny Lubomirskiej (1683­

lo światlo dzienne nowe polskie

Kurator wystawy Myro-

dziel sztuki i historii. ,,Modne

bów muzealnych.

1736) czy też księcia Teodo-

pismo literackie, którego re-

slaw Pobereżny podziękowal

stulecia" ­ to wieki XVIII i XIX,

Goście prezentacji wysta-

ra Lubomirskiego (1683­1745).

dakcja doskonale umiala mylić

wszystkim obecnym i wpro-

to wspaniale style ­ barok, ro-

wy ,,Modne stulecia" spotkali

W modnych ubraniach ,,wprost

czujność austriackiej cenzury

wadzil w ,,sekrety" jej przygo-

koko, klasycyzm, empire i nie

na sali nie tylko organizatorzy,

z Paryża", czyli ,,robe a la fran-

i wzmacniać w spoleczeństwie

towania oraz prace nad każ-

tylko. Tymczasem wystrój sal

ale też piękna muzyka z epoki

caise" pozują do portretów Ma-

polskim prądy patriotyczne

dym wystawionym artefaktem.

królewskich, jednych z najpięk-

w wykonaniu wiolonczelistki

ria Chodkiewicz czy też Ste-

i demokratyczne".

Wystawa jest wydarzeniem dla

niejszych we Lwowie, powstal

Ksenii Pobereżnej, córki kusto-

fan Gumieniecki (1660­1736),

Na tejże sali można zobaczyć

publiczności, ale też wydarze-

w 1817 roku i zostal zaaranżo-

sza wystawy. W salach wysta-

wojewoda podolski, pulkownik

kilka charakterystycznych por-

niem i wyzwaniem dla jej orga-

wany przez rzeźbiarza Fryde-

wowych umieszczono bardzo

artylerii koronnej. Na tym por-

tretów i ubrań z pierwszej polowy

nizatorów. Trzeba bylo znaleźć

ryka Baumanna w stylu empire,

różnorodne rzeczy, mianowicie:

trecie reprezentacyjnym pan

XIX wieku, m.in. portret Emilii

i przygotować na wystawę tyl-

czyli w stylu cesarstwa Napole-

portrety olejne, dziela graficzne

pulkownik postanowil wystąpić

Szumlańskiej pędzla Marcina Ja-

ko okolo 80 artefaktów z wie-

ona I. Jest to nie tylko wspaniala

i akwarele, porcelanę, szklo, ory-

nie w tradycyjnym kostiumie

blońskiego, hrabiego Kazimierza

lu tysięcy w zasobach muzeal-

sztukateria ścian i sufitów, lecz

ginalne rzeczy użytkowe, które

szlacheckim, czyli w kontuszu

Rzewuskiego (1750­1820), Igna-

nych, które przez lata nie byly

nie mniej wspaniale, wieloko-

przedstawiają tendencję mody

z pasem, lecz w nowomodnym

cego Laskiewicza i Tekli Laskie-

wystawione i po zakończeniu

lorowe parkiety, wykonane ze

europejskiej XVIII ­ XIX stule-

ubraniu francuskim.

wiczowej z Milewskich. W sta-

wystawy może znów na wiele

szlachetnych odmian drewna.

ci, naprawdę pięknych stuleci

Piękną wystawę uzupelnia-

nie prawie idealnym zachowal

lat wrócą do magazynów muze-

Na wystawie przedstawiono

w historii kultury europejskiej.

ją stylowe meble z epoki, które

się frak urzędnika austriackiego

alnych. Przygotowanie każdego

ponad 80 dziel sztuki i historii

Unikatowe dziela sztuki, ory-

pozostaly na swoich miejscach

haftowany nicią metalizowaną.

artefaktu do wyeksponowania

ze zbiorów Muzeum Historycz-

ginalne stroje kobiece i męskie

z poprzedniej aranżacji komnat

W kolejnej gablotce wystawiono

na sali wymagalo pracy calego

nego. Większość z nich to dziela

z epoki pozwalają ocenić i zrozu-

królewskich, również wspania-

belgijski rewolwer Lefosche, mo-

zespolu pracowników muzeal-

wysokiej klasy artystycznej lub

mieć tendencje rozwoju modnego

le rzeźby barokowe, świeczniki

delu ,,Gardian" z 1878 roku, który

nych od kustoszy do konserwa-

takie, które należaly do znanych

ubrania wyższych stanów spo-

i piece empirowe. Obok portre-

wedlug legendy należal do Hen-

torów. Wystawa ukazuje nasze

i zaslużonych osób. Przygoto-

leczeństwa, w pierwszej kolej-

tów arystokratów, niezwykle

ryka Sienkiewicza podczas jego

zasoby kulturalne, ich ścisle po-

wania do wystawy trwaly kil-

ności lwowskiego, galicyjskiego,

ciekawą jest prezentowana po-

podróży po Stanach Zjednoczo-

wiązania z kulturą europejską.

ka miesięcy, prawie rok. Grupa

które bylo częścią spoleczeństwa

stać i dzialalność lwowskiego

nych Ameryki.

Mamy nadzieję, że odwiedzają-

pracowników muzeum na czele

Rzeczypospolitej, zaś od 1772

majstra krawieckiego Tomasza

Na otwarcie wystawy przy-

cy wystawę odczują prawdziwe

z kuratorem wystawy Myro-

roku ­ Imperium Austriackiego,

Kulczyckiego, który nie tylko

szlo ponad 70 osób ­ obie sale

estetyczne zadowolenie i oce-

slawem Pobereżnym, w skladzie

również ich powiązanie z modą

kreowal modę lwowską swe-

wystawowe  zostaly  wypel-

nią wysoką klasę przedstawio-

Ulany Żywylak, Chrystyny Za-

ogólnoeuropejską, w pierwszej

go czasu, ale też zalożyl pierw-

nione publicznością. Wystawa

nych eksponatów, również wy-

waryńskiej i Mariany Berezki

kolejności francuską.

sze we Lwowie czasopismo

stala się prawdziwym wyda-

soki poziom kulturalny Lwowa

z wielkim oddaniem i twórczą

Modę wieku XVIII dykto-

fachowe pt. ,,Dziennik mód pa-

rzeniem w życiu kulturalnym

XVIII­XIX wieków.

fantazją pracowala zarówno nad

wal styl rokoko w jego wydaniu

ryskich". Na stronach tego pe-

riodyku można bylo poznać

najnowsze trendy mody pary-

skiej i w ogóle europejskiej, zaś

w redakcji zlożyć zamówienia

na odpowiednie kreacje, któ-

re Kulczycki dostarczal wedlug

katalogów wprost z Paryża.

Dziennik drukowal nie tylko

nowości ze świata mody, ale też

informacje polityczne i utwo-

ry literackie znanych i popu-

larnych pisarzy lwowskich, np.

Karola Szajnochy czy Leszka

Dunin-Borkowskiego.

Fenomen ten objaśnil pro-

fesor Stanislaw Nicieja , któ-

ry też odszukal grób Tomasza

Kulczyckiego na Cmentarzu

Lyczakowskim i tak scharak-

teryzowal dzialalność krawca

lwowskiego i jego miejsce, rów-

nież w życiu literackim Galicji

pierwszej polowy XIX wieku:

,,Tomasz Kulczycki (1803­1873),

lwowski krawiec, wielce swego

GRUPA AUTORSKA