15

nr 11 (471) 13­26.06. 2025

Okruchy historii

www.kuriergalicyjski.com

Legendy starego Stanislawowa  (cz. 109)

IWAN BONDAREW

Zapobiec zagrożeniu

Latem 2001 r. Frankiwsk znalazl się na

krawędzi olbrzymiej katastrofy ekologicz-

nej. Trudno określić, czym wszystko moglo

się skończyć, gdyby nie bylo Uniwersytetu

Nafty i Gazu i 63 przedsiębiorstw spawalni-

czych. Za co mamy im być wdzięczni?

Kolo miejscowości Rybna od 1992 r.

funkcjonuje śmietnisko, które oficjalnie

nosi nazwę Poligon twardych odpadów.

Spod góry śmieci wyplywa brudna ciecz

­ filtrat, który miejscowa ludność nazwala

,,gnojówką". Jest śmierdząca, zawiera wie-

WĘDROWNY CYRK WE FRANKIWSKU

le metanu i wiele toksycznych związków.

Jeżeli bodaj kropla trafi na ranę, ta dlugo

jazdy na śnieżnym skuterze upadla i zla-

mala rękę pierwsza dama Ukrainy Ludmi-

się nie zagoi.

BUDOWA RUROCIĄGU W 2001 R.

la Kuczma. Szybko przetransportowano ją

Ścieka to wszystko w tzw. ,,czek" ­ wy-

ryty dól na 30 tys. m sześc. o powierzch-

do auta i na sygnale odwieziono do Fran-

ni pola pilkarskiego. Ten czek może po-

kiwska do szpitala obwodowego na Pa-

mieścić okolo 350 wagonów kolejowych

siecznej. Przed panią Ludmilą biegli potęż-

filtratu.

ni chlopcy i oczyszczali przed nią drogę.

Wiosną 2001 r. często padaly ulewne

Jak oczyszczali? Zwyczajnie ­ wszystkich,

deszcze i czek wypelnil się po brzegi. Jesz-

którzy byli na korytarzu, bezpardonowo

cze trochę i caly filtrat wycieklby na ze-

wpychali do najbliższego pomieszczenia.

wnątrz i trafil do Bystrzycy Solotwińskiej

Jednego z pacjentów

i wód gruntowych w calej okolicy. Wszyst-

wepchnięto

ko to grozilo katastrofą sanitarno-epide-

miologiczną. Aby temu zapobiec, należalo

do... gabinetu

skierować filtrat do kanalizacji miejskiej i do

ginekologicznego,

systemu oczyszczalni ścieków w Jamnej.

i to w tym momencie,

Najbliższa studzienka kanalizacyjna byla

gdy lekarz

w okolicy starego cmentarza na Pasiecznej,

SLONIE NA DEPTAKU

prowadzil badania

a jest to 14 km od Rybnej.

pacjentki na krześle

Prokopowycza. Czym pszczelarz z Czerni-

Przewozić odchody cysternami sa-

ginekologicznym.

howa tak przypadl do gustu nauczycielowi

mochodowymi byloby za dlugo ­ okolo

z Jezupola ­ nie wiadomo.

dwóch lat. Zbudowanie stacjonarnego

Mężczyzna staral się

Mieszkańcy Frankiwska nazwali po-

rurociągu ­ jeszcze dlużej. Przelożyć

POMNIK PETRA PROKOPOWYCZA

wyjść, ale ochroniarz

mnik ­ ,,Pszczelarzem". Nie powiem, że są

tymczasowy? Można, ale jedyny batalion

zagrozil, że go zastrzeli,

nim zachwyceni. W prasie i mediach poja-

Tymczasem cyrkowiec zauważyl brak

rurociągowy, mający takie możliwości,

Naprzeciwko byla jednostka wojskowa

gdy ten tylko wychyli

wiają się materialy o przeniesieniu pomnika.

swego pupila i zdążyl go zlapać zanim

stacjonuje w miejscowości Smila w obw.

i cyrkowcy umówili się na zamieszkanie

nosa na korytarz.

Przy tym geografia jest dość szeroka ­ od

ten nie wystraszyl reszty mieszkańców

czerkaskim.

w akademiku oficerskim.

Siedzial więc

Ogrodu Botanicznego na obrzeżach miasta

akademika.

Wtem w Radzie miejskiej przypomnia-

W ciągu dnia artyści trenowali, a wie-

po jego rodzinną Czernihowszczyznę.

A major jednak rzucil picie!

no sobie, że specjalistów do tego batalionu

czorami mieli przedstawienia. Potem uda-

z tą pacjentką, dopóki

Dodam, że Wolodymyr Wojciuk spon-

przygotowują na rodzimym Uniwersyte-

wali się do swych pokoi i... aktywnie roz-

Ludmila Kuczma

Pszczelarz

sorowal jeszcze wiele pomników w obwo-

cie Nafty i Gazu. Wezwano rektora, a ten

ladowywali stres. Byla to już późna jesień,

nie opuścila szpitala.

dzie. Apoteozą jego dobroczynności stal

W czerwcu 2002 r. przed Palacem Po-

skierowal sprawę na katedrę... wojskową.

na ulicy bylo dość chlodno, a wśród zwie-

się pomnik samemu sobie w rodzinnym

tockich odslonięto popiersie Petra Proko-

Z pewnością prezydent Kuczma byl za-

Oficerowie w szybkim tempie dokonali

rząt byl lubiący cieplo wąż boa. Cyrkowcy

Jezupolu.

powicza (1775-1850). Turyści pytają prze-

dowolony z jakości uslug frankiwskiego szpi-

potrzebnych obliczeń, 63 przedsiębiorstw

zabierali go na nocleg do akademika.

wodników: ,,Za jakie wybitne zaslugi?",

tala obwodowego, bo niebawem jego lekarz

przekazalo potrzebną liczbę rur o średnicy

Po kolejnej libacji nikt nawet nie za-

Chowajcie się,

naczelny stanąl na czele specjalistycznej

a i mieszkańców miasta to interesuje.

150 mm. Przedsiębiorstwo transportowe

uważyl, jak wąż wypelzl na korytarz.

wiozą pacjenta!

Odpowiem ­ a za nic dobrego! Do hi-

lecznicy rządowej ,,Feofania" w Kijowie.

ATP-0928 przyslalo potrzebną liczbę odpo-

W sztabie dywizji slużyl starszy wie-

storii pan Petro wszedl jako wynalazca

Często narzekamy na styl pracy ochro-

wiedniego transportu.

kiem major. Też nie stronil od wódki, za

Sloniki

pierwszego na świecie rozbieranego ram-

niarzy, którzy w swej akcji bezpardonowo

W Rybnem zawrzala praca. Studenci

co mial wiele nagan od dowództwa, ale

kowego ula, co pozwalalo zbierać miód bez

obchodzą się ze zwyklymi ludźmi, stojący-

Gdyby kiedykolwiek ogloszono kon-

pod dowództwem plk. Wolodymyra Litwi-

tolerowano go do emerytury. Otóż major

niszczenia roju. Większość swego życia

mi na drodze VIP-ów. Niestety pierwsze fi-

kurs na najbardziej interesujące zdjęcie

nienki przelożyli okolo 13 km rurociągu.

,,pod gazem" wracal do akademika. Nagle

Petro Prokopowycz spędzil na terenach

gury z politycznego Olimpu niezbyt często

z Frankiwska, ta fotografia mialaby szan-

Rury przerzucono przez szosę obwodnicy,

na korytarzu zobaczyl kilkumetrowego

Czernihowszczyzny, a na Przykarpaciu,

odwiedzają prowincjonalny Frankiwsk.

se być hitem przeglądu. Patrzącemu koja-

targ używanymi autami, wzdluż trasy na

węża, który spokojnie pelzl w kierunku

czyli w Stanislawowie, nigdy nie byl. To po

Więc mieszkańcy nie mają w zwyczaju ob-

rzy się z bajką rosyjskiego pisarza Krylo-

Kalusz. Następnie sprawdzono szczelność

prysznica.

co mu pomnik wystawili?

cowanie z ochroniarzami, nie odczuwają

wa ,,Po ulicach slonia prowadzono". I jeżeli

rurociągu i zaczęto odpompowywanie fil-

Gdy wszedl do swego

Mamy tu do czynienia ze starą zasa-

skutków zamykania ulic czy restauracji,

w Petersburgu po ulicach prowadzono

tratu. Przy pracach projektowych wzięto

pokoju, stwierdzil, że

dą ­ ,,darowanemu koniowi w zęby się

gdzie ta czy inna ,,szycha" ,,obcuje z ludem".

jednego slonia, to u nas wędrowala parka

pod uwagę różnicę poziomów, by ciecz

nie zagląda". Pieniądze na popiersie prze-

Niektórzy jednak mieli możliwość zobaczyć

tych indyjskich olbrzymów.

splywala bez dodatkowego pompowania.

kończy z piciem, bo

kazal mecenas. Byl nim nauczyciel mate-

­ a nawet odczuć na sobie ­ dzialalność

To zdjęcie znalazlem przypadkowo

W ciągu dnia splywaloo okolo tysiąca

już widzą mu się węże.

matyki i kreślenia ze szkoly w Jezupolu

bodyguardów.

w albumie swego krewnego Mychajla Zaj-

ton cieczy. Za miesiąc czek zostal opróżnio-

Koledzy pokpili sobie

Wolodymyr Wojciuk. Na emeryturze wy-

Na Boże Narodzenie roku 2003

cia. W którym roku je zrobiono, dokladnie

ny i zagrożenie minęlo. Kolejny raz podobny

z niego, mówiąc, że

emigrowal do USA, byl dozorcą, a za za-

w prezydenckiej rezydencji Sinogóra sta-

nie pamiętal ­ gdzieś na początku 2000, ale

rurociąg montowano w 2005 r. A potem

dawno na to pora.

pracowane pieniądze postanowil uczcić

lo się nadzwyczajne wydarzenie. Podczas

przed 2004. Wówczas we Frankiwsku gościl

jeszcze kilkakrotnie. Prawdopodobnie by-

cyrk, który rozlokowal się kolo stadionu na

loby tak nadal, gdyby w 2015 r. teren na

Czornowola. Zamiast tradycyjnego auta

Pasiecznej nie zabudowano. Przez kilka lat

z glośnikiem, które jeździlo ulicami miasta

wożono filtrat samochodami-cysternami,

i reklamowalo występy cyrkowe, jako rekla-

a ostatnio wybudowano normalny stacjo-

mę oprowadzano egzotyczne zwierzęta.

narny rurociąg.

Przodem szly slonie, za nimi wielblą-

Komu boa,

dy, dalej zebry i inni ,,artyści". Procesja

komu wiewióreczkę...

poruszala się dostojnie po deptaku, a po-

tem skręcila w ul. Szewczenki, specjalnie

,,Ten kto slużyl w wojsku, w cyrku się

zamkniętą dla ruchu.

nie śmieje". Nie wiem co ma znaczyć to po-

Cala ta akcja nie byla zawczasu oglo-

wiedzenie, ale przypominam sobie przypa-

szona, otóż dla większości mieszkańców

dek, gdy pewnemu wojskowemu naprawdę

ta defilada byla prawdziwą niespodzianką.

bylo nie do śmiechu.

Najwięcej wrażeń mieli ...dozorcy. Zbierali

W 2002 r. do Frankiwska zawital

kupy lajna z bruku i zastanawiali się, kto je

wędrowny cyrk. Rozstawil swe namioty

SZPITAL OBWODOWY

zostawil.

kolo stadionu ,,Ruch" przy ul. Czornowola.