17

nr 13 (473) 15­28.07.2025

Kurier kulturalny

www.kuriergalicyjski.com

,,Olga Boznańska. Na przelomie stuleci" ­

lwowskie ślady artystki

Z okazji 160. rocznicy urodzin

Olgi Boznańskiej Lwowska

Narodowa Galeria Sztuki

im. Borysa Woźnickiego

przygotowala wystawę

poświęconą tej niezwyklej

artystce ­ mistrzyni portretu.

W Palacu Potockich można

zobaczyć jej obrazy, pastele

i autoportrety, w tym te,

które 115 lat temu sama

prezentowala we Lwowie.

Z ŻANNĄ SPIRYDONOWĄ,

kuratorką wystawy

PORTRET MALARZA LEONA

AUTOPORTRET, 1908, PARYŻ

,,Olga Boznańska na przelomie

HIRSZENBERGA, 1904, PARYŻ

(DREWNO, OLEJ)

wieków", pracownikiem

(KARTON, OLEJ)

naukowym Lwowskiej

Narodowej Galerii Sztuki

im. Borysa Woźnickiego,

rozmawiala

ANNA GORDIJEWSKA.

Jesteśmy w Sali Czerwonej Pala-

cu Potockich, gdzie wlaśnie eks-

ponowana jest wystawa pt. ,,Olga

Boznańska. Na przelomie stuleci".

Co zdecydowalo o przygotowaniu

tej ekspozycji wlaśnie teraz?

W Polsce rok 2025 zostal ogloszo-

ny rokiem Olgi Boznańskiej, co bylo

PORTRET DZIEWCZYNY, 1888, MONACHIUM (PLÓTNO, OLEJ)

świetną okazją, by przypomnieć jej

niezwykly dorobek. Nasza galeria

Dokladnych informacji nie mamy, ale

przez zwyklego widza. Mówiono,

SZKIC MLODEJ KOBIETY, OK.

STUDIUM PORTRETOWE

posiada siedem jej dziel, w tym sześć

można przypuszczać, że zatrzymala

że jej prace są jak ,,kawior dla tlu-

1899, PARYŻ (PLÓTNO, OLEJ)

KOBIETY, OK. 1903, PARYŻ

obrazów olejnych i grafikę, więc po-

się w miejscu z ogrodem lub spokoj-

mu" ­ nie rzucają się krzykliwymi

(PASTEL)

znajduje się także Autoportret z 1908

stanowiliśmy uhonorować artystkę

nym otoczeniem, skoro tak opisywala

efektami, nie poslugują się modnymi

wlaśnie tutaj. Do każdego ekspona-

atmosferę. Jako czlonek jury wystawy

sztuczkami, ale wymagają od odbior-

roku, zakupiony przez lwowską galerię

tu dolączyliśmy fragmenty jej kore-

miala okazję spotkać wielu artystów

cy wyrafinowanego smaku i praw-

w 1911 roku od Towarzystwa Przyja-

spondencji, które pozwalają slyszeć jej

prezentujących swe dziela. Z pewno-

dziwej milości do wielkiej sztuki. Nie

ciól Sztuk Pięknych w Krakowie. Olga

prawdziwy glos i poznać artystkę jako

ścią obracala się wśród elity miasta,

byly popularne na zwyklych wysta-

Boznańska, wśród wszystkich malarek

osobę. Wśród nich jest także list wy-

w tym arystokracji. Mimo opinii o niej

wach, ale dla tych, którzy je doceniali,

tego czasu, namalowala najwięcej au-

slany wlaśnie ze Lwowa, który przy-

jako osobie zamkniętej, w rzeczywi-

byly prawdziwym skarbem.

toportretów ­ okolo trzydziestu. Lubi-

nosi cenne świadectwo jej przeżyć

stości lubila rozmowy i starala się po-

la analizować świat wlasnych emocji.

Jakie dziela można zobaczyć na

podczas pobytu w naszym mieście.

znawać swoje modele jak najglębiej.

Po śmierci ojca, który przez trzy lata

wystawie?

Rozmowy te pomagaly jej wydobywać

mieszkal z nią w Paryżu, Boznańska

Jakie  relacje  lączyly  Olgę

z portretowanych ich wewnętrzny

W 1910 roku Olga Boznańska pokaza-

jakby zatrzymala się w czasie. Przestala

Boznańską ze Lwowem?

świat, emocje i psychikę. To wlaśnie

la we Lwowie sześć obrazów, z których

podążać za modą, zamknęla się w sobie.

dwa ­ Portret malarza Leona Hir-

Jej związki ze Lwowem byly zwią-

ten glęboki wgląd uczynil z niej mi-

Na późniejszych autoportretach przed-

szenberga i Portret dzieci ­ po za-

zane glównie z wystawami. Po raz

strzynię portretu psychologicznego.

stawia się w czarnej sukni, z wysoko

pierwszy pokazala tu swoje prace już

kończeniu wystawy kupila galeria. Oba

zaczesanymi wlosami ­ w oczach widać

Jak odbierano jej sztukę wów-

w 1894 roku, a potem jeszcze kilka-

sądziśeksponowane.Naszakolekcjanie

samotność i odosobnienie. Przed 1906

czas we Lwowie?

krotnie ­ w 1895, 1898 i w 1910 roku.

jest duża, ale przedstawia i monachijski,

rokiem jej autoportrety byly inne ­ bar-

Wtedy też przyjechala do Lwowa, by

,,Gazeta Lwowska" w 1910 roku opi-

i paryski okres w twórczości malarki.

dziej otwarte.

Na wystawie mamy również Portret

osobiście wziąć udzial w Powszech-

sala jej malarstwo jako coś niezwy-

Są to obrazy olejne na plótnie oraz pa-

PORTRET DZIECI (PASIERBÓW

dziewczyny z 1888 roku. Mloda ko-

nej Wystawie Sztuki Polskiej, która

klego i nielatwego do zrozumienia

stel na kartonie. W naszych zbiorach

MALARZA BOLESLAWA BUYKI),

odbywala się w Palacu Sztuki na te-

bieta w kapeluszu siedzi na kanapie ­

1907, PARYŻ (KARTON, OLEJ)

renie dawnej Powszechnej Wystawy

a może na fotelu ­ ubrana wedlug ów-

Krajowej. Dziś ten gmach, polożony

czesnej mody. Ciekawostką jest to, że

w Parku Stryjskim, należy do Poli-

na tym portrecie nie widzimy oczu,

techniki Lwowskiej.

co jest rzadkością u Boznańskiej. Na

jej obrazach model zwykle patrzy

Czy artystka wspominala ten

na nas. Być może to jej siostra, którą

pobyt?

chętnie portretowala. A może i ona

Tak, warto wspomnieć o tym, że

sama ­ to pozostaje zagadką.

Zobaczyć można także obraz Studium

w liście do rzeźbiarza Ludwika Pu-

portretowe kobiety z kolekcji Lubo-

geta dzielila się swoimi wrażeniami.

Opisywala, jak widok Palacu Sztuki

mirskich przedstawiający nieznaną

PORTRET KOBIETY, 1896,

przypominal jej wielki paryski Grand

kobietę na tle obrazów. Nie jest to ty-

MONACHIUM (OLEJ

Palais. Zwracala uwagę, że prace, nad

powe dla Boznańskiej, ponieważ więk-

którymi wtedy pracowala, na przy-

szość jej portretów ma jednolite, nie-

,,symfonię w jednym kolorze". Tech-

klad portret księżnej Jadwigi z San-

wyznaczalne tlo. Tu jednak widzimy

nika pasteli, z którą Boznańska czę-

guszków Sapieżyny, nabieraly już

wnętrze: trzy obrazy na ścianie, biurko

sto eksperymentowala na początku

wyrazu i glębi, a sama księżna wyda-

z zegarem i książkami. Obraz zostal za-

kariery, uchodzila za technikę kobie-

wala jej się drobnym, nieco chorowi-

kupiony od prywatnego wlaściciela.

cą, choć byla niezwykle trudna ­ raz

Z kolei Studium mlodej kobiety

tym stworzeniem, o smutnych oczach

polożonego koloru nie da się poprawić.

i ogromnej dobroci, co pozostawalo

z 1899 roku to jeden z pierwszych dziel

Jak dlugo potrwa wystawa?

dla niej ważne i bliskie. Pisala rów-

powstalych już w Paryżu. Boznańska,

nież, że Lwów ma szerokie horyzonty,

przyjeżdżając do Monachium, byla

Wystawę otworzyliśmy 16 maja,

gdzie można oddychać.

zafascynowana twórczością Jame-

będzie dostępna do 31 sierpnia

sa Whistlera, Velázqueza i Édouar-

2025 roku. Serdecznie zapraszamy

da Maneta. Na Portrecie kobiety

Czy wiadomo, gdzie mieszkala

wszystkich milośników sztuki!

i z kim się spotykala podczas

z 1896 roku możemy zauważyć wply-

tego pobytu?

Dziękuję za rozmowę.

wy Whistlera ­ przypomina on jego

ŻANNA SPIRYDONOWA