20

nr 14 (474) 29.07. ­ 28.08.2025

Kurier kulturalny

www.kuriergalicyjski.com

Nowy sezon wspólnych polsko-ukraińskich prac konserwatorskich.

Rok 2025 (cz. 2)

We Lwowie trwają

intensywne wspólne

polsko-ukraińskie prace

konserwatorskie. Na

różnych lokalizacjach

pracują zespoly

konserwatorów. Ze

strony polskiej prace

finansują, organizują

i nadzorują Ministerstwo

Kultury i Dziedzictwa

Narodowego (MKi DN)

i warszawski Narodowy

Instytut Polskiego

Dziedzictwa Kulturowego

za Granicą ,,Polonika".

KOMISJA KONSERWATORSKA W KOŚCIELE OO. JEZUITÓW

Ze strony ukraińskiej

partnerem występuje

przeprowadzono

innych lokalizacjach. Między innymi

lwowski miejski Zarząd

w każdym konkretnym

zaznaczyl: ­ ...oprócz prac w kościele

Ochrony Środowiska

oo. jezuitów na terenie Lwowa mamy

przypadku

Historycznego.

jeszcze dwa obiekty konserwatorskie.

gruntowne badania

Jeden z nich to ratowanie malowidel

konserwatorskie. Tylko

ściennych w krużgankach dawnego

TEKST I ZDJĘCIA

tak można uratować

klasztoru oo. dominikanów (obecnie

JURIJ SMIRNOW

cenne dziela sztuki,

Muzeum Historii Religii). Ten projekt

MUZEUM-APTEKA

rozpoznać, czy są we

finansuje polskie Ministerstwo Kul-

,,Nowy Kurier Galicyjski" (nr 13 ,15­

Stowarzyszenie pracuje na Ukrainie,

odslonięciu malowidel, które udalo się

28.07. 2025) umieścil wywiad z Pawlem

tury i Dziedzictwa Narodowego. Ko-

wnętrzach dawne

pracuje bardzo prężnie. Stowarzy-

nam znaleźć w jednej z sal. W 2025 roku

Bolińskim, profesorem krakowskiej

lejny nasz projekt to prace warszta-

dekoracje malarskie.

chcemy, na ile się d, odslonić te malo-

Akademii Sztuk Pięknych im. Jana Ma-

towe studentów lwowskiej Akademii

szenie ,,Robimy co możemy" bierze

czy rzeźbiarskie.Nasz

Sztuki, które polegają na badaniach

czynny udzial w ratowaniu zabytków

tejki, który od lat kieruje grupą polsko-

widla i w razie potrzeby je zabezpie-

polsko-ukraiński zespól

konserwatorskich w pomieszczeniach

wspólnego dziedzictwa kulturalne-

czyć. Jest to najstarsza apteka lwowska

-ukraińskich konserwatorów zajętych

konserwatorski takie

Apteki-Muzeum na rogu Rynku i ulic

z piękną historią, która kryje niejedną

ratowaniem bezcennych dziel sztuki

go. Razem z nimi prowadziliśmy prace

prace rozpoznawcze

Drukarskiej i Stauropigijskiej. Dwa lata

tajemnicę i wymaga prac konserwator-

we Lwowie i na Ziemi Lwowskiej. Mię-

konserwatorskie w kościele w Hus-

temu odkryliśmy w krużgankach do-

dzy innymi profesor dokladnie omówil

skich. Przez pewien czas część obecnej

sakowie na Ziemie Lwowskiej i w ko-

prowadzi z dobrymi

wieloletni przebieg prac konserwator-

Muzeum-Apteki byla nawet piekarnią,

ściele w Winnikach obok Lwowa. Jest

minikańskich pozostalości polichromii

rezultatami i trafiamy

zaś dalsze pomieszczenia na zapleczu

to polskie Stowarzyszenie z Roztocza.

na ścianach. Za czasów sowieckich owe

skich w dawnej świątyni oo. jezuitów

przez caly czas na

byly wykorzystywane jak przemyslo-

Realizują na terenie Ukrainy też inne

malowidla byly po barbarzyńsku czę-

pod wezwaniem św. Apostolów Piotra

bardzo dobrych

projekty, między innymi porządkują

i Pawla (obecnie świątynia garnizo-

wo-uslugowe. Dlatego stare ozdobienie

ściowo zamalowane, częściowo znisz-

partnerów, z którymi

stare cmentarze polskie, przyjeżdżają

zniszczono lub zamalowano. Obecnie

nowa UGKC). W nowym sezonie kon-

czone. Nie jest wiadomo jakie partie

bardzo dobrze się

nieraz do bardzo oddakonych wiosek

Muzeum-Apteka należy do struktur

malowidel zostaly i w jakim są stanie.

serwatorskim zespól prof. Bolińskiego

wspólpracuje. W tym

i odnawiają zapomniane, zarośnięte

Muzeum w Winnikach, którego dyrek-

W tym roku zamierzamy rozpocząć

pracuje przy renowacji oltarza glówne-

lub zdewastowane groby. W tym roku

prace konserwatorskie na jednej ze

tor zaplanowal prace remontowe i po-

go i odnowieniu polichromii barokowej

konkretnym miejscu,

zaczęliśmy z tym Stowarzyszeniem

ścian, odslonić i zabezpieczyć resztki

Sebastiana Ecksteina w prezbiterium

woli te prace prowadzi. Otóż dla nas jest

w krużgankach

wspólny projekt przy poszukiwaniu

dekoracji, a w kolejnych latach dokoń-

świątyni.

to idealna okazja, żeby wszystko zosta-

dominikańskich,

i odnowieniu malowidel w jednej z sal

Wlaśnie 16 lipca na tej lokacji odby-

lo przeprowadzone zgodnie ze sztuką

czyć konserwację i w zależności od ich

bardzo ściśle

Muzeum-Apteki. Ze strony ukraiń-

ochrony zabytków. Myśl prowadzenia

stanu przeprowadzić ewentualną re-

la się kolejna komisja konserwatorska

wspólpracujemy

warsztatów dla studentów wynikla

z udzialem przedstawicieli Instytutu

staurację. Z naszych wcześniejszych

skiej naszymi partnerami są nie tylko

z dyrekcją Muzeum

dzięki dobrej wspólpracy z dyrek-

,,Polonika", lwowskich wladz Ochrony

badań okazalo się, że pod warstwą po-

Muzeum-Apteka, lecz również lwow-

Środowiska Historycznego i o. Tarasa

torem Muzeum w Winnikach i stalej

ska Akademia Sztuki, konkretnie - ka-

bialów w krużgankach znajduje się po-

Historii Religii.

Michalczuka, proboszcza parafii gar-

wspólpracy z katedrą konserwacji

tedra restauracji dziel sztuki. Wspólnie

lichromia i w tym roku chcemy odslo-

Akademii Sztuki. Wspólnie spotkali-

zorganizowaliśmy w Muzeum-Aptece

nizonowej. Ojciec Taras Michalczuk

nić co się uda. Może nawet tam jest kilka

Mamy kolejny projekt, bardzo

warsztaty dla studentów lwowskiej

w imieniu parafii podziękowal calemu

warstw malarskich z różnych okresów.

ciekawy projekt, z programu ,,Wo-

śmy się i ustaliiśmy jak możemy pomóc

Akademii Sztuki, polegające na ba-

zespolowi konserwatorów, profesorowi

Będziemy odslaniać, sprawdzać jak one

Muzeum i w tym czasie zorganizować

lontariat" ,który prowadzi i finan-

Pawlowi Bolińskiemu, Lesi Hanulak,

się zachowaly. Zależnie od tego, w jakim

praktyki studenckie. Dolączyl do tego

daniach konserwatorskich przy na-

suje warszawski Instytut ,,Polonika"

która kieruje grupą mlodych ukraiń-

stanie są te malowidla, czy są to tylko

Instytut ,,Polonika", który wspiera

przy wspólpracy ze Stowarzyszeniem

warstwieniach ściennych pobialów

resztki malowidel, czy cale kompozy-

projekt w ramach tegoż ,,Wolontaria-

,,Robimy co możemy". Od kilku lat to

w pomieszczeniu apteki, również na

skich konserwatorów, również dyrek-

tu" i sprawa ruszyla. Myślę, że będzie

cji Instytutu ,,Polonika", wszystkim do-

cję malarskie ­ podejmiemy decyzję,

to bardzo ciekawy projekt, z które-

co dalej z nimi zrobić. Co jest ważne,

brodziejom, którzy przyczynili się do

nawet nieliczne ślady dekoracji, które

ratowania dziel sztuki, między innymi

go wszyscy będziemy zadowoleni. Na

zachowaly się do naszych czasów, mogą

XVIII-wiecznej polichromii Francisz-

jednej sali już zostaly odslonięte malo-

świadczyć jak przepięknie zdobiony

widla, na drugiej prowadzimy badania.

ka i Sebastiana Ecksteinów. Proboszcz

byl klasztor oo. dominikanów. Na razie

Chcemy wyjaśnić jaki jest tam rodzaj

powiedzial: ­ Trwa ratowanie naszej

wiemy, że są malowidla, ale nie wiemy

dekoracji. W praktykach biorą udzial

świątyni. Nie zważając na wszystkie

jak dużo ich się zachowalo, czy pokry-

ukraińskie studentki drugiego, trze-

wezwania dnia dzisiejszego restauracja

świątyni trwa. Trwa dzięki pomocy or-

ciego i czwartego roku konserwacji.

wają calą ścianę. W czasach sowieckich

Staly zespól konserwatorów, z którym

bylo tam muzeum ateizmu, kilka razy

ganizacji międzynarodowych, polskie-

pracuję od wielu już lat, jest teraz za-

robili bardzo brutalne remonty, nawet

go Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa

skuwając tynk razem z malowidlami.

Narodowego. Serdecznie dziękujemy

jęty w kościele oo. jezuitów, zaś w Mu-

Jest to przyklad barbarzyńskiego po-

wszystkim. Dziś w części prezbite-

zeum-Aptece pracują mlode dziew-

czyny, które z czasem na stale zostaną

rialnej świątyni możemy już zobaczyć

dejścia do dziedzictwa dawnych epok.

w naszym zespole. Ten projekt potrwa

autentyczną polichromię Sebastiana

Teraz nikt nie ma prawa tak traktować

do jesieni, w dwóch etapach, miano-

Ecksteina, który po śmierci ojca Fran-

zabytki historii i kultury.

wicie w czerwcu, a potem na przelomie

ciszka Ecksteina kontynuowal ozda-

Lwów, kamienice

września ­ października z przerwą na

bianie świątyni freskami.

lwowskie kryją jeszcze

wakacje studenckie. Jesienią zobaczy-

Profesor Pawel Boliński jest czlo-

my co nam udalo się znaleźć, odslonić

wiekiem bardzo zajętym, lecz też bar-

mnóstwo takich

i uratować.

dzo uprzejmym. On zawsze znajdzie

tajemnic, cennych dziel

Tak wyglądają plany profesora

czas na rozmowę z prasą i zawsze bar-

sztuki, dlatego jest

Pawla Bolińskiego i ich realizacja. Pro-

dzo dokladnie opowie o zadaniach,

tak ważne, żeby przed

które stoją przed jego zespolem konser-

wadzi we Lwowie bardzo ważną dzia-

wszelkimi remontami,

lalność nie tylko ratowania zabytków

watorskim. Dla ,,Nowego Kuriera Ga-

które tak nagminnie

lwowskich, ale też ksztalcenie kadry

licyjskiego" określil przebieg prac nie

są tu robione,

mlodych lwowskich konserwatorów.

tylko w świątyni oo. jezuitów, ale też na

KOŚCIÓL OO. DOMINIKANÓW