20

nr 15­16 (475­476) 29.08.­15.09.2025

Rozmowy Kuriera

www.kuriergalicyjski.com

Polacy na Bukowinie w czasie wojny

Z WERONIKĄ KOSIK,

Polaków w Ukrainie, by pokazywali

Polką z Czerniowiec,

więcej, nie tylko dwa zdjęcia na Fa-

cebooku. Chodzi o zebranie i pokaza-

autorką bloga PL_in_UA

nie calej sieci polskich spoleczności

rozmawial EUGENIUSZ

w Ukrainie.

SALO.

Czasem dzielę się też informacjami

o tym, jak Polska i Polacy wspiera-

Na początek opowiedz, proszę,

ją Ukrainę. Na przyklad Iga Świątek,

o ostatnich rosyjskich ostrza-

mimo wojny. Ludzie myślą, że rela-

wlaśnie wygrala Wimbledon, ale też

lach miasta. Czerniowce, które

cje polsko-ukraińskie teraz istnieją

wspiera Ukrainę. Kto w Ukrainie o tym

leżą blisko granicy z Rumunią,

tylko dzięki wojnie. Ale tak nie jest.

wie? Malo kto. Dlatego staram się to po-

dlugo pozostawaly względnie

Przez cale moje życie Polska i Ukra-

kazywać, żeby Ukraińcy też zobaczyli,

bezpieczne. Noc z 11 na 12 lipca

ina mialy ze sobą wiele wspólnego.

że są ludzie, którzy o nich pamiętają.

na dlugo zapadnie mieszkań-

I warto to pokazać.

To jest wlaśnie cel bloga PL-in-UA ­

com w pamięć, po raz pierwszy

Dzięki blogowi PL-in-UA można zo-

pokazać, że Polska i Ukraina wspie-

od początku wojny zginęli tam

baczyć, że Polacy wciąż są obecni

rają się nawzajem. I że polskość tu

cywile. Jak to wplynęlo na cie-

w Ukrainie. Że dzialają, organizu-

trwa.

bie i lokalną spoleczność?

ją wydarzenia, lączą ludzi. Jeśli bę-

Jesteś mamą, blogerką, organi-

Rzeczywiście, do tej pory panowalo

dziemy pokazywać te relacje, jeśli

zatorką wydarzeń, influencer-

przekonanie, że Czerniowce są bez-

będziemy ze sobą wspólpracować, to

ką. Jak udaje Ci się lączyć tyle

pieczne. Owszem, bywaly wcześniej

powstaną nowe projekty, nowe do-

ról na codzień?

alarmy, ale nic poważnego się tu nie

świadczenia, nowe możliwości. To

dzialo. Ale noc z 11 lipca na dlugo za-

wszystko jest dobre dla obu krajów.

Sama nie wiem. To po prostu mój tryb

padnie mieszkańcom w pamięć. Po

Polska i Ukraina to sąsiedzi. I jak są-

życia. Od zawsze prowadzilam różne

raz pierwszy miasto zostalo napraw-

siad z sąsiadem, trzeba się przyjaź-

imprezy ­ wesela, urodziny, chrzty.

WERONIKA KOSIK

dę ostrzelane, zginęli ludzie. Dla nas

nić, wspólpracować, dzielić kulturą,

Z czasem ludzie zaczęli sami mnie

to byl szok.

na cmentarze, nawet w malych

religia, kuchnia. Polska jest w każ-

doświadczeniem. Takie projekty bu-

prosić o prowadzenie wydarzeń.

To bylo przerażające. Od początku

wsiach, widzisz rzędy nowych gro-

dym domu ­ tak samo jak Ukraina,

dują przyszlość.

W czasie wojny robimy imprezy dla

wojny nic takiego się u nas nie dzialo.

bów. W mojej okolicy, na każdej uli-

Niemcy czy Rumunia.

dzieci trochę starszych, od 8 lat, bo

Czym zajmujesz się na blo-

Alarmy owszem, ale żadnych rakiet,

cy ktoś walczy, ktoś zaginąl, ktoś

Urodzilam się w Chmielnickim. Tam

zwykla animacja już ich nie intere-

gu? Jakie tematy są dla Ciebie

żadnych dronów. Dlatego wszyscy

siedzi w rosyjskim więzieniu, czeka

kiedyś mieszkali glównie Żydzi i Po-

suje. Mam taką pracę, która się z tym

najważniejsze?

mówili, że Czerniowce to bezpiecz-

na uwolnienie, a może już nie wróci.

lacy. Rodziny walczyly o zachowanie

wszystkim lączy.

ne miejsce. Ale jak się okazalo, to

W każdym domu jest dziś bieda.

tożsamości. W Związku Radzieckim

Prowadzenie bloga to trudny projekt.

Ludzie dowiedzieli się, że jestem Po-

nieprawda.

Na Instagramie moi znajomi influen-

Polacy bardzo cierpieli. Moja rodzina

Dla mnie bardzo ważny, ale też czaso-

lką dopiero gdy zobaczyli na Insta-

Obudzilam się w nocy, kolo godziny

cerzy dostali komentarze po ostrza-

byla zeslana do Kazachstanu, na Sy-

chlonny. To niszowa tematyka dla lu-

gramie, że rozmawiam z dzieckiem

drugiej. Zacząl się alarm, zajrzalam

le: ,,Wreszcie wojna dotarla do was".

bir. Nawet już w niepodleglej Ukra-

dzi naprawdę zainteresowanych. Na

po polsku. Wcześniej myśleli, że po

do telefonu, a tam wiadomości od

Nie wiem, czy to rosyjskie boty, czy

inie nie zawsze bylo ,,modne" być

początku mialam tylko kilka kontak-

prostu nauczylam się języka. Pytali,

administracji wojskowej, że coś jest

zazdrośni ludzie, ale wiele osób, na-

Polką. Mówilo się innym językiem,

tów do prezesów wspólnot, glównie

czemu uczę dziecko polskiego, wtedy

w powietrzu, że lecą drony Shahed.

wet za granicą, myśli, że Czerniow-

obchodzilo się święta inaczej, cho-

z zachodniej Ukrainy. Pisalam maile,

mówilam, że jestem Polką. I to też mi

I rzeczywiście, po kilku minutach

ce to jakaś bezpieczna wyspa. Ale to

dzilo się do kościola. Ludzie patrzyli

ale niewielu odpowiadalo. Zwlaszcza

pomoglo promować moją polskość.

uslyszalam je za oknem. Zabralam

nieprawda.

na to dziwnie.

ci z dalszych regionów nie wiedzie-

Bez Instagrama nie mialabym pracy.

moje trzyletnie dziecko z lóżka i po-

Każdy tu coś robi dla Ukrainy, walczy

Ale jak można zapomnieć o korze-

li, kim jestem. W czasie wojny ludzie

Większość zleceń przychodzi przez

szlyśmy do korytarza, to nasze je-

o ukraińską cerkiew, bo kiedyś byla tu

niach, skoro twoi dziadkowie cale

są ostrożni, może myśleli, że jestem

media spolecznościowe. Czasem też

dyne schronienie, nie mamy żadnej

glównie moskiewskiego patriarchatu,

życie ich bronili? Dla mnie polskość

kimś podejrzanym?

organizuję zbiórki, na przyklad dla

piwnicy w pobliżu.

walczy o język ukraiński. Czerniowce

to obowiązek ­ hold dla przodków.

Musialam szukać sama, na Face-

żolnierzy, takich jak mój wujek. Kie-

Wkrótce zaczęli nas atakować.

to miasto wielu kultur, byli tu Żydzi,

Moje dziecko mówi po polsku, chodzi

booku, na stronach internetowych,

dy szedl na front, nie mial nic, ani bu-

Bylo bardzo glośno, strasznie. Nocą,

Niemcy, Rumuni, Moldawianie. Ale

do kościola, zna tradycje, tak jak ja,

Instagramie. Tak trafilam na ,,Życie

tów, ani munduru. Zrobiliśmy zbiór-

w ciemności, nie wiedzieliśmy, co się

dziś walczymy, by mówić w języku

moja mama, moja babcia. Bo Polska to

Polskie w Odessie", które prowadzi

kę na 50 tysięcy hrywien i w dwa dni

dzieje. Czulam, jakby to mialo spaść

ukraińskim. To bardzo ważne.

nie punkt na mapie. Ona jest w sercu.

kanal na YouTubie, opowiadający

udalo się ją zamknąć.

prosto na nasz dom. Jako matka mia-

o wydarzeniach w Odessie i Mikola-

Teraz też zbieramy na pomoc dla ludzi,

Jakie byly najtrudniejsze mo-

Bardzo ladnie powiedziane. Te-

lam straszne myśli, czy dobrze zro-

jowie. Dzięki nim dowiedzialam się

którzy stracili domy po rosyjskich

menty, które przeżylaś od po-

raz opowiedz proszę skąd wziąl

bilam, że zostalam w Ukrainie? Noc

o polskiej wsi niedaleko Mikolajowa,

atakach. Pokazuję wszystko w rela-

czątku rosyjskiej inwazji?

się pomysl na bloga PL_in_UA?

zdawala się nie mieć końca. Gdy dro-

gdzie Polacy przeżyli okupację, a ich

cjach, żeby ludzie mogli się dolączyć.

ny przestaly latać, uslyszalam bali-

Nie wiedzialam, że to się tak zacznie.

To byla dość ciekawa historia. Szcze-

kościól zostal ostrzelany przez Ro-

Kiedy jesteś takim mini-blogerem,

stykę. Wtedy doslownie krew mi za-

Obudzilam się rano, uslyszalam, że

rze mówiąc, sama na początku nie

sjan i zniszczony. Siedem razy zdej-

masz możliwość zrobić coś dobrego.

marla. Zostala nam tylko modlitwa.

Kijów zostal ostrzelany. Moi znajo-

wiedzialam, co dokladnie robię i po co

mowano krzyż z wieży, siedem razy

A jeśli jesteś po prostu czlowiekiem,

Mieliśmy nadzieję, że obrona prze-

mi lecieli wtedy z Tajlandii ostatnim

to się zaczęlo. Moi przyjaciele powie-

byl niszczony. Dziś Polacy mają maly

to ludzie ci zaufają i pomogą.

ciwlotnicza zestrzeli te rakiety. I na

samolotem, który wylądowal w Bo-

dzieli mi, że jest ciekawy konkurs,

dom, gdzie się modlą, ale odbudowu-

Gdybyś mogla wypowiedzieć

szczęście to się skończylo.

ryspolu. Już w samolocie dowiedzieli

można przeslać swoje CV i spróbować

ją swój kościól, mimo że wieś leży

jedno życzenie, czego byś sobie

Rano dowiedzieliśmy się, że są ofiary.

się, że wybuchla wojna. Spojrzalam

zrobić coś nowego, co polączy Polskę

pomiędzy obwodami chersońskim

życzyla?

Ale Czerniowce to silny region, zaraz

przez okno ­ golębie, cisza, slońce. Nie

i Ukrainę. I tak wlaśnie to się zaczęlo,

i mikolajowskim, czyli bardzo trudne

zorganizowano pomoc i sprzątanie.

docieralo to do mnie. Przez pierwsze

zupelnie spontanicznie.

tereny, ale oni tam trwają.

Żeby nie zwracać uwagi na glupich

Mieszkańcy Bukowiny zorganizo-

pięć dni nie moglam uwierzyć, że to

Pomysl wydal mi się interesujący,

Żeby to wszystko pokazać na PL-in-

ludzi. I zawsze ufać sobie. Po prostu:

wali się bardzo szybko. Tam, gdzie

wojna. Zastanawialam się wtedy: ,,Po

więc spróbowalam i zostalam wy-

-UA, musialam poświęcić wiele go-

nie sluchaj ludzi, którzy chcą cię za-

spadly fragmenty rakiety, zniszczone

co mamy wyjeżdżać? U nas wszystko

brana. Nasze pierwsze spotkanie na

dzin na zebranie informacji. Na przy-

trzymać. Rób swoje.

zostaly domy, zwlaszcza mieszkania

w porządku". Może tak zareagowal

Google Meet bylo bardzo inspirują-

klad, nie wiedzialam, że są aktywne

A życzenie dla Ukrainy?

w wielopiętrowych blokach. Mieszka

mój organizm. Bylam wtedy w ciąży,

ce. Celem bylo pokazanie wspólpracy

polskie wspólnoty w Zaporożu czy

tam wielu starszych ludzi, emerytów,

więc chyba mózg chronil mnie przed

między Polską a Ukrainą, szczególnie

Kropywnyckim. Myślalam: ,,Gdzie

Żeby walczyć. Cale życie walczylam

samotnych matek, oni sami nie dali

stresem.

teraz, w czasie wojny, kiedy Polska

Polacy w Zaporożu?". A okazuje się,

o swoją polskość, o swoją tożsamość.

rady. Przyszli więc sąsiedzi, mlodsi,

Ale 1 marca 2022 roku byl pierwszy

mocno wspiera Ukrainę.

że są. Mają szkolę języka polskiego,

Slyszalam: ,,tak nie można, to nie wy-

starsi i zaczęli pomagać. To pokazu-

alarm w Czerniowcach i wtedy napraw-

W Ukrainie jest wiele polskich spo-

prowadzą zajęcia dla seniorów, orga-

pada". Ale dlaczego? Trzeba walczyć

je, jacy silni są ludzie tutaj. Obecnie

dę się przestraszylam. Zastanawialam

leczności i wspólnot, które caly czas

nizują wyjazdy dla dzieci, konkursy,

o siebie, o swoją ziemię, o to, kim się jest.

trwa zbiórka pieniędzy na odbudowę

się, czy nie wyjechać. Ale po chwili po-

dzialają, organizują wydarzenia, po-

spotkania. To samo w Kropywnyc-

Jeśli każdy Ukrainiec nie będzie o tym

mieszkań. Bo choć państwo coś daje,

myślalam, że tutaj jest mój kraj, moje ży-

magają, angażują się. Ale nikt o tym

kim, wcześniej nawet nie wiedzia-

pamiętal, to Ukrainy jutro nie będzie.

wiadomo, to nie wystarczy. Każda

cie, moi przyjaciele, moja rodzina. Chcę

nie wie, bo nikt tego nie pokazuje.

lam, że coś tam się dzieje.

Musimy walczyć ­ w pracy, w domu,

hrywna, każda zlotówka, każde euro

być na swojej ziemi. I zdecydowaliśmy:

A przecież w dzisiejszym świecie so-

wszędzie. Tylko razem możemy zwy-

Jak obecnie wygląda wspólpra-

się liczy. Z kropli tworzymy rzekę.

dopóki możemy - zostajemy.

cial media to narzędzie, które powin-

ciężyć w tej walce przeciwko zlu.

ca z tymi spolecznościami?

niśmy wykorzystywać. Jeśli chcemy,

Jak wygląda codzienne życie

Mieszkasz obecnie w Czerniow-

Dziękuję za rozmowę.

by świat dowiedzial się o naszej ak-

Największym problemem jest to, że

w Czerniowcach? Mówisz, że

cach, ale pochodzisz z obwodu

tywności, musimy to publikować.

wiele wspólnot nie chce lub nie ma

Nagraną rozmowę mogą Pań-

bylo spokojnie, ale wojna jest

chmielnickiego. Czy z rodzin-

Na początku blog skupial się glównie

czasu przesylać materialów, zdjęć,

stwo odsluchać w podcaście

przecież obecna wszędzie.

nego domu wynioslaś poczucie

na dzialalności polskich wspólnot.

filmów, informacji. A to przecież pro-

,,Wojenna codzienność miesz-

polskości?

Ludzie mówią, że w Czerniow-

Pokazywalam, jak Polska pomaga

mocja ich dzialalności, i to calkowicie

kańców Ukrainy" na kanale

cach jest życie i to prawda, musimy

Tak. Zawsze powtarzam, że Polska

Ukrainie. Ale szybko zrozumialam,

darmowa. Większość rzeczy znajduję

YouTube Radio Kurier Galicyjski.

żyć. Ale bardzo wielu mieszkańców

to nie jest kontur na mapie. Polska

że warto pokazywać więcej, nie tyl-

sama, kawalek po kawalku.

Bukowiny walczy na froncie. Co-

to miejsce, gdzie jest twój dom, twoja

ko pomoc, ale też wydarzenia kultu-

Mam nadzieję, że projekt będzie

dziennie są pogrzeby. Gdy spojrzysz

rodzina. Polskość to tradycja, język,

ralne, które nadal się tutaj odbywają,

trwal dalej, że uda mi się namówić

ZDJĘCIA ARCHIWUM WERONIKI KOSIK