19

nr 17 (477) 16­25.09.2025

Okruchy historii

www.kuriergalicyjski.com

Groby Ormian lwowskich na Cmentarzu Lyczakowskim (cz. 7)

Wśród grobów ormiańskiego

rodu Nikorowiczów na

Cmentarzu Lyczakowskim

wyróżnia się pomnik ku

pamięci Grzegorza Egidiusza

Nikorowicza (1761­1837).

Wedlug napisu na pomniku

cmentarnym, który

ufundowala jego malżonka

Kajetanna z Bohdanowiczów

Nikorowiczowa (1775­1860),

byl czlonkiem Stanów

Galicyjskich, radcą ck. Sadu

Szlacheckiego lwowskiego. Byl

to ,,mąż pelen cnot i zaslug,

JÓZEF NIKOROWICZ

zmarly pobożnie dnia 18

IGNACY NIKOROWICZ

DOMINIK NIKOROWICZ

marca 1837 roku w 76 roku

autorem melodii slynnego ,,Choralu" (,,Z dy-

SCHOLASTYKA NIKOROWICZ

życia swego".

Już jako szlachta Nikorowicze kupowali

orderem Leopolda i Krzyżem Jerozolimskim

mem pożarów"). Melodię pieśni ,,Z dymem

majątki ziemskie. Między innymi Dominik

(1816). Ożenil się z Zofią z ormiańskiej rodzi-

pożarów" Józef Nikorowicz skomponowal

cenione i glośne. O nim pisala cala prasa

Nikorowicz kupil majątek Ulwówek pod So-

ny Augustynowiczów. Drugi syn Grzegorza

w 1846 roku jako utwór dla fortepianu lub

polska. Jury przyznania nagrody skladalo się

JURIJ SMIRNOW

kalem. Wlaśnie syn Dominika Nikorowicza,

Szymona Nikorowicza, Marek (1749­1820),

organów, zaś w 1847 roku jego przyjaciel

z grona poważnych lwowskich profesorów,

Pomnik z postacią placzki wyrzeźbio-

wspomniany wyżej Grzegorz Egidiusz, lub

przyjąl święcenia kaplańskie, byl wikariu-

poeta Kornel Ujejski, będąc pod wplywem

literatów i dziennikarzy. O tym wydarzeniu

nej z piaskowca ustawila wdzięczna mal-

Idzi Nikorowicz odziedziczyl po ojcu ,,Czar-

szem generalnym archidiecezji ormiańskiej

tzw. ,,rzezi galicyjskiej", napisal do niej tekst.

18 kwietnia 1930 roku ,,Gazeta lwowska"

żonka razem z synem. Linia rodu Nikorowi-

ną kamienicę" i majątki ziemskie. W ślubie

we Lwowie. Kolejny syn Józef (1753­1833)

O powstaniu tak popularnego utworu Kornel

pisala: ,,Wczoraj wieczorem pod przewod-

czów byla przez kilka pokoleń, w ciągu stu

z Kajetanną z Bohdanowiczów urodzil się

zostal radcą królewskim Najwyższego Try-

Ujejski wspominal w 1893 roku, już po śmier-

nictwem Komisarza Rządu dr. Nadolskiego

pięćdziesięciu lat, wlaścicielami slynnej

syn Mikolaj Dominik Jan, który w roku 1836

bunalu Sprawiedliwości w Wiedniu (1786),

ci Józefa Nikorowicza: ,,A trzeba i to wiedzieć,

zebral się komitet celem przyznania na-

w dziejach Lwowa zabytkowej ,,Czarnej

stal się spadkobiercą posiadlości rodziciel-

cesarskim tajnym radcą (1799), tytulowa-

że nie moje slowa natchnęly Nikorowicza, ale

grody literackiej miasta Lwowa im. Korne-

kamienicy", którą nazywano też Lorenco-

skich. Mikolaj Dominik Jan żonaty z Karo-

nym ,,Jego Ekscelencją" oraz przewodniczą-

jego utwór muzyczny mnie natchnąl. W cza-

la Ujejskiego. W sklad komitetu wchodzili

wiczowską lub Doktorską.

liną Emeryką Teodorą Pajączkowską, mial

cym Sądu Szlacheckiego w Krakowie. W la-

sie, kiedy zacząlem pisać ,,Skargi Jeremiego",

z ramienia Towarzystwa Naukowego prof.

Dr Lucja Charewiczowa, autorka mo-

czwórkę dzieci, wśród nich syna Edwarda

tach 1813­1816 byl przewodniczącym Sądu

i o innej pierwotnej formie, odwiedzilem go,

dr Bruchnalski, z ramienia Uniwersytetu Jana

nografii ,,Czarna kamienica i jej mieszkań-

Egidiusza w okresie ,,wiosny ludów" w 1848

Apelacyjnego tamże, a następnie przewodni-

jako milego przyjaciela, w Zboiskach pod

Kazimierza prof. dr Kleiner, z ramienia Ossoli-

cy" (1935 rok) pisala, że w 1760 roku nabyl

roku podoficera lwowskiej Legii Akademic-

czącym Senatu Wielkiego Księstwa Krakow-

Lwowem. I zagral mi wtedy świeżo skom-

neum dyrektor dr Bernacki, z ramienia Rady

kamienicę Dominik Nikorowicz, żonaty ze

kiej. Rodzina mieszkala we Lwowie przy uli-

skiego. Józef Nikorowicz poważnie zajmowal

ponowany swój choral. Do glębi wzruszo-

Przybocznej prof. Chyliński i prezes Laskow-

Scholastyką z Augustynowiczów, krewną

cy Sykstuskiej 26.

się pracą naukową, byl honorowym czlon-

ny, unioslem tę muzykę w uchu i w duszy,

nicki, z ramienia Zawodowego Związku Lite-

arcybiskupa ormiańskiego Jana Tobiasza

Druga linia lwowskich Nikorowiczów

kiem Akademii Umiejętności. Przetlumaczyl

i jeszcze tego samego dnia napisalem do niej

ratów prof. dr Kozicki, z ramienia Zrzeszeń

Augustynowicza. W 1758 roku Dominik Ni-

wywodzila się od Grzegorza Szymona (1713­

na język polski dziela Wilhelma Leibnitza.

slowa. Polecam wdzięcznej pamięci rodaków

dziennikarskich redaktor Rolle, z ramienia

korowicz zostal mianowany sekretarzem

1789), brata Dominika. Grzegorz Szymon byl

Byl czlonkiem wszystkich towarzystw do-

wspóltwórcę ,,Choralu".

Magistratu Jedlicz-Kapuściński. Komitet po

JKMości Augusta III. Dzierżyl on również

również wlaścicielem prestiżowej kamienicy

broczynnych w Krakowie. Wśród dalszych

Spopularyzowana w czasie Wiosny Lu-

dluższej dyskusji przyznal nagrodę literacką

urząd sędziego nacji ormiańskiej. Lucja

w Rynku. Byla to tzw. ,,kamienica Bernatowi-

potomków Grzegorza Szymona Nikorowicza

dów 1848 roku w Galicji pieśń natychmiast

w sumie 7 500 zl. Ignacemu Nikorowiczowi,

Charewiczowa pisala, że ,,za czasów zabo-

czowska" (Rynek nr 8). Wedlug Piotra Piniń-

byl też jeszcze jeden Józef Nikorowicz (1827­

stala się w walkach o niepodleglość polskim

literatowi i bylemu dziennikarzowi, synowi

ru Lwowa przez Austrię wspięli się Nikoro-

skiego (,,Ostatni sekret Stuartów") Grzegorz

1890), pianista, kompozytor, wlaściciel

hymnem narodowym. Pieśń ,,Z dymem po-

twórcy muzyki do ,,Choralu". Komitet przy-

wicze na wyższe od mieszczańskich szcze-

Szymon Nikorowicz byl ojcem czterech córek

podlwowskiej miejscowości Zboiska. Józef

żarów" byla niezwykle popularna w czasie

znal Nikorowiczowi tę nagrodę za calą jego

ble spoleczne, kolejnie wyniesieni zostali

i czterech synów. Każdy z nich zrobil karierę

Nikorowicz byl absolwentem Wiedeńskiej

Powstania Styczniowego. Byla śpiewa-

dzialalność literacką, a przede wszystkiem

do stanu szlacheckiego. Pan Dominik Niko-

w czasach ostatniego polskiego króla Sta-

Akademii Handlowej, lecz prawdziwą jego

na w czasie manifestacji patriotycznych,

za komedię ,,W golębniku", za powieść ,,Jan

rowicz, zalożyciel dynastii Nikorowiczów-

nislawa Augusta Poniatowskiego, również

pasją byla muzyka. Studia muzyczne odbyl

a nawet Mszy świętych. Za jej wykonanie

Kiszocki" oraz za zaslugi okolo propagandy

skiej w kamienicy Lorencowiczowskiej byl

w Imperium Austriackim. Najstarszy syn Jan

w Wiedniu i Lwowie. Wedlug prof. Stanisla-

zaborcy karali więzieniem. Syn Józefa, Igna-

kultury narodowej i polskości zagranicą"

wówczas asesorem Trybunalu wekslo-

(1746­1830) byl wlaścicielem trzech mająt-

wa Niciei Józef Nikorowicz również zostal

cy Nikorowicz (1866­1951), byl popularnym

(w tym czasie Ignacy Nikorowicz na stale

wego. Szlachectwo austriackie otrzymal

ków, między innymi Zboisk pod Lwowem,

pochowany na Cmentarzu Lyczakowskim

i cenionym we Lwowie powieściopisarzem,

mieszkal w Wiedniu i aktywnie udzielal się

w 1782 roku i przybral herb Nikorowicz

dyplomatą, bieglym w językach perskim i tu-

(wedlug innych informacji byl pochowany

poetą, dramaturgiem i dziennikarzem, lau-

w dzialalności wiedeńskich kulturalnych or-

I, podczas gdy inna linia używala herbu

reckim, czlonkiem ambasady polskiej w Kon-

w Chyrowie, gdzie pracowal jako nauczy-

reatem nagrody literackiej miasta Lwowa.

ganizacji polskich. Jednak caly czas utrzymy-

Nikorowicz II. Kotwica z mieszczańskie-

stantynopolu. W czasach austriackich byl

ciel muzyki w Zakladzie Naukowo-Wycho-

Nagrodę literacką miasta Lwowa imienia Kor-

wal kontakt ze środowiskami artystycznymi

go gmerku przeszla na szlachecką tarczę

czlonkiem Sejmu Galicyjskiego (1786­1830),

wawczym oo. jezuitów i zmarl 6 stycznia

nela Ujejskiego otrzymal w 1930 roku. Bylo

Lwowa, gdzie publikowal swoje utwory w ję-

o srebrno-niebieskich barwach".

sędzią sądu ormiańskiego. Byl odznaczony

1890 roku). To wlaśnie Józef Nikorowicz byl

to wyróżnienie w kolach literackich bardzo

zyku polskim).

List do redakcji

Świat nauki w szoku

Wycieczka rodziny ze Zbaraża do Polski

To naprawdę gruba

Z pozoru legalna firma kon-

afera. Międzynarodowe

sultingowa dzialająca m.in.

śledztwo ujawnia 1,5

prezydentowi miasta Boleslaw-

jeziora Barlin, polożonego w po-

Od ponad dziesięciu lat

z Kijowa powiązana byla z pu-

tys. podejrzanych prac

ca, mieszkańcom gminy i liderom

mieszkańcy Zbaraża i Bole-

bliżu wsi Zatom Nowy, powiat

blikacjami zawierającymi ele-

naukowych, 460 uczelni

gmin oraz mieszkańcom miast

międzychodzki, województwo

slawca oraz okolic wspólpra-

menty typowe dla niskiej jako-

i rozbudowaną sieć

wielkopolskie. Wraz z inny-

partnerskich Boleslawca, któ-

cują i przyjaźnią się ze sobą. 7

ści opracowań: falszywe dane,

rzy na początku wojny na

mi harcerzami pelnila dyżury

nieprawidlowe cytowania oraz

maja 2016 roku w palacu zam-

falszywych autorstw.

w kuchni, na wartowni, plywa-

Ukrainie udzielili znaczącego

kowym w Zbarażu mer mia-

podejrzenia o manipulowanie

W ciągu kilku lat

wsparcia i nadal wspierają oby-

sta Zbaraż Roman Polikrow-

la, brala udzial w różnych grach,

procesem recenzji. Najczęściej

opublikowano ponad 1,5 tys.

wateli Ukrainy. Następnego dnia

a także rozwijala umiejętno-

korzystali z niej naukowcy

ski oraz prezydent Boleslawca

podejrzanych artykulów

ści życia codziennego i dba-

we Wroclawiu Wiktoria po raz

z Ukrainy, Kazachstanu i z Ro-

Piotr Roman podpisali list in-

naukowych, w które

pierwszy spotkala się z krew-

la o zdrowie w sosnowym lesie

sji, ale zasięg sieci obejmowal aż

tencyjny, mający na celu rozwój

zaangażowanych bylo

nymi z Klodzka. Byl to pierwszy

nad brzegiem jeziora. Serdecznie

kontaktów partnerskich mię-

46 krajów i niemal 460 insty-

blisko 460 uczelni z calego

wyjazd dziecka za granicę, życie

dzy mieszkańcami miast oraz

dziękujemy Barbarze Chrościak,

tucji akademickich.

świata. Zidentyfikowana

pod namiotami, pierwszy splyw

rozwój wspólpracy w sferze

komendantce Hufiec ZHP Bole-

Wbrew powszechnym prze-

przez badaczy sieć firm

slawiec im. Szarych Szeregów, za

kajakowy po jeziorze, wiele cie-

konaniom, proceder nie ograni-

kultury, oświaty i sportu.

powiązana z Ukrainą może

kawych spotkań i wydarzeń,

Na zaproszenie Barbary Smo-

zaproszenie i wsparcie.

czal się jedynie do doktorantów

być jedną z największych

które nie bylyby możliwe bez

Po udziale w harcerskim ży-

czy mlodych badaczy. W wielu

leńskiej, prezesa Towarzystwa

tzw. fabryk publikacji

wsparcia przyjaciól z Polski, za co

Milośników Lwowa i Kresów Po-

ciu Wiktoria Bajdecka, jej ojciec

podejrzanych publikacjach zna-

w Europie. Skala procederu

jesteśmy im szczerze wdzięczni.

ludniowo-Wschodnich o/Bole-

Piotr Bajdecki i Barbara Smo-

leziono nazwiska profesorów,

naprawdę przeraża.

Dziecięce marzenia się spelniają.

leńska odwiedzili ratusz w Bole-

kierowników jednostek badaw-

slawiec, niepelnosprawne dziecko

slawcu, gdzie prezydent miasta

Wierzymy, że przyjaźń mię-

polskiego pochodzenia ze Zbaraża,

czych i doświadczonych wykla-

dzy mieszkańcami Zbaraża

Piotr Roman z serdeczną gościn-

dowców. Skala procederu oraz

Wiktoria Bajdecka, 14 lipca 2025

W toku kilkuletniego do-

i Boleslawca oraz między na-

nością poczęstowal gości herba-

r. w drodze na obóz harcerski od-

chodzenia badacze natrafili na

stopień zaangażowania osób na

szymi krajami będzie się roz-

wiedzila Wroclaw i Boleslawiec.

tą ze slodyczami i oprowadzil po

wysokich stanowiskach wska-

ślady dzialalności firmy, która

wijać i umacniać.

bardzo ciekawej trasie wycie-

zują na glęboki kryzys etyczny

Od 15 do 29 lipca 2029 roku

oferowala nie tylko wsparcie

czek, za co jesteśmy mu szczegól-

Wiktoria wraz z harcerzami

w środowisku naukowym.

redakcyjne czy językowe, ale

PIOTR BAJDECKI

nie wdzięczni. Skladamy rów-

z Boleslawca i okolic żyla har-

także możliwość zakupu autor-

POLSKIE TOWARZYSTWO

cerskim życiem nad brzegiem

nież serdeczne podziękowania

stwa w artykulach naukowych.

KULTURALNO-OŚWIATOWE ZBARAŻ

SPIDERSWEB.PL