24

nr 19 (479) 17­30.10.2025

Okruchy historii

www.kuriergalicyjski.com

Czlowiek, który chcial zabić Kornela Makuszyńskiego

Stoleczne królewskie

byla do niego przychylną. Uda-

miasto Lwów w ciągu

lo się jemu opublikować kilka

swoich powieści, nawet jeden

wieków bylo slawne

z jego utworów wystawiono na

ze swoich obywateli,

scenie lwowskiego teatru miej-

którzy byli, jak gdyby

skiego. Tymczasem Huskowski

,,niezupelnie w kondycji".

marzyl o slawie literackiej co

Bycie wariatem bylo

najmniej na miarę Kornela Ma-

nawet popularne, zaś

kuszyńskiego, którego sukce-

som bardzo zazdrościl. Mlody

zlodziejom i mordercom

poeta nie mial stalych zarobków

prasa poświęcala obszerne

i zmuszony byl dorabiać jako

reportaże, opisując ich

kurier w hotelu ,,Imperial", lecz

wyczyny we wszystkich

i tam nie zatrzymal się na dlu-

MAJOLIKA Z FABRYKI

szczególach. Procesy

go. Bez powodzenia próbowal

LEWIŃSKIEGO

sądowe byly widowiskiem,

szczęścia w teatrze wędrow-

w szpitalu powszechnym udalo

nym. ,,Nowości ilustrowane"

na które zbieraly się tlumy

się uratować Marię Talukówną,

pisaly, że w życiu codziennym

ludzi z różnych warstw

ofiarę szalonego ,,ukończonego

,,zdradzaly go wielkie zdener-

spolecznych i na które

technika", lecz blizny na jej twa-

wowanie i pewna amoralność

sprzedawano nawet bilety

rzy zostaly na cale życie.

umyslowa, jednak koledzy jego

jak do teatru. W tym

kladli to na karb literackiej de-

We Lwowie z wariatami

artykule podamy dwie

kadencji...". Nikt nie myślal, że

i samobójcami

historie ludzi umyslowo

tak naprawdę byl on dotknięty

chorobą umyslową, cierpiąc na

w pierwszej kolejności

chorych, ale z wyższym

manię prześladowczą.

mialo do czynienia

wyksztalceniem, nawet

DAWNA FABRYKA PROF. JANA LEWIŃSKIEGO

,,Kurier lwowski" pisal, ,,że

miejskie pogotowie

utalentowanych, których

i w jego utworach widać bylo

ratunkowe. Pracy

choroba doprowadzila

dzieckiem architekta, w któ-

fabryce 19-letniej malarki Ma-

zjawiska pewnej chorobliwo-

w nim we Lwowie byly

do pomyslów szalonych,

rej rozwój Lewiński wkladal

rii Talukównej, raniąc ją cięż-

ści, prawie wszyscy jego boha-

pelne ręce zarówno

nawet do śmierci.

znaczne pieniądze. W fabry-

ko w glowę. Jedna kula przebila

terowie byli ludźmi zależny-

ce zostala zatrudniona spora

biednej ofierze szalu adoratora

mi od pewnych manii. Twórcze

przed pierwszą

grupa inżynierów, robotników

ucho i lewy policzek, druga zaś

niepowodzenia tylko dodawaly

TEKST I ZDJĘCIA

wojną światową, jak

i artystów malarzy. Wlaśnie

lekko utkwila w czaszce. Kie-

traumy chorej jego psychice".

JURIJ SMIRNOW

i w latach 20­30. Na

W

jedną z tych artystek byla Ma-

dy Maria padla na ziemie, Ma-

Zawsze nosil przy sobie rewol-

przyklad, we wrześniu

ria Talukówna (niektóre gaze-

jewski sądząc, że jest już zabita,

wer, a nawet grozil kolegom.

1906 roku sensacyj-

1912 roku ,,Gazeta

ty podawaly jej nazwisko jako

skierowal lufę w swoją skroń,

Z czasem nie mógl znosić in-

na historia odbila się

Lwowska" podala

Halukówna), 19-letnia utalen-

poczem trzecim wystrzalem

formacji o sukcesach literac-

szerokim rozglosem na

oficjalny komunikat

towana, sympatyczna dziew-

odebral sobie życie. Śmierć

kich Kornela Makuszyńskiego

lamach prasy lwowskiej. ,,Wiek

czyna, córka biednej wdowy

jego nastąpila natychmiast. Na

i pewnego dnia postanowil go

Nowy" podal szczególy pod ty-

rady miejskiej,

z ulicy Domsa. Adamowi Ma-

miejsce strasznego wypadku

zabić. Otóż wybral się do hote-

tulem ,,Straszliwy czyn szaleń-

w którym czytamy, że

jewskiemu przypadla ona do

niezwlocznie przybyl komisarz

lu George'a w centrum miasta,

ca", zaś ,,Gazeta Lwowska" swój

,,w ciągu tegoż miesiąca

gustu i szalony inżynier zako-

policji Karabanowski z agenta-

gdzie wedlug informacji gazet

komentarz umieścila pod na-

pogotowie ratunkowe

chal się w niej na śmierć, jed-

mi. Wezwane pogotowie Towa-

zamieszkal Makuszyński i ner-

glówkiem ,,Zamach morderczy

wzywano aż 872 razy,

nak bez wzajemności. Dziew-

rzystwa ratunkowego zajęlo się

wowo czekal na niego na uli-

i samobójstwo". Chodzilo o dra-

czyli średnio 28 razy

czyna miala narzeczonego i nie

ciężko ranną panienką. Po ocu-

cy. Tymczasem obok okazal się

matyczny czyn Adama Majew-

zwracala na znacznie starszego

ceniu jej z omdlenia i prowizo-

Leon Bohosiewicz, dzierżawca

skiego, absolwenta Politechniki

na dobę.

od niej wariata żadnej uwagi.

rycznym opatrzeniu, odwiezio-

hotelu George'a i szaleniec na-

lwowskiej, inżyniera chemika,

Jednak Majewski od dluższe-

Wśród obrażeń zadanych po-

no Talukównę w stanie bardzo

tychmiast zmienil swój zamiar,

lub jak w tamtych czasach mó-

go czasu uparcie prześladowal

szkodowanym bylo aż 642 przy-

groźnym do szpitala powszech-

poszedl glówną ulicą lwowską za

wiono ,,ukończonego technika".

swą milością znacznie mlod-

padki ran ciętych oraz zlama-

nego. Majewski, jak stwierdzo-

Bohosiewiczem i za kilka chwil

Adam Majewski byl już czlo-

szą pannę, oświadczając się jej

no ­ cierpial od dluższego czasu

nych kości, 198 ran zadanych

później bez żadnego powodu

wiekiem nie mlodym, w wieku

kilku razy na tydzień, ,,co ona

nożem, 163 wypadki naglego za-

na zboczenie umyslowe. Czynu

oddal do niego kilka strzalów.

okolo 50 lat, uzdolnionym in-

kladla na karb jego szaleństwa.

slabnięcia. Ilość zamachów sa-

swego mial dokonać pod wply-

O tej niesamowitej historii pisa-

żynierem i rysownikiem, nie-

W pewnym czasie stan choroby

mobójczych stanowila w tymże

wem rozpaczy z powodu bezna-

la cala prasa lwowska. Dokladny

źle zarabial, lecz szesnaście lat

jego pogorszyl się, czego skut-

czasie ­ 17, z nich 9 wypadków

dziejnej milości do Talukównej."

reportaż umieścil i krakowski

przed fatalnym wydarzeniem

kiem byl tragiczny wypadek.

,,Wiek  Nowy"  przypusz-

otrucia. Trulo się 2 mężczyzn i 7

tygodnik ,,Nowości ilustrowa-

zauważono u niego przejawy

,,Gazeta Lwowska" tak opi-

kobiet. Jeden mężczyzna odebral

czal, że Majewski" ze strasz-

ne". Wedlug autora reportażu,

choroby umyslowej i manię sza-

sala tę sensację: ,,Wczoraj o go-

sobie życie strzalem z rewolwe-

nym swym zamiarem nosil się

Lwów stal się po raź kolejny ,,wi-

lonych wynalazków. Jak pisal

ru. Z okien lub balkonów rzu-

dzinie 7 wieczorem rozegral się

od tygodnia. Swoje oszczęd-

downią zbrodniczego czynu,

,,Wiek Nowy", ,,Ideą-fix jego bylo

cilo się 2 mężczyzn i 2 kobiety.

w fabryce majoliki p. Jana Le-

ności, mianowicie 1017 koron

spelnionego przez niepoczy-

wynalezienie sposobu nawod-

Powiesil się jeden mężczyzna,

wińskiego przy ul. Krzyżo-

zdeponowanych na książeczce

talną jednostkę, poetę szaleń-

nienia pustyni Sahary i wyna-

utopila się jedna kobieta. Jeden

wej krwawy dramat milosny.

Kasy Oszczędności i parę koni

ca. Mlody literat Jan Huskow-

lezienie balonu do sterowania".

mężczyzna usilowal zarżnąć się

Oto ukończony technik Adam

z wozem denat zapisal w testa-

ski dal na ulicy kilka strzalów

Z powodu choroby Majewski

nożem. Prawie po każdym takim

Majewski strzelil dwukrotnie

mencie swojej siostrze zamiesz-

i zranil ciężko dzierżawcę ho-

byl zwolniony z pracy i przez

tragicznym i sensacyjnym przy-

z rewolweru do zajętej w tejże

kalej gdzieś w Rosji". Lekarzom

telu George'a Leona Bohosiewi-

pewien czas nie mógl znaleźć

padkiem podawano jako powód

cza. Sprawca zamachu przyznal

żadnego zatrudnienia. W koń-

,,silne zdenerwowanie" lub ,,roz-

się z calą otwartością, że chcial

cu znany lwowski budowniczy,

strój nerwowy". Oto tylko kilka

zamordować Bohosiewicza. Na

profesor Jan Lewiński litując się

przykladów. 4 października 1912

śledztwie wyszlo również na

nad jego losem zatrudnil Ma-

roku ,,Wiek Nowy" donosil o sa-

jaw, że Huskowski nosil się z za-

jewskiego w swojej fabryce ma-

mobójstwie niejakiej Matkow-

miarem zamordowania znane-

joliki przy ulicy Krzyżowej.

skiej, wdowy po radcy, która ,,...

go literata Makuszyńskiego".

,,Wiek Nowy" wyjaśnil wśród

rzucila się z drugiego piętra domu

Zbrodnia, dokonana w napa-

jego znajomych, że ,,pracy tej

przy ul. Anczewskich 18 i odnio-

dzie szalu, polożyla kres ,,jego

biedny wariat oddal się z calym

sla prawie śmiertelne obrażenia.

karierze literackiej i jego męce

poświęceniem i zamilowaniem.

Powodem bylo silne zdenerwo-

daremnego zmagania się z wla-

Aczkolwiek mial niezly zaro-

wanie, które nie opuszczalo de-

snymi aspiracjami. Na dluż-

bek, chodzil odziany jak ostatni

speratkę od dluższego czasu".

szy czas umieszczono go w za-

nędzarz, bo każde nowe ubranie

kladzie dla umyslowo chorych

Takich wariatów ­ morder-

lakierowal na rozmaite kolory".

w Kulparkowie". Dalszy jego

ców i kryminalistów bylo w za-

Przedsiębiorstwo  profesora

los nie jest znany, lecz imię jego

kladzie kulparkowskim calkiem

Lewińskiego slynęlo we Lwo-

już nigdy więcej nie zjawilo się

sporo. W czerwcu 1913 roku

wie jako największe w bran-

na lamach literatury polskiej.

dolączyl do nich również poeta

ży budowlanej, zaś oryginalne

Nie wspominala o nim też pra-

­ szaleniec niejaki Jan Huskow-

kompozycje majolikowe zdobi-

sa. Zmarl na pewno w zakladzie

ski. Ów mlody czlowiek uważal

ly każdą kamienicę zbudowa-

psychiatrycznym zapomniany

się za wybitnego literata, jednak

ną wedlug jego projektów. Fa-

przez wszystkich.

opinia publiczna i krytyka nie

bryka majoliki byla ulubionym

HOTEL GEORGE