3

nr 20 (480) 31.10.­13.11.2025

Wolna Trybuna

www.kuriergalicyjski.com

Zarządzanie strachem

wówczas ośrodek Mareco Polska

który już broni nas przed Ro-

przeprowadzil ankiety z których

sją, a w przyszlości móglby być

wynikalo, że 31,1% Polaków bylo

bezcennym sojusznikiem od-

przeciwnych rozliczaniu Rosjan

suwającym od Polski widomo

Nawet, jeśli strach przed

ze zbrodni katyńskiej w imię za-

zbrojnej napaści, czy może ra-

rozszerzeniem wojny,

czej należaloby polożyć akcent

chowania dobrych relacji z Fede-

na niewystarczającą informację

racją Rosyjską. To niemalo, choć

jaką Rosja prowadzi

i niedostatki w edukacji, które

43% uważalo, że Polska powinna

przeciwko Ukrainie, nie

otwierają drogę kremlowskiej

dochodzić swoich praw. Jedno-

jest pierwszoplanowym

propagandzie? Niestety, sami

cześnie CBOS podawal, że 57%

tematem rozmów

Polacy wzmacniają jej skutecz-

Polaków chcialo uslyszeć prze-

w Polsce, to z badań opinii

ność, chociażby spychając na

prosiny za Katyń, ale tylko 26%

publicznej wyraźnie

daleki plan pamięć o rosyjskich

ankietowanych oczekiwalo re-

zbrodniach dokonanych na ich

paracji. Powtórzmy ­ reparacji

wynika, że boimy się coraz

narodzie. O tym jak rozkladają

od Niemiec chce ponad polowa

bardziej, co niezwykle

akcenty świadczy fakt, że bez

obywateli Polski.

latwo wykorzystywać.

trudu można znaleźć najnowsze

Ktoś powie, że przed czterna-

Nastrojami spolecznymi

wyniki badań opinii publicznej

stu laty nie wiedzieliśmy jesz-

manipulują nie tylko

dotyczące szeroko rozumianej

cze jakie jest prawdziwe obli-

politycy, ale przede

kwestii wolyńskiej, a te po-

cze Rosji, co moglo mieć wplyw

wszystkim sama

święcone świadomości tego, co

na pewną poblażliwość wo-

wydarzylo się w Katyniu, po-

bec Moskwy. Zwróćmy jednak

Rosja, chcąc zwiększyć

chodzą sprzed kilku lat. Dzięki

uwagę, że dziś Berlin nikomu

możliwości ksztaltowania

nim w 2018 roku dowiadywa-

nie zagraża, a jednak poczucie

poglądów i postaw

liśmy się, że na przestrzeni lat

krzywdy i niesprawiedliwości,

Polaków. Zarządzanie

2010­2017 z dwóch do dzie-

jakie żywimy wobec Niemców,

strachem to skuteczna

sięciu procent wzrósl odsetek

nie maleje.

metoda pozwalająca

osób, które niczego o tej karcie

Czy odpowiada za to polity-

historii nie wiedzą. Sama wie-

ka, czy może edukacja? O tym,

kontrolować grupy ludzi

dza to jednak nie wszystko ­ aż

potwierdzaly brak poczucia

polityka Donalda Trumpa, któ-

że II wojna światowa rozpoczęla

za pomocą stosunkowo

94% pytanych o to, czy w cią-

bezpieczeństwa, gdyż 63% re-

ry sam nie może się zdecydo-

się niemiecką agresją wie chyba

prostych, a jednocześnie

gu ostatnich 12 miesięcy upa-

spondentów uznalo, że Polska

wać co myśli o NATO i roli, jaką

każdy. Tymczasem w 2008 roku,

skutecznych narzędzi.

miętnili w jakikolwiek sposób

nie jest w pelni bezpiecznym

USA mialoby w nim pelnić?

jak wynikalo z sondażu GFK Po-

ofiary Zbrodni Katyńskiej od-

krajem. Co znamienne mniej, bo

Gdy obywateli Polski zapytano,

lonia na zlecenie ,,Rzeczpospo-

47% udzielilo takiej odpowie-

powiedzialo, że nie. 74% nie po-

czy armia amerykańska udzie-

litej", zaledwie co drugi Polak

AGNIESZKA SAWICZ

W

dzi w 2014 roku, po rozpoczęciu

trafilo wskazać jakichkolwiek

lilaby nam pomocy, otrzymano

wiedzial, że 17 września 1939

ywolywanie, a na-

przez Rosję okupacji Krymu.

inicjatyw upamiętniających tę

63,8% odpowiedzi twierdzą-

roku Polskę zaatakowala Armia

stępnie  podtrzymy-

zbrodnię.

Najwyraźniej wówczas pewną

cych, a 25,8% ankietowanych

Czerwona. W grupie wieko-

wanie poczucia za-

rolę w postrzeganiu potencjal-

Przypuszczalnie jeszcze go-

wyrażalo przeciwną opinię. Je-

wej 18­29 lat wiedzę taką mialo

grożenia, jeszcze nigdy nie bylo

nego zagrożenia mogly odegrać

rzej  wyglądalaby  sytuacja,

steśmy więc sceptyczni wobec

tylko 38% badanych. 19% bylo

tak latwe, jak dziś, w dobie in-

tak odleglość od granic Polski,

gdyby zadać pytanie o Ope-

największego i najsilniejszego

pewnych, że ponownie winni

ternetu. Nie boimy się już pan-

jak i wiara w zapewnienia Mo-

rację Polską NKWD w latach

sojusznika, a to dobra wiado-

byli Niemcy.

demii i nauczyliśmy się żyć

skwy, że to mieszkańcy pól-

1937­1938, której ofiarami pa-

mość dla Kremla, który cieszy

Dwa lata później, w mar-

z COVID-19, ale nagromadzone

wyspu zadecydowali o zmianie

dlo 111 000 osób, a wedlug da-

się z każdego pęknięcia pomię-

cu 2010 roku, tygodnik ,,New-

wówczas emocje znajdują ujście

granic.

nych szacunkowych moglo ich

dzy swoimi wrogami. Trzeba

sweek", opierając się na prze-

chociażby w lęku przed mi-

Dziś bojąc się bezpośrednie-

być nawet 200 000. O tych,

wszakże podkreślić, że powyż-

prowadzonych na jego zlecenie

grantami. To ich, wedlug CBOS,

go zagrożenia chcemy wierzyć,

którzy ponieśli śmierć w wyni-

sze deklaracje stoją w pewnej

badaniach opinii publicznej in-

najbardziej boją się dziś mlodzi

że dysponujemy silną armią,

ku Wielkiego Glodu, o ofiarach

sprzeczności z wynikami ba-

formowal, że 21% Polaków nie

Polacy, nie zważając na fakt, że

która będzie mogla nas obronić

Wielkiego Terroru, o zrabowa-

dań United Surveys dla Wir-

wie, kto strzelal do ich rodaków

przybysze z Afryki w 2024 roku

­ wedlug danych IBRiS aż 93%

nych Polakom dobrach, tak-

tualnej Polski z września 2025

w Katyniu, a 8% bylo przeko-

stanowili 0,09% osób podejrza-

Polaków ma zaufanie do Wojska

że kultury, a nawet o stratach,

roku. Aż 92,2% respondentów

nanych, że zrobili to Niemcy.

nych o popelnienie w ich kraju

Polskiego, o którego finansowa-

jakie ponieśliśmy w wyniku

stwierdzilo wtedy, że ,,NATO

Istotne, że w grupie poniżej 20

przestępstwa. W sumie bylo to

niu, modernizacji technicznej

uzależnienia  gospodarczego

powinno zwiększyć obecność

roku życia niemal polowa py-

268 osób, z których część mogla

i rozbudowie regularnie infor-

od ZSRR nikt glośno nie mówi.

militarną na granicach z Rosją

tanych nie wiedziala, kto byl

zostać oczyszczona z zarzutów.

mują rządzący, a w ślad za nimi

Czyżby Moskwa przekonala

w odpowiedzi na naruszanie

odpowiedzialny za tę zbrodnię.

Jednocześnie w sierpniu 2025

media. Stąd też zapewne wy-

nas, że nie ma co grzebać w hi-

przestrzeni powietrznej". Mamy

Zwróćmy uwagę na jeszcze

roku aż 68% obywateli Polski

nika ponad pięćdziesięciopro-

storii, pod warunkiem, że jest to

więc konkretne oczekiwania

jeden fakt. W grudniu 2024 roku

pomiędzy 18 a 44 rokiem życia

centowe poparcie spoleczne dla

historia rosyjska?

i równocześnie sądzimy, że nie

badania United Surveys, wyko-

balo się globalnej wojny.

powrotu obowiązkowej sluż-

*

zostaną one spelnione. Takie

nane na zlecenie Wirtualnej Pol-

Ten lęk dominowal w kraju już

by wojskowej, które być może

W 2023 roku 82% Polaków,

rozbieżności w deklaracjach do-

ski dowiodly, że 67,4% ankieto-

z nadejściem nowego roku. Gdy

jest też związane z chęcią prze-

jak podaje CBOS, nie darzylo

wodzą, jak latwo manipulować

wanych nie wierzy w szczerość

pracownia United Surveys by

rzucenia odpowiedzialności za

Rosjan sympatią. Rok później

nastrojami i zarządzać strachem,

ukraińskich intencji w sprawie

IBRiS zapytala Polaków, czego

obronę ojczyzny na inne osoby.

grupa ta zmalala do 76%. W roku

aby osiągnąć oczekiwane rezul-

upamiętnienia ofiar rzezi wo-

najbardziej obawiają się w cią-

Niemal jedna trzecia Polaków

2025 już tylko 72% ,,nie lubi"

taty ­ brak wiary w moc sojuszy,

lyńskiej, ekshumacji i rozlicze-

gu najbliższych miesięcy, 51,6%

ucieklaby bowiem ze swojego

Rosjan. W tym samym czasie

ale także w zakresie spolecznego

nia historycznego. Czternaście

ankietowanych wskazalo na ry-

miejsca zamieszkania, co klóci

o 2%, z sześciu do ośmiu, wzrósl

poparcia dla relacji Polski z pań-

lat temu mniej, bo 51% Polaków

zyko bezpośredniego wlączenia

się z gotowością walki o kraj.

odsetek tych, którzy odnoszą

stwami czlonkowskimi NATO

nie wierzylo w szczerość in-

Polski w dzialania zbrojne. Tyle

Interesujące, że ufając pol-

się życzliwie do mieszkańców

czy Unii Europejskiej. Wedlug

tencji Putina, który zadeklaro-

samo osób mówilo o eskalacji

skim żolnierzom mamy jedno-

kraju, który nam zagraża.

raportu przygotowanego przez

wal udzial w uroczystościach

konfliktu na wschodzie Europy,

cześnie stosunkowo niewielkie

Sympatia do Ukraińców mię-

European Movement Interna-

upamiętniających zamordowa-

a dopiero na trzecim miejscu za-

przekonanie, że NATO udzieli-

dzy rokiem 2023 a 2025 stopnia-

tional we wspólpracy z firmą

nych w Katyniu oficerów. Moż-

grożeń znalazlo się pogorszenie

loby Polsce pomocy w obronie

la z 51% do 30%. Poziom niechęci

badawczą Savanta tylko 34%

na więc wyrazić zdumienie, że

sytuacji finansowej, które prze-

granic. Wedlug CBOS sądzi tak

wzrósl z 17% do 38%. Są to dane,

Polaków sądzi, że czlonkostwo

w obliczu wojny, której tak się

rażalo 29% respondentów.

jedynie 68% pytanych, z cze-

które każdy może zinterpreto-

w UE ma pozytywny wplyw na

boimy, wciąż przedkladamy

Nastroje ulegaly pogorsze-

go zaledwie 14% jest o takim

wać we wlasnym zakresie, ale

ich kraj. Jest to najniższy wynik

kwestie historyczne nad bez-

niu z biegiem miesięcy i we

wsparciu zdecydowanie prze-

dobrze byloby przy tym pamię-

wśród siedmiu analizowanych

pieczeństwo, ponieważ nadal

wrześniu ponad polowa oby-

konanych. Aż 24% obywateli

tać, że za te nastroje niekoniecz-

państw czlonkowskich Unii

ponad polowa Polaków (wedlug

wateli (55% jak podawal Insty-

nie wierzy sojusznikom, pod-

nie odpowiadają sami Ukraińcy,

Europejskiej.

IBRiS jest to 50,2%) nie rozumie,

tutu Badań Pollster) byla prze-

czas gdy w marcu 2022 roku,

tak jak Rosjanie nie zapracowa-

Przykladem

umiejętne-

że może ono wzrosnąć po przy-

konanych, że grozi nam wojna,

kiedy  pelnoskalowa  wojna

li, by nagle zacząć ich lubić. Ktoś

go ksztaltowania spolecznych

stąpieniu Ukrainy do NATO lub

co bylo w dużej mierze bezpo-

Rosji przeciw Ukrainie byla

jednak umiejętnie podsyca ani-

emocji jest stosunek Polaków do

Unii Europejskiej i uzależnia

średnim skutkiem naruszeń

sytuacją stosunkowo nową

mozje wobec sojuszników i kreu-

sąsiadów. Sondaż SW Research,

zgodę na taką decyzję od za-

polskiej przestrzeni powietrz-

i dla wielu jeszcze zaskakują-

je pozytywny wizerunek tych,

którego wyniki opublikowa-

mknięcia spraw ekshumacji.

nej przez rosyjskie drony. Jest

cą, w moc sojuszu wierzylo 81%

których powinniśmy nazywać

no we wrześniu bieżącego roku

Trzeba zadać sobie pyta-

to tym bardziej zrozumiale, że

Polaków. Należaloby więc za-

zagrożeniem. I dobrze byloby za-

wskazuje, że 59,1% pytanych jest

nie, czy na pewno powinniśmy

Dowództwo Operacyjne Ro-

dać sobie pytanie, co wydarzy-

stanowić się, czy i ja ulegam ta-

przekonanych, że Niemcy po-

w tym przypadku mówić o braku

dzajów Sil Zbrojnych informo-

lo się na przestrzeni tych lat, że

kim podszeptom, które nie muszą

winny zaplacić Polsce reparacje

wiedzy o już prowadzonych pra-

walo wówczas, że incydent ten

tak znacząco zmienil się stosu-

być i zapewne nie są racjonalne,

za szkody wyrządzone podczas

cach, niewielkiej świadomości

byl aktem agresji stanowiącym

nek Polaków do Paktu Pólnoc-

ale bazują na emocjach i strachu,

II wojny światowej. Spróbujmy

wagi posiadania u wschodnich

realne zagrożenie dla obywa-

noatlantyckiego. Czy odpowia-

nie zawsze mającym uzasadnio-

jednak cofnąć się nieco w czasie,

granic silnego, demokratycz-

teli. Badania CBOS również

da za to tylko niekonsekwentna

ne podstawy.

do roku 2011 i przypomnijmy, że

nego i prozachodniego sąsiada,