22

nr 21 (481) 14­27.11.2025

Wspomnienia

www.kuriergalicyjski.com

Biskupi pomocniczy archidiecezji lwowskiej za rządów

abpa Mariana Franciszka Jaworskiego (1991­2008); cz. 7

MARIAN SKOWYRA

Bp Marcjan Trofimiak (1947)

Szczególne zaslugi bp Marcjan

Trofimiak posiadl w staraniach

o zachowanie pamięci o ludobój-

stwie na terenie diecezji luckiej

w okresie II wojny światowej.

Dzięki jego pozwoleniu w wielu

zniszczonych i nieistniejących

dziś miejscowościach udalo się

ustawić i poświęcić krzyże. Po-

chowano część szczątków za-

mordowanych, w tym w 2011

roku ofiary zbrodni w Ostrów-

kach i Woli Ostrowieckiej. Krzyż

pamięci zostal ustawiony rów-

nież w Janowej Dolinie, Stepa-

niu i wielu innych. Najbardziej

znanym miejscem z tego czasu

byl dawny Poryck, gdzie 11 lip-

BP MARCJAN TROFIMIAK

ca 2003 roku kardynal Jaworski,

jak już wspominano ­ odpra-

nielicznym udalo się skończyć

wil mszę św. i poświęcil pomnik

studia na Lotwie czy nielegalnie

pomordowanych.

na Litwie. A więc Kościól w Pol-

Natomiast w katedrze luckiej

sce, Episkopat Polski, zrozumial

w lipcu zainaugurowano od-

sytuację Kościola na Ukrainie,

prawianie tzw. mszy św. niedo-

rozumial nasze potrzeby i stanąl

kończonych, co dalo możliwość

na wysokości zadania. Pozwo-

W CZASIE KONFERENCJI NAUKOWEJ W LUCKU

zwrócenia uwagi na dokona-

lil księżom przyjeżdżać. I za to

ne zbrodnie na tych obszarach

poddaje się żadnemu racjonal-

Christiana" Nagroda im. Wlo-

Kościola graniczylo z cudem.

przy każdej okazji dziękujemy

w okresie II wojny światowej.

nemu wytlumaczeniu, zla, które

dzimierza Pietrzaka za pielę-

To naprawdę bylo cudem, że ten

i będziemy dziękować.

W kościolach diecezji luckiej

wykracza poza wszelkie ludzkie

gnowanie myśli teologicznej

Kościól przetrwal, że nie prze-

Mówilem już o Lotwie i o tym,

13 lipca 2008 roku odczytano

pojęcia. Z tą tajemnicą zmie-

i wiary katolickiej oraz umac-

stal istnieć, mimo wielkiego

że biskup Vaivods zrozumial

list pasterski biskupa Marcjana

rzyć się może jedynie tajemni-

nianie kultury chrześcijańskiej

nacisku ateizmu, tej olbrzymiej

tę naszą ogromną potrze-

Trofimiaka wydany z okazji 65.

ca przeogromnej Bożej milości,

na Wschodzie. Biskupa Tro-

ateistycznej machiny, która

bę i wznosząc się ponad swoje

rocznicy tragicznych wyda-

która zaprowadzila Jego jedyne-

fimiaka odznaczono Medalem

walczyla z Kościolem wszelkimi

możliwości, pomagal Ukrainie.

rzeń na Wolyniu, w którym pi-

go Syna na szczyt Golgoty. Niech

Rady Pamięci Walki i Męczeń-

możliwymi sposobami, a Kościól

Teraz Polska nam pomagala.

sal: ,,Dzisiejsza niedziela, która

więc w tym dniu unoszą się ku

stwa oraz Medalem za Zaslugi

nie mógl się bronić. To byl cud,

A więc to odrodzenie stalo się

w kalendarzu liturgicznym na-

niebu modlitwy za wszystkie

dla Sokolstwa Polskiego, a obok

że Kościól przetrwal. Nie mo-

czymś możliwym. Następowa-

zywa się XV niedzielą okresu

ofiary tej straszliwej tragedii,

nich otrzymal liczne pomniej-

gliśmy więc oczekiwać naglych

lo ono w tempie o wiele szyb-

zwyklego, dla diecezji luckiej

za wszystkich, którzy oplakują

sze odznaczenia i wyróżnienia.

wielkich zmian. Jest to możliwe

szym i w szerszym zakresie, niż

jest dniem szczególnym". Wy-

swoich bliskich". Biskup lucki

Podsumowując dzialalność

tylko w bajkach. Ale nawet to,

przewidywaliśmy. Nie ludzimy

darzenia na Wolyniu w 1943

wzywal do modlitwy ,,także za

bp. Marcjana Trofimiaka na sta-

co nastąpilo, przeroslo wszelkie

się jednak i rozumiemy, że ten

roku hierarcha nazwal ,,nie

tych, którzy w swoim zaślepie-

nowisku biskupa pomocniczego

nasze oczekiwania. Nominacje

czas odrodzenia trzeba podzie-

dającą się pojąć ludzkim umy-

niu, podeptawszy przykazania

w archidiecezji lwowskiej oraz

dla lacińskiego Kościola ­ pię-

lić na pewne etapy i rozlożyć

slem tragedią ludu zamieszku-

Boże i Chrystusową naukę o mi-

jako rządcy diecezji luckiej, na-

ciu biskupów zamiast jednego,

na dluższy czas. Minęlo wiele

jącego niegdyś kraj wolyński".

lości, podnieśli rękę na brata".

leży sięgnąć do wspominanego

jak sądziliśmy. Następnie ­ nie-

lat, wszystko bylo niszczone ­

Zaznaczyl, że świątynia nie

Po kilku latach poslugi

wywiadu-rzeki, udzielonemu

oczekiwanie spokojny stosunek

tego nie da się odwrócić jednym

jest miejscem odpowiednim dla

w diecezji luckiej papież Be-

Wlodzimierzowi Osadczemu:

wladz do księży, którzy przyjeż-

skinięciem cudownej różdżki.

bilansowania krzywd. ,,Świą-

nedykt XVI 24 lipca 2012 roku

,,Zawsze widzialem przyszlość

dżali z zagranicy, z Polski. Wy-

Może i dobrze, że tak wlaśnie

tynia zawsze byla i jest miej-

przyjąl jego rezygnację z funkcji

Kościola w barwach nie tyle ró-

dawalo się, że będą utrudniać,

jest. W jakimś sensie idziemy

scem modlitwy o przebaczenie

biskupa luckiego. Dzialalność

żowych, ile raczej prawdziwych,

a tu się okazuje, że jednak nie. To

naszą wlasną drogą krzyżową.

i Boże milosierdzie, a dzień dzi-

biskupa Marcjana Trofimiaka

realnych ­ tak mogę powiedzieć.

nas uratowalo. Gdyby nie księ-

Nie wiem, przy której stacji je-

siejszy, druga niedziela lipca,

spotkala się uznaniem i doce-

Nie czekaliśmy, że to będzie ja-

ża z Polski, odrodzenie Kościola

steśmy, ale ciągle idziemy do

która przed sześćdziesięcioma

nieniem ze strony rozlicznych

kaś nagla eksplozja i Kościól zaj-

w takim zakresie, w takim cza-

góry i to odczuwamy i widzimy.

pięcioma laty byla dla ludności

instytucji i środowisk. W dniu

mie należne mu miejsce w życiu

sie i w takim tempie byloby nie-

Czy ktoś marzyl, że na Ukra-

wolyńskiej początkiem jej dro-

7 września 1999 roku przyzna-

spoleczeństwa. To przecież by-

możliwe. Sami nie dalibyśmy

inie, tak niszczonej duchowo,

gi krzyżowej, dzisiaj jest dniem

ny mu zostal przez prezydenta

loby nierealne. Chodzilo więc

rady. Nie bylo nas, po prostu nie

dzisiaj Kościól tak pięknie się

pamięci i modlitwy za wszyst-

Ukrainy Leonida Kuczmę Or-

o to, by w sposób naturalny, spo-

bylo. Nie dlatego, że brakowalo

odrodzi? Nie mówię już o Ko-

kie ofiary nieprawości, która

der Zaslugi III stopnia. Z kolei

kojny zacząć żyć coraz bardziej

powolań, a dlatego, że nie bylo

ściele greckokatolickim, który

zawladnęla sercem czlowieka".

22 marca 2000 roku wręczona

wedlug nie tyle może normy, ile

ani seminariów, ani biskupów,

się odradza niesamowicie: tylu

Bp Trofimiak zwrócil uwagę,

zostala ordynariuszowi luc-

trybu, sposobu, wedlug które-

ani żadnych możliwości. Tylko

biskupów; seminaria duchow-

że już w zaraniu dziejów Kain

kiemu nadawana przez Stowa-

go Kościól żyć powinien. Zbyt

ne są przepelnione; są powo-

podnosi rękę na brata swe-

rzyszenie Katolickie ,,Civitas

dlugie  lata  funkcjonowanie

lania; zakony nie są w stanie

go Abla. ,,Historia ludzkości to

przyjąć wszystkich chętnych

wlaściwie nieprzerwany ciąg

­ są przepelnione. Owszem,

wojen, ciąg ludzkich niepra-

ten czas minie i wszystko się

wości, rzeki, morza krwi, lez

znormalizuje, może się nieco

i bezmiar ludzkiego cierpienia.

zmniejszy. To jest normalne. Nie

I rodzi się pytanie, które wyry-

można przeżywać ciągle apo-

wa się z serca i wola: Dlaczego?!

geum. Najważniejsze, żeby ge-

Dlaczego, w imię czego brat od-

neralna linia rozwojowa usta-

biera życie bratu?!" ­ pisze hie-

wicznie się wznosila.

rarcha i dodawal: ,,To pytanie

Nie zdajemy sobie nawet

unosi się nad calymi dziejami

sprawy, jak wielkie zmiany

ludzkości. To pytanie uporczy-

zaszly w Kościele lacińskim.

wie powraca i dzisiaj. Dlaczego

Mamy dzisiaj ponad tysiąc pa-

w niedzielny poranek 11 lipca

rafii, trzy seminaria duchow-

1943 roku brat podniósl rękę na

ne i ponad pięciuset kaplanów.

brata?! Dlaczego znów przela-

Owszem, większość kaplanów

la się krew niewinnych ofiar?!

jest z Polski, ale pojawia się co-

Dlaczego?! Odpowiedzi nie ma,

raz więcej miejscowych. Siostry

bo to jest mysterium iniquita-

zakonne są również w większo-

BP MARCJAN TROFIMIAK I KS.

BP STANISLAW PADEWSKI W CZASIE PIELGRZYMKI NA KALWARIĘ

tis ­ tajemnica zla, zla, które nie

ści z Polski, ale wzrasta też liczba

AUGUSTYN MEDNIS

PACLAWSKĄ