23

nr 21 (481) 14­27.11.2025

Wspomnienia

www.kuriergalicyjski.com

w 1966 roku, zdobywszy tytul

powolań z Ukrainy. W Lucku, na

oczywiście formalnie nieist-

magistra filologii polskiej na

przyklad, w tej chwili jest pięć

niejącej. W Barze zaopiekowal

podstawie pracy ,,Sprawy slo-

sióstr: dwie benedyktynki i trzy

się mną ks. Bronislaw Bernacki.

wiańskie w piśmiennictwie

terezjanki. Z tych pięciu sióstr

Zaprosil mnie on do siebie po-

tylko jedna jest z Polski, czte-

polskim i lacińskim czasów

nownie na okres trzech miesię-

Zygmunta Starego".

ry z Ukrainy. Przecież o czymś

cy w roku 1988. I już zostalem na

W latach 1968­1969 byl

to świadczy. Mamy czternastu

Podolu. Przedlużylem swój po-

biskupów, z najnowszym ­ no-

duszpasterzem akademickim

byt, aż uzyskalem zezwolenie na

minatem, biskupem pomocni-

przy parafii św. Augustyna we

pobyt staly, a w lipcu ubieglego

czym odeskim. O czymś takim

Wroclawiu, potem katechetą

roku uzyskalem obywatelstwo

nie marzyliśmy.

w Krośnie, gwardianem w Kra-

ukraińskie".

Jednym z bardzo ważnych

kowie (1970­1973), katechetą

Gdy w 1994 roku o. Pa-

aspektów jest to, że zmienilo się

w Rozwadowie (1973­1976),

dewski otrzymal obywatel-

nastawienie do Kościola katolic-

następnie gwardianem i ad-

stwo ukraińskie, ,,największe

kiego. Jeżeli wcześniej zdarzalo

ministratorem parafii w Roz-

wydawaly się trudności ze-

się, że postrzegano Kościól jako

wadowie. W latach 1976­1985

wnętrzne, bowiem wszystkie

obce cialo, jako narzucony i nie-

pelnil urząd wikariusza pro-

poczynania  duszpasterskie

typowy dla Ukrainy, to teraz je-

wincji krakowskiej. Od 1985

byly w oczach wladzy niele-

steśmy już swoi. Teraz, na przy-

do 1988 byl wikariuszem domu

galne, a ja sam ­ jak mi oświad-

czono ­ bylem soldat Wati-

klad, Kościól laciński nie tylko

zakonnego i parafii św. Anto-

kana. A zatem byly trudności

wkomponowal się w ten kalej-

niego w Pile.

doskop religijny Ukrainy, ale wi-

Po uplywie kadencji zdecy-

z zameldowaniem się, pogróżki

dzimy też, że wladze ten Kościól

dowal się na nietypowy krok.

wydalenia, ale też to wszystko

cenią i szanują, doceniając jego

Postanowil w 1988 roku wy-

nie pociągalo za sobą konse-

rolę i dyscyplinę. Doceniając też

jechać na teren Związku Ra-

kwencji. Jakby to bylo w latach

to, że Kościól nie miesza się do

dzieckiego. Przybywszy na

siedemdziesiątych".

polityki, lecz nie pozostaje jed-

Ukrainę pracowal w różnych

Papież Jan Pawel II 14 kwiet-

nak obojętny, gdy należy stanąć

parafiach, m. in. w Barze, Po-

nia 1995 roku mianowal o. Sta-

KONSEKRACJA KOŚCIOLA W KOSTOPOLU

w obronie podstawowych praw

lonnem,  Starokonstantynie,

nislawa Padewskiego OFM Cap

czlowieka w normalnym cywi-

Biskup Stanislaw Padewski

Kijowie. Po rocznej tulaczce bez

biskupem tytularnym Tigia

św. Pawel mówi, by nastawać

lizowanym spoleczeństwie. Tak

syn Tadeusza i Marii Charęza,

stalego zameldowania w 1989

i pomocniczym diecezji kamie-

w porę i nie w porę. Nie upra-

urodzil się 18 września 1932

bylo. Kilkakrotnie zabieraliśmy

roku osiadl w Starokonstanty-

niecko-podolskiej. Konsekracja

wiamy jednak żadnego pro-

roku w Nowej Hucie kolo Bu-

glos, mimo iż nie wszystkim się

nowie, gdzie rozpocząl staranie

biskupia odbyla się 10 czerw-

zelityzmu, nie chodzimy, nie

czacza, a więc pochodzil z te-

to podobalo. Nie mogliśmy mil-

o odzyskanie kościola i klasz-

ca 1995 roku w Kamieńcu Po-

agitujemy, a tym bardziej nie

renów archidiecezji lwowskiej.

czeć, bo milczenie byloby zbrod-

toru. W 1990 roku objąl funkcję

dolskim. Glównym konsekra-

polewamy brudem innych re-

Do szkoly podstawowej uczęsz-

nią i kamienie by wtenczas za-

proboszcza. W 1991 roku zostal

torem byl arcybiskup Antonio

ligii. Czlowiek ma wolną wolę,

czal w Nowej Hucie. W 1945

wolaly. Naraziliśmy się ­ trudno,

delegatem prowincjala pro-

Franco, nuncjusz apostolski na

niech wybiera. Chcemy być

roku zostal wraz z rodziną

ale nie możemy milczeć, kiedy

wincji krakowskiej na Ukra-

Ukrainie, a wspólkonsekrato-

sobą, chcemy slużyć. I wlaśnie

przesiedlony na Dolny Śląsk do

inie i w Związku Radzieckim.

prawda cierpi pogwalcenie. Nie

rami byli arcybiskup Marian

widzę, że ta nasza pozycja, na-

Nowego Miasteczka kolo Nowej

W tym czasie zajmowal się m.in.

mieszaliśmy się w polityczne

Jaworski metropolita lwowski

sza polityka i nasza dzialalność

Soli. Tam też ukończyl szko-

przyjmowaniem kandydatów

konflikty i udalo się nam unik-

obrządku lacińskiego i biskup

zostaje naprawdę w jakimś

lę podstawową, a w Nowej Soli

do postulatu i nowicjatu, repre-

nąć konfliktów międzywyzna-

Jan Olszański ordynariusz die-

sensie dostrzegana i doceniana.

Liceum Pedagogiczne i Liceum

zentowal prowincjala prowin-

niowych, które w latach dzie-

cezji kamieniecko-podolskiej.

I cieszymy się bardzo".

Ogólnoksztalcące.

cji w kontaktach z wladzami

więćdziesiątych  wstrząsaly

Na pytanie o haslo i herb bi-

Bp Stanislaw Padewski

Wstąpil 27 sierpnia 1949

kościelnymi i państwowymi,

Ukrainą i do dzisiaj są ranami

skupi tak wyjaśnial sam biskup

OFM Cap (1932­2017)

roku do Krakowskiej Prowincji

koordynowaniem apostolstwa

otwartymi i krwawiącymi.

Padewski: ,,Haslo zaczerpną-

Braci Mniejszych Kapucynów.

Po nominacji bp. Marcja-

i życia zakonnego braci. Od

Nie poddaliśmy się żadnej

lem z Apokalipsy, gdyż wydaje

Śluby wieczyste zlożyl 19 mar-

na Trofimiaka na ordynariusza

1992 roku zostal gwardianem

prowokacji i gdy stawaliśmy

się ono przypominać tutejszą

sytuację: Ci będą walczyć z Ba-

ca 1953 roku. W czasie pobytu

do Lucka papież Jan Pawel II 10

domu i proboszczem w Winni-

przed wyborem, z ogromnym

rankiem, a Baranek ich zwycię-

w Zakonie Stanislaw Padew-

października 1998 roku miano-

cy w parafii Matki Bożej Aniel-

bólem rezygnowaliśmy ze swo-

ży, bo Panem jest panów i Kró-

ski w 1957 roku w Krakowie

wal dotychczasowego biskupa

skiej wraz z kościolami filial-

ich slusznych praw do tej czy

lem królów ­ a także ci, co z Nim

zdal maturę państwową. W tym

pomocniczego diecezji kamie-

nymi w Tepliku, Graczowie,

innej świątyni, byleby tylko

są powolani, wybrani i wier-

też roku 24 lutego po ukończe-

niecko-podolskiej bp. Stani-

Kunie i Samczyńcach.

uniknąć wielkiej konfrontacji

ni. W tarczy herbu jest Bara-

niu studiów filozoficzno-teo-

slawa Padewskiego sufraga-

Na temat swoich kontaktów

z jakąkolwiek konfesją. Przy-

nek Paschalny i slowa Baranek

logicznych otrzymal święcenia

nem archidiecezji lwowskiej.

z Ukrainą radziecką tak wspo-

toczę konkretny przypadek,

zwycięży".

Poslugiwal tu niespelna cztery

kaplańskie.

minal w wywiadzie z 1995 roku,

kiedy to jeden z urzędników

Bezpośrednio  po  świę-

lata, gdyż 4 maja 2002 roku zo-

udzielonym dla dziennika kato-

Swoje poslugiwanie w die-

powiedzial mi osobiście: A wy

ceniach pelnil do 1960 roku

stal przez papieża Jana Pawla II

lickiego ,,Slowo", który niejako

cezji kamieniecko-podolskiej

co, nie macie ludzi? Nie macie

funkcję katechety w Bytomiu,

przeniesiony na urząd biskupa

proroczo zostal zatytulowany:

tak upatrywal nowo wyświę-

kijów? To brońcie swoich praw!

po czym w 1961 roku zostal

diecezjalnego nowo utworzonej

,,Biskup dla Zaporoża": ,,Pierw-

cony biskup Stanislaw Padew-

Powiedzialem mu: Dziękuję za

skierowany na studia specja-

diecezji charkowsko-zaporo-

ski: ,,Przeniosę się do Kamieńca

szy raz jako kaplan zakonnik

taką radę, dziękuję. Jeżeli mamy

listyczne z zakresu polonistyki

skiej. Obecnie w archidiecezji

Podolskiego, do stolicy diecezji.

udalem się z duszą na ramie-

utracić chrześcijaństwo, to wo-

i slawistyki na Katolickim Uni-

lwowskiej jest on nieco zapo-

niu, oczywiście, nielegalnie, na

O ile wiem, to bp Szyrokora-

limy utracić świątynię. Świą-

wersytecie Lubelskim, a potem

mnianym biskupem, którego

Ukrainę w 1972 roku. Dotar-

diuk,więcej już obecnie prze-

tynię da się wybudować, a od-

na Uniwersytecie Jagiellońskim

dzialalność zasluguje również

lem do Baru nad Zbruczem, na

bywa w Kijowie i opiekuje się

budowanie chrześcijaństwa nie

w Krakowie. Studia ukończyl

na przypomnienie.

wschodnią częścią diecezji ży-

terenie diecezji kamienieckiej

jest takie proste. Oddawaliśmy

tomierskiej, tą za Dnieprem,

wtedy z bólem świątynie. Ale

z Charkowem wlącznie. Mnie

nikt mnie dotychczas nie prze-

chyba  również  przypadnie

konal, że postąpiliśmy źle, bo

opieka na wschodnimi polacia-

jednak nie straciliśmy naszego

mi naszej rozleglej diecezji, gdzie

chrześcijaństwa. Mimo wszel-

katolicy żyją w wielkim rozpro-

kich prowokacji nie daliśmy się

szeniu, gdzie organizowane jest

wciągnąć w konflikt z żadną

od podstaw duszpasterstwo.

inną konfesją. Dzisiaj to bardzo

Moim terenem dzialania będzie

cenią. Uważam, że wygraliśmy.

rejon Odessy, Krym, Zaglębie

Tę rolę Kościola lacińskiego,

Donieckie, Zaporoże.

który stal się niejako pośred-

Idę również z duszą na ra-

nikiem i ogniwem lączącym

mieniu,  jak  wtedy,  kiedy

konfesje, teraz coraz bardziej

pierwszy raz udawalem się

się docenia. Widzimy to i od-

w konspiracji jako kaplan i za-

czuwamy. Nie mówię już o cha-

konnik na Podole. Wciąż nie

rytatywnej i kulturotwórczej

mogę ochlonąć z wrażenia na

dzialalności Kościola. Ale wi-

myśl o powierzonej mi przez

dać, jak zmienilo się nasta-

Stolicę Apostolską,, przez Ojca

wienie do Kościola ­ to jest od-

Świętego, slużbie biskupiej

czuwalne. W tej chwili Kościól

na tej tak doświadczonej zie-

katolicki ma ogromny auto-

mi. Liczę na wsparcie i umoc-

rytet, i to jest ważne. Chcemy

nienie przez Ducha Świętego,

to wykorzystać, ale nie po to,

pomoc braci kaplanów i wier-

by ludzi do siebie wabić ­ da-

nych tej ziemi".

leko jesteśmy od tego, chociaż

KONSEKRACJA KOŚCIOLA W DUBYSZCZACH