4

nr 22 (482) 28.11.­17.12.2025

Wydarzenia

www.kuriergalicyjski.com

Pogrzeb polskich obrońców Lwowa z 1939 r.

na cmentarzu w Mościskach

dokończenie ze strony 1

ARTUR ŻAK

EUGENIUSZ SALO

TEKST

IHOR REWAGA

ZDJĘCIA

List prezydenta RP Karola

Nawrockiego odczytal jego do-

radca Jan Józef Kasprzyk.

­ Oddajemy dziś cześć na-

szym bohaterom, walecznym

skladać kolejne wnioski. Naj-

i zachowanie pamięci o każdej

i lacińskiej tradycji. Będziemy

Podkreślają to, co mówiliśmy:

obrońcom Ziemi Lwowskiej,

pierw jednak chcielibyśmy,

osobie, która oddala życie za

robić wszystko, aby ci, którzy

obrona ojczyzny, wypelnienie

którzy oddali życie za ojczyznę

aby strona ukraińska ­ któ-

Ojczyznę. Pomimo wojny Ukra-

zginęli w walce, także na Woly-

rozkazów, bohaterstwo w boju.

w zmaganiach z niemieckim

ra deklaruje, że nic nie stoi na

niu i w Malopolsce Wschodniej,

ina znajduje wszelkie sposoby,

To wartości, za które ci żolnie-

najeźdźcą we wrześniu 1939

przeszkodzie poszukiwaniom

mieli swoje groby ­ zaznaczyl

by zapewnić godny pochówek.

rze oddali życie ­ powiedzial

roku. Spoczną oni na cmentarzu

­ przeszla od deklaracji do czy-

I dzisiaj mamy okazję zorgani-

doradca prezydenta RP.

Piotr Lukasiewicz, chargé d'af-

w Mościskach, na zawsze dolą-

nów. Po prostu czekamy, jako

zować taką wlaśnie ceremonię

Uroczystości pogrzebowe zo-

faires Ambasady RP w Kijowie.

czając do swych towarzyszy

Instytut i jako państwo polskie,

staly zorganizowane przez In-

­ podkreślil Iwan Werbycki,

broni ­ żolnierzy Wojska Pol-

Po przemówieniach

na konkretne zgody na kon-

stytut Pamięci Narodowej. Pod-

wiceminister Kultury Ukrainy.

skiego poleglych podczas tam-

trumny ze szczątkami

kretne wnioski ­ podsumowal

czas ekshumacji odkryto dwa

List wicepremiera i szefa

tych krwawych walk i pocho-

dr hab. Karol Polejowski, p.o.

MON Wladyslawa Kosiniaka-

zbiorowe groby ze szczątkami

wanych w polskiej kwaterze

polskich żolnierzy

prezesa IPN.

-Kamysza odczytal wicemini-

31 osób oraz liczne szczątki luź-

wojennej. Te żolnierskie mogily

zlożono w grobach

Odnalezienie i pochowanie

ne, prawdopodobnie należące do

ster obrony Stanislaw Wziątek.

są świadectwem najwyższego

polskiej kwatery

szczątków bylo możliwe dzię-

kolejnych poleglych. Ich duża

­ Uroczystość na cmenta-

poświęcenia w slużbie niepod-

wojennej, a uczestnicy

ki zaangażowaniu m.in. Mini-

liczba wynika m.in. z uszko-

rzu w Mościskach świadczy

leglej Rzeczypospolitej. Polska

uroczystości zlożyli

sterstwa Kultury i Dziedzictwa

dzenia mogily i warunków walk

o tym, że każdy żolnierz, który

o nich pamięta i będzie pamię-

wieńce. Szczątki

Narodowego RP, Ministerstwa

po intensywnym ostrzale ar-

oddal życie za Ojczyznę, na za-

tać na wieki. <...> Dzisiaj, po la-

Spraw Zagranicznych RP, In-

tyleryjskim. Przy szczątkach

wsze pozostanie obywatelem

tach, dzięki przeprowadzonym

spoczęly w 34 grobach

stytutu Pamięci Narodowej,

odnaleziono elementy umun-

Rzeczypospolitej. Polska nigdy

ekshumacjom, możemy od-

ekshumowanych

Konsulatu Generalnego RP we

durowania i przedmioty oso-

nie zapomni swoich żolnierzy ­

prowadzić naszych bohaterów

w sierpniu tego roku we

Lwowie, Fundacji ,,Wolność

ani tych znanych z imienia, ani

biste, w tym 11 nieśmiertelni-

na wieczną wartę i godnie ich

Lwowie-Zboiskach.

i Demokracja" oraz ich ukraiń-

ków z danymi mogącymi pomóc

tych, których tożsamość wciąż

upamiętnić. Cztery lata temu,

skich partnerów.

w identyfikacji.

czeka na odkrycie. Naszym

W polskiej kwaterze wo-

jako prezes Instytutu Pamięci

­ Rozpoczęlo się to od dzia-

­ Ci żolnierze wypelnili swój

obowiązkiem jest przywrócić

jennej w Mościskach pochów-

Narodowej, odwiedzilem mo-

lań Fundacji ,,Wolność i De-

obowiązek do końca, skladając

imiona każdemu z nich, zapew-

ki polskich żolnierzy odby-

gily żolnierzy września 1939

mokracja", przy wspólpracy ze

nić godny pochówek i oddać na-

życie w walce o wolną Polskę.

ly się już dwukrotnie: w 2015

roku na Zboiskach i w Holo-

spolecznością polską z Mościsk

leżną cześć - podsumowal.

Możemy śmialo powiedzieć, że

roku zlożono tam 111 żolnie-

sku Malym. Wyrazilem wtedy

i okolic oraz z Towarzystwem

dziś, tutaj, spoczęli obok swoich

rzy, a w 2016 roku kolejnych 27.

nadzieję, że prochy obrońców

Kultury Ziemi Lwowskiej. To

towarzyszy broni i że zakoń-

- Jesteśmy przekonani, że

Każdy spocząl w osobnej trum-

Lwowa zostaną odnalezione

wspólny wysilek ­ także spe-

czyla się ich slużba dla Rzeczy-

przyklad, jaki dali polscy żolnie-

nie pod brzozowym krzyżem.

i godnie pochowane. Dzisiejsza

cjalistów prowadzących eks-

pospolitej. W końcu, po ponad 86

rze we wrześniu 1939 roku, po-

­ Wierzę glęboko, że dziś żol-

uroczystość jest spelnieniem tej

humacje. Dlugo czekaliśmy, by

może nam pokonać sily zla, które

latach, spoczęli w kwaterze wo-

nierze września 1939 roku, któ-

nadziei oraz dowodem na to, że

te prace mogly zostać wzno-

jennej ­ tak jak przystalo na pol-

przez wieki próbowaly zniszczyć

rzy spoczęli na mościskiej ziemi,

Polska nie ustaje w walce o pa-

wione. Najważniejsze jest jed-

skich żolnierzy ­ powiedzial dr

zarówno ukraińską, jak i polską

czuwają nad nami ­ tam, z nieba.

mięć o swoich obrońcach i za-

nak to, że żolnierze wracają ­ że

hab. Karol Polejowski, p.o. pre-

państwowość. Razem zwycię-

Bo na pewno są w niebie, bo ­ jak

wsze dąży do przywrócenia im

mają godny pogrzeb i kwaterę

zesa IPN.

żymy ­ razem nas nikt nie po-

mówil Jan Kochanowski ­ ci,

należnego miejsca w narodowej

wojenną - powiedzial Maciej

kona. Będziemy razem nie tylko

którzy slużą Ojczyźnie, do nieba

historii ­ podsumowal.

Dancewicz, wiceprezes Fun-

Instytut Pamięci Narodo-

podczas uroczystości, ale przede

trafiają. Niech czuwają nad nami,

­ Stoję dziś przed państwem

dacji ,,Wolność i Demokracja". ­

wej zlożyl w tym roku 26 wnio-

wszystkim w zwycięstwie ­ za-

abyśmy nigdy nie utracili skar-

nie tylko jako minister kultu-

Fundacja prowadzila prace po-

sków o prace poszukiwawcze na

bu, jakim jest niepodleglość, za

znaczyl Oleksander Miszczenko,

ry i dziedzictwa narodowego,

szukiwawcze żolnierzy Wojska

Ukrainie, obejmujących ponad

który oni oddali życie ­ powie-

wiceminister spraw zagranicz-

ale przede wszystkim jako Po-

Polskiego pochowanych dziś

60 miejsc. Dotychczas pozy-

dzial dla Kuriera Galicyjskiego

nych Ukrainy.

lka, aby oddać hold żolnierzom

w Mościskach i zamierzamy

tywnie rozpatrzono tylko jeden

Jan Józef Kasprzyk. ­ Próśb zo-

­ Śpij, kolego! Tymi slowa-

Wojska Polskiego poleglym we

je kontynuować. Zlożyliśmy

­ dotyczący ekshumacji na Zbo-

stalo zlożonych już 26. Czekamy

mi, jako dyplomata i byly żol-

wrześniu 1939 roku pod Bo-

wnioski do Ministerstwa Kul-

iskach. Dziewięć odrzucono bez

na ich rozpatrzenie. My zawsze

nierz Wojska Polskiego, zwra-

iskami. Upamiętniamy osoby,

tury o dofinansowanie proce-

jasnego uzasadnienia, a szesna-

wracamy po swoich, my nie za-

cam się do poleglych żolnierzy

które zginęly w miejscu prze-

su uzyskiwania zgód i dalszych

ście pozostaje bez odpowiedzi.

pominamy. Szacunek dla zmar-

września 1939 roku. Te slowa

siąkniętym  historią,  bólem

poszukiwań. Wnioski o pra-

­ Jako Instytut Pamię-

lych i godny pochówek to fun-

zna każdy żolnierz ­ witają

i chwalą. Tam, u progu Lwowa

ce poszukiwawcze zlożyliśmy

ci Narodowej jesteśmy gotowi

dament naszej chrześcijańskiej

nas i żegnają na polu chwaly.

rozegral się jeden z dramatów

również po stronie ukraińskiej

września 1939 roku. Byl to dra-

­ m.in. w Nowym Wiśniow-

mat odwagi, poświęcenia i wia-

cu i Jasińskiej. Przewidujemy

ry w sens walki, która nie zgasla

kontynuację prac zespolowych

nawet w obliczu nieuchron-

­ fundacji, ukraińskich specja-

nej tragedii. <...> Wypelnia-

listów, Pomorskiego Uniwer-

jąc obowiązek pamięci wobec

sytetu Medycznego oraz pol-

obrońców ojczyzny, dajemy dziś

skiego IPN ­ podsumowal.

świadectwo, że jesteśmy naro-

Żolnierze Wojska Polskie-

dem, który pamięta. Każdemu

go walczyli z Wehrmachtem na

z nich należy się należne miej-

pólnocnych przedpolach Lwo-

sce w historii i godny wieczny

wa 16 i 17 września 1939 roku.

spoczynek. Niech spoczywają

W bitwach uczestniczyla m.in.

w pokoju ­ niech pamięć o nich

10. Brygada Kawalerii dowo-

trwa." ­ powiedziala minister

dzona przez plk. Stanislawa

Kultury i Dziedzictwa narodo-

Maczka. W Zboiskach mogą być

wego RP Marta Cienkowska.

pochowani także żolnierze in-

­ Podczas gdy my jesteśmy

nych jednostek, w tym oddzia-

tu, Ukraińcy także giną, bro-

lów idących z odsieczą dowo-

niąc swojej Ojczyzny i Europy.

dzonych przez gen. Kazimierza

Caly naród ukraiński rozumie,

Sosnkowskiego.

jak ważne jest godne uczczenie