13

nr 22 (482) 28.11.­17.12.2025

Wydarzenia

www.kuriergalicyjski.com

albo niepotwierdzone, albo tak

zwane pólprawdy. I to jest wla-

śnie rola polskich mediów aby

temu zapobiegać, aby prostować.

Chcialabym też Państwu po-

wiedzieć, że MSZ już w tym roku

rozpoczęlo specjalne szkolenia

dla dziennikarzy polonijnych

i polskich, a w przyszlym roku

ruszają studia podyplomowe na

Uniwersytecie Warszawskim

sponsorowane przez MSZ. Więc

zachęcamy naszych rodaków na

Ukrainie, którzy zaczynają swo-

ją karierę w mediach albo już ją

kontynuują, żeby obserwować to

co robi MSZ, bo chcemy podno-

sić jakość mediów polonijnych

i polskich ­ i to też w pewnym

ANNA SOCHAŃSKA

sensie jest naszą misją ­ zazna-

czyla Anna Sochańska.

media polskie. Sama mniejszość

Uczestnicy konferencji po-

polska jest też dowartościowa-

święcili wiele uwagi nauczaniu

na tym sposobem, że o niej się

języka polskiego oraz omówili

koniec 1995 roku, delegowany

perspektywy rozwoju", który

dziedzictwa kulturowego oraz

mówi, że mniejszość polska na

problemy badań terenowych po

przez Zespól ds. Polonii CODN

prowadzil dr hab. Hubert Lasz-

stosunkami  polsko-ukraiń-

Ukrainie ma ważny glos. To jest

1990 roku z perspektywy ba-

w Warszawie. W tej wiosce,

kiewicz uczestniczyli Andrzej

skimi na przestrzeni od polowy

grupa, która dla nas i dla bada-

daczy i badanych.

gdzie on pozostal  mieszkają

Klimczak

(Stowarzyszenie

XIX do pierwszych dziesięcio-

czy jest bardzo znacząca, bardzo

Dr Olena Pelechata z Kar-

potomkowie Górali Czadeckich,

Dziennikarzy Polskich), Kon-

leci XXI wieku.

potrzebna. I jeżeli my z Polski nie

packiego Uniwersytetu Naro-

którzy przywędrowali na te te-

stanty Czawaga (,,Kurier Gali-

­ Jest to konferencja, któ-

będziemy wspierać mniejszość

dowego im. Wasyla Stefany-

reny na początku XIX wieku.

cyjski"), Wojciech Jankowski

ra skupia naukowców z Polski

polską na Ukrainie, to świad-

ka mówila o funkcjonowaniu

Zawsze starali się o nauczanie

(Radio WNET), Alina Czirkowa

i z Ukrainy, ale także prakty-

czyloby o slabym państwie. Je-

języka polskiego w liceach

języka polskiego. W 2004 roku

(dyrektor Centrum Kultury Pol-

ków jak z Polski, tak i z Ukrainy

steśmy po to żeby wspierać.

Iwano-Frankiwska.

język polski w Krasnoszor-

skiej i Dialogu Europejskiego

­ powiedziala w wywiadzie dla

Moim  zdaniem,  mniej-

­ Nauka języka polskiego

skiej Szkole Ogólnoksztalcącej

w Iwano-Frankiwsku  CKPi-

Kuriera prof. Helena Krasowska.

szość Polaków na Ukrainie ma

w liceach Iwano-Frankiwska to

otrzymal status języka mniej-

DE), Danuta Stefanko (Radio

­ Naukowcy prezentują wyniki

swoją przyszlość i ja to widzę.

nie tylko opcja edukacyjna, ale

szości narodowej. Jest to jedyna

CKPiDE). Po zakończeniu pa-

swoich badań, ale przecież nie

Pochodzę z tej mniejszości.

ważny element glęboko zakorze-

placówka oświatowa na ukra-

nelu odbyl się też przedpremie-

możemy prowadzić badania czy

W 1990 roku rozpoczęlam stu-

niony w przestrzeni spoleczno-

ińskiej Bukowinie, w której ję-

rowy pokaz filmu o Polakach na

prezentować wyniki naszych

dia w Polsce. Wtedy się wyda-

-kulturowej i edukacyjnej tego

zyk polski jest wykladany jako

Bukowinie ,,Kraina lagodności".

badań bez glosu praktyków

walo, że wszyscy Polacy wy-

miasta. Jego znaczenie wyni-

język mniejszości narodowej.

Jest to produkcja Studia Filmo-

z organizacji polskich, mniej-

jadą czy to na studia do Polski

ka z wielu czynników: bliskich

­ Odrodzenie nauczania języ-

wego Kuriera Galicyjskiego.

szości polskich, z mediów pol-

czy do pracy do Polski. Nie, tak

więzi historycznych regionu

ka polskiego w Starej Krasnoszo-

Dr Grzegorz Demel z PAN

skich na Ukrainie. To oni, którzy

się nie stalo. Oczywiście, że je-

z Polską, bliskości geograficz-

rze bylo nie tylko sukcesem edu-

w wykladzie zamykającym ob-

tam pracują, którzy ksztaltu-

żeli ktoś wyjeżdża na studia do

nej oraz rosnącej pragmatycznej

kacyjnym, ale także ważnym

rady konferencji podzielil się

ją mniejszość polską i rozwój

Polski, to dla nas jest znaczące,

motywacji uczniów i ich rodzi-

krokiem w zachowaniu polskiej

wynikami swoich badań śro-

mniejszości polskiej w tere, mają

bo mamy kogoś wyksztalco-

ców, którzy postrzegają znajo-

tożsamości narodowej i kultu-

dowisk polskich na różnych

glos bardzo ważny dla nas, dla

nego. Jeżeli ktoś nawet zostaje

mość języka polskiego jako klucz

ry na Bukowinie ukraińskiej ­

terenach Ukrainy, również mó-

badaczy, dla naukowców .

w Polsce, to zawsze jest sercem

do możliwości  edukacyjnych

podkreślil Tomasz Kaluski.

wil o tożsamości i zachowaniu

Konferencje przewidziane

także z rodziną, która pozostaje

i zawodowych w sąsiednim kra-

Prof. dr hab. Stanislaw Stępień,

Polaków z Ukrainy w Polsce po

są jako coroczne. Początkowo

w jakimś mieście na Ukrainie.

ju i Unii Europejskiej.

dyrektor Poludniowo-Wschod-

wybuchu wojny.

miejscem konferencji mial być

Dlatego patrzę optymistycz-

Dr  Natalia  Szumlańska

niego Instytutu Naukowego

W trakcie konferencji za-

Lwów. Niestety ze względów

nie: Polacy na Ukrainie byli, są

z Żytomierskiego Obwodowe-

w Przemyślu moderowal pa-

prezentowano także najnow-

wojennych musieliśmy zorga-

i będą. Potwierdza to też kon-

go Instytutu Studiów Pody-

nel o zapomnianych i niezapo-

sze publikacje Studium Europy

nizować konferencję w Prze-

ferencja i liderzy mniejszo-

plomowych mówila o eduka-

mnianych Polakach na Ukrainie.

Wschodniej Uniwersytetu War-

myślu. Przyczyna tego stanu

ści polskiej z Ukrainy, którzy

cji polonistycznej w obwodzie

Jeden z uczestników, dr Piotr

szawskiego. Wśród nich mono-

rzeczy jest dosyć zwyczajna.

uczestniczą w tej konferencji.

żytomierskim:

Olechowski z Uniwersytetu Ślą-

grafia zbiorowa pod redakcją

My jako naukowcy z Polski,

Jest mlode pokolenie, zaintere-

­ Pomimo trwającej wojny

skiego przedstawil swoją nową

Heleny Krasowskiej ,,Polacy na

z  różnych  uniwersytetów

sowane uczestnictwem w kon-

rosyjsko-ukraińskiej naucza-

książkę ,,Skazani za polskość.

Ukrainie od Powstania Stycz-

i ośrodków naukowych w Pol-

ferencji. Są też ważne glosy

nie języka polskiego w obwodzie

Dzialalność radzieckiego apa-

niowego do XXI wieku. Tom II.

sce nie mamy zgody na wyjazd

mlodych Polaków ­ Danuty

żytomierskim nie tylko nie zo-

ratu represji przeciwko Polakom

Od pamięci do tożsamości".

do kraju, gdzie toczy się wojna.

Stefanko czy Aliny Czyrko-

stalo przerwane, lecz przeciwnie

w obwodzie kamieniecko-po-

­ Publikacja ma charakter

Wynikiem konferencji jest po

wej, Marka Horbania. To radu-

­ rozwija się i dostosowuje do no-

dolskim w latach 1937-1938 i jej

nowatorski ­ zaznaczyl prof.

pierwsze nasza dwu i pól dnio-

je serce, to cieszy. Uważam, że

wych realiów. Obecna sytuacja

następstwa w kolejnych deka-

Stanislaw Stępień. ­ Znajdzie

wa dyskusja. Po drugie, przed

takie spotkania trzeba orga-

sprzyja zmianom w podejściu do

dach XX stulecia", która ukazala

ona zainteresowanie nie tylko

konferencją wydajemy tomy

nizować i dawać szansę mlo-

nauczania, a duże zaangażowa-

się w Bibliotece Europae Orienta-

w kręgach naukowych, ale także

materialów. Sama konferen-

dym liderom, którzy napraw-

nie wykwalifikowanej kadry

lis Studium Europy Wschodniej

szerszych kręgach spoleczeń-

cja przewidziana jest w formie

dę mają potencjal. Zmienia się

pedagogicznej oraz rosnące zain-

Uniwersytetu Warszawskiego.

stwa polskiego, a nawet ukra-

paneli dyskusyjnych. Korzy-

sytuacja spoleczna, zmienia

teresowanie ze strony uczniów,

W  panelu  ,,Mass-media

ińskiego,  zainteresowanych

stają z tego liderzy organizacji

się sytuacja polityczna. To nie

ich rodziców i wladz oświato-

w języku polskim na Ukrainie:

przeszlością wieloetnicznego

polskich, organizacje polskie,

jest tak, że jak ktoś jest mlody,

wych świadczy o jego znacze-

to nie ma żadnej wiedzy. Ma

niu. Liczba okolo 6000 uczniów

tę wiedzę, ale może troszeczkę

uczących się języka polskiego

mniejsze doświadczenia. Na-

dowodzi, że język ten zyskuje na

tomiast uczestniczenie razem

popularności. Co istotne, w wielu

z doświadczonymi badacza-

szkolach w regionie język polski

mi czy dzialaczami polonij-

skutecznie wyparl język rosyj-

nymi w różnych inicjatywach

ski, który wcześniej stanowil dla

daje szansę rozwoju i wspól-

niego konkurencję. Nauczanie

pracy międzypokoleniowej. To

języka polskiego w Żytomie-

bardzo ważne żeby w pracach

rzu i okolicznych miejscowo-

naukowych czy w badaniach

ściach intensywnie się rozwija,

naukowych, w dzialalności

dając uczniom i nauczycielom

spolecznej następowaly wśród

nowe perspektywy i możliwości

liderów zmiany pokolenio-

rozwoju.

we i żeby one byly plynne, bo

wówczas jest szansa na dobrą

O odrodzeniu nauczania ję-

prace, dobrą wspólpracę i na

zyka polskiego jako ojczystego

tę wspólnotę, którą wszyscy

w Starej Hucie (Krasnoszorze)

tworzymy na Ukrainie. Mocną

na Bukowinie Ukraińskiej po-

wspólnotę polską. Silną sercem

wiedzial Tomasz Kaluski. Jako

i duchem ­ zaznaczyla prof.

nauczyciel  języka  polskie-

Helena Krasowska.

go przybyl do Starej Huty pod