25

nr 23­24 (483­484) 19.12. 2025­15.01.2026

Kurier kulturalny

www.kuriergalicyjski.com

Kilimy gliniańskie w stylu art deco

Na przelomie listopada-

grudnia wyjątkowej urody

kilimy w stylu art deco,

które wedlug projektów

wybitnych polskich

i ukraińskich artystów po

ponad osiemdziesięcioletniej

przerwie znów zostaly

wyprodukowane

w Glinianach, można zobaczyć

na wystawie w ZAG Gallery

przy ul. Szoty Rustawelego

7 we Lwowie. Ekspozycja

zorganizowana przez firmę

,,Zena Hlyniany Art Studio"

zostala poświęcona setnej

rocznicy Międzynarodowej

ZENOWIA SZULGA Z TKACZKAMI

Wystawy Sztuk Dekoracyjnych

i Przemyslu Artystycznego

m.in. Wytwórnia Wyrobów Ki-

Gliniański kilim nie mógl już

(Exposition Internationale

sprostać konkurencji. W 1996

limkarskich Michala Chamuly,

des Arts Décoratifs et

Przemysl Chalupniczy, Wy-

roku przyszedl do mnie dyrektor

Industriels Modernes),

twórnia Kilimów Artystycz-

fabryki Wasyl Karaś ze slowa-

która odbyla się w 1925 roku

nych Julii Tannenbaum, Polskie

mi: ,,Ratuj Gliniany!". Kiedyś po

w Paryżu. Na tej wystawie

Towarzystwo Tkackie ,,Kilim"

studiach we Lwowskiej Akade-

kilimy zaprojektowane przez

mii Sztuk Pięknych pracowalam

oraz Warsztat Galana. Tylko

Józefa Czajkowskiego, Zofię

w tej fabryce. Zaprosilam swo-

Towarzystwo Tkackie dyspo-

Stryjeńską i Bogdana Tretera

je koleżanki. Zaczęlyśmy tkać,

nowalo aż 50 warsztatami, któ-

otrzymaly najwyższe nagrody.

re zatrudnialy 110 tkaczek.

używając roślinnych barwni-

Fabryka kilimów byla czyn-

ków. Kilim w fabryce można

bylo wtedy nabyć za 120­180

na w Glinianach też w okresie

TEKST I ZDJĘCIA

hrywien. Kiedy otwarto wysta-

sowieckim. Zaprzestala dzia-

KONSTANTY CZAWAGA

G

wę w Narodowym Muzeum im.

lalności pod koniec XX wieku.

Odrodzila kilimiarstwo w Gli-

Szeptyckiego we Lwowie, ki-

liniany to miasteczko

nianach pochodząca z tej miej-

limy nasze sprzedawano już po

polożone na wschód od

2­3 tysiące hrywien. I to bylo

Lwowa, 40 kilometrów

scowości profesor Akademii

fatalną rzeczą, która nie pozwo-

Sztuk Pięknych we Lwowie Ze-

w kierunku Zloczowa. Ośro-

lila odrodzić gliniańskiego kili-

nowia Szulga.

dek kilimkarski powstal tam

­ Kiedy przyszli sowieci,

mu. Wówczas pojechaliśmy na

jeszcze w latach 60. XIX wieku,

Huculszczyznę, do wioski Jawo-

w dwudziestoleciu międzywo-

wszystko się zmienilo ­ wspo-

rów kolo Kosowa, gdzie prawie

jennym stal się bardzo popu-

mina. ­ Artystów już nie za-

w każdym domu są warsztaty

praszano do projektowania.

larny. Gliniańskie kilimy byly

tkackie. Zaprojektowaliśmy dla

W sowieckiej Ukrainie i na

wówczas doceniane na terenie

rynku ukraińskim sprzedawa-

nich wspólczesne wzory ki-

calej Polski, glównie dzięki ja-

no wysokiej jakości kilimy, dy-

limów i liżników. Ale pocho-

kości wykonania i oryginalne-

wany i inne wyroby tekstylne.

dzę z Glinian. Przed pięciu laty,

mu wzornictwu. Dzialaly tam

kiedy powstalo tutaj Muzeum

Tkactwa i Kilimów Gliniań-

wzorów. I to ruszylo.

,,Zena Gliniany Art

skich, zaproszono mnie z ekspo-

Teraz propagujemy

Studio". ­ Podstawą nie

zycją. Przekazalam swoje zbio-

kilimy nie tylko jako

mialy być tylko stare

ry. A potem Przemyslaw Cepak

sztukę użytkową, ale

kilimy. Oczywiście,

z Polski, zajmujący się sprzeda-

również jako sztukę

żą kilimów, zaproponowal, abym

uwzględniamy je, ale

elitarną. Chcemy, żeby

utkala kilka wzorów. Finansowo

matka zawsze chciala

pomogla moja córka Maria Flej-

to bylo bardzo modne,

zacząć produkować

czuk, profesor Lwowskiego Uni-

nowoczesne. Obecnie

nowoczesne kilimy, żeby

wersytetu Handlowo-Ekono-

produkcja rozwinęla się

byly używane. Tak się

micznego oraz wykladowca na

i w Polsce, i na Ukrainie.

polskich uczelniach wyższych.

zlożylo, że zaczęliśmy

W Glinianach i okolicy po-

Dzialalność  firmy  ,,Zena

wspólpracować

nownie zaczęli ludzie tkać, tym

Hlyniany Art Studio", która

z firmą ,,Splot", której

razem w domach prywatnych.

przy pomocy lokalnych profe-

kierownikiem jest

sjonalnych tkaczek ­ Tekli Ry-

Marzeniem mojej

bak, Anny Latuszyńskiej, Marii

Przemyslaw Cepak.

matki Zenowii Szulgi

Sokul, Haliny Mazur, Kateryny

Zaproponowal

Hladun, Marii Balycz, a także

bylo odrodzenie

wspólpracę, by

artystek Zenowii Szulhy, Nadiji

kilimu gliniańskiego

produkować nowoczesne

Horak, Oksany Budzan, Olhy

­ powiedziala Maria

Worochty odrodzila produkcję

kilimy, ale także

Flejczuk, dyrektor firmy

gliniańskich kilimów, aktyw-

wedlug starych

nie sprzyja zachowaniu tego

unikalnego rzemiosla.

W ciągu ostatnich pięciu

lat ,,Zena Hlyniany Art Stu-

dio" wykonala oryginalne ki-

limy wedlug znanych projek-

tów polskich twórców Józefa

Czajkowskiego, Zofii Stryjeń-

skiej, Bogdana Tretera, Janiny

Moszówny, a także artystów

ukraińskich ­ Teodora Hryne-

wycza, Pawla Kowżuna, Wasy-

la Cionia, Wolodymyra Ha-

wryliuka, Seweryna Boraczka.

Wystawę uzupelniają prace

wspólczesnych artystek po-

chodzących z Glinian Zenowii

Szulgi i Andriany Dacko.