37

nr 23­24 (483­484) 19.12. 2025­15.01.2026

Kurier kulturalny

www.kuriergalicyjski.com

jedynie krajowy Związek Har-

Ostatni material z Rozdzialu

Instruktorzy dotarli do Ha-

100-lecie powstania ruchu har-

szef szkoly żeglarstwa akade-

liny Makowskiej oraz mal-

cerskiego. Organizacji tego wy-

cerstwa Polskiego.

I, autorstwa Franciszka Habera,

mickiego. Przemierzyl morza

Na szczęście nie udalo się

poświęcony jest najwspanialszej

żeństwa Krystyny i Stefana

darzenie również podjęla się ro-

i oceany jako jeden z kapitanów

wladzy zdusić prawdziwe-

harcerskiej przygodzie ­ żeglar-

Adamskich, którzy podjęli się

dzina Adamskich.

legendarnego ,,Zawiszy Czarne-

go ducha harcerskiego w pol-

stwu. Harcerskie drużyny wod-

misji odrodzenia struktur ru-

Autorka opisuje trudne losy

go". Spod jego pióra wyszlo wiele

skiej mlodzieży i po powstaniu

niackie powstawaly na Dalekim

chu harcerskiego.

Czeslawy Cydzik, matki Kry-

tomików wierszy, scenariuszy

Tak powstaly pierwsze od-

w 1956 r. ZHP ożyla nadzieja, że

Wschodzie pod koniec I wojny

styny Adamskiej, przedwojennej

filmowych, audycji radiowych.

zadziala ona znów wedlug za-

światowej. Byly to dzieci i mlo-

dzialy męskie i żeńskie, zaczęly

druhny, która podjęte w dzieciń-

Inspiracji do twórczości zawsze

się wycieczki do podlwowskich

sad światowego skautingu.

dzież osierocona, oderwana od

stwie zobowiązania przeniosla

dostarczala mu morska przygo-

W 1969 r. podczas uroczy-

rodzin lub zagubiona, polskich

Brzuchowic, obozy pod Skolem ­

przez cale życie jako lączniczka

da i wlasne życie.

stości światowego zlotu ZHP na

zeslańców. Tak powstaje Hu-

calkiem jak za czasów Andrzeja

AK, więzień Kolymy i tak wy-

Rozdzial II publikacji

Malkowskiego.

cmentarzu pod Monte Cassino

fiec Syberyjski we Wladywo-

chowywala swe córki Krystynę

calkowicie opracowany

gen. Anders przekazal mlodzieży

stoku. Należy tu wymienić takie

i Wandę. Po wojnie wraz z mę-

Ostatecznie

polskiej rozkaz dbania o sztan-

nazwiska, jak chociażby Anny

żem opiekowali się grobami na

zostal przez Irenę

doprowadzilo

dary i miejsca pochówków pol-

Bielkiewicz, córki zeslańca i pro-

Cmentarzu Orląt Lwowskich.

Wancerską i nosi

skich bohaterów. Dopiero w 1988

jektanta kolei transsyberyjskiej

Wedlug wlasnego pomyslu two-

to do oficjalnego

tytul ,,Reaktywacja

r. udalo się zaprosić delegację

czy dr Józefa Jakóbkiewicza, na-

rzyla lampiony, które pomimo

zarejestrowana

harcerstwa polskiego

harcerzy z Polski. Wśród nich

czelnego lekarza sanitarnego we

zamknięcia tej nekropolii, za-

Harcerstwa Polskiego

na Ukrainie". Autorka

byli ci, którzy zakladali i pro-

Wladywostoku. To dzięki nim

palala w miejscu zrujnowanych

na Ukrainie

przytacza tu nielatwą

wadzili dwie organizacje har-

powstaje później Zaklad wy-

grobów. Po 1988 r. wraz z mężem

w 1993 r. Organizacja

cerskie: Związek Harcerstwa

chowawczy dla dzieci syberyj-

Eugeniuszem, również AK-ow-

drogę do odrodzenia

zostala powolana

Rzeczypospolitej i Związek Har-

skich w Wejherowie. Tu dzieci

cem i więźniem Kolymy, zalożyli

struktur organizacji

cerstwa Polskiego 1918.

i mlodzież zaczęto wychowywać

Towarzystwo Opieki nad Groba-

do samodzielnego

w obecnych warunkach.

w duchu morskim. Wychowaw-

mi Wojskowymi.

dzialania na terenach

Obecnie wladze ZHP

cą w tym zakladzie byl gen. Ma-

Pisze między innymi: (...) ,,Na

Ostatnim rozdzialem tej czę-

Zachodniej Ukrainy bez

patronują powstaniu

riusz Zaruski. To on zaszczepil

początku lat dziewięćdziesiątych

ści publikacji jest opis wędrów-

ingerencji z zewnątrz.

milość do morza i do żeglarstwa,

doszlo do nieformalnego porozu-

ki po Cmentarzu Lyczakowskim

kolejnych drużyn

Dlatego nie można bylo

zaś żeńskim drużynom żeglar-

przy wtórze harcerskich wier-

mienia o podziale terenów dzia-

po calym świecie

używać nazwy Związek

skim przewodzila Jadwiga Skąp-

szy i pieśni.

lania na zamieszkalych przez

i Związek dziala

Harcerstwa Polskiego.

ska, kapitan na jachcie ,,Grażyna".

zwarte skupiska Polaków na ob-

Książkę kończy biogram

w Argentynie, Australii,

Z harcerstwem morskim

szarach bylego Związku Radziec-

osób wymienionych w książ-

Francji, Kanadzie,

kiego w celu organizowania tam

Rozdzial ten opisuje po-

ce, bibliografia i indeks na-

związany jest nierozerwalnie

Wielkiej Brytanii,

wstanie struktur harcerskich

zwisk. Książka jest bogato ilu-

statek szkolny ,,Zawisza Czar-

ruchu harcerskiego przez Zwią-

w Mościskach i Drohobyczu,

strowana zarówno w materialy

ny", którym w historii dowo-

zek Harcerstwa Rzeczypospolitej

Niemczech, USA. To

i Związek Harcerstwa Polskiego.

akcje harcerzy, uczestnictwo

archiwalne, jak i pochodzące

dzilo wielu kapitanów i na któ-

dzięki nim ,,(...) kolejne

Na Ziemię Lwowską przy-

w zlotach i obozach na tere-

z indywidualnych zbiorów po-

rym wychowaly się dziesiątki

pokolenia, urodzone

jechali przedstawiciele śro-

nie Polski, czy przekazywaniu

szczególnych autorów.

wilków morskich ­ związanych

poza Polską poznają

dowisk harcerskich z Polski.

Ognia Betlejemskiego. Krystyna

Przedstawiony material jest

na stale z morzem i żeglugą.

piękno harcerskiej

i Stefan Adamscy wzięli udzial

niewątpliwie przyczynkiem do

Instruktorzy z Przemyśla przy-

Autor, Franciszek Haber po-

przygody i kontynuują

opracowania bardziej dokladnej

jechali do Mościsk, z Opola ­ do

w uroczystościach na Monte

chodzil ze Lwowa, gdzie się uro-

funkcje wychowawcze

historii ruchu harcerskiego we

Drohobycza, z Kalisza i Klucz-

Cassino w 1998 r. W 2011 r. we

dzil, ale dorosle życie spędzil

Lwowie, w Polsce i na świecie.

borka ­ do Lwowa".

Lwowie uroczyście obchodzono

w Polsce. Z zamilowania żeglarz,

i kierownicze".

Willa ,,Sloneczko" we Lwowie zniszczona rosyjskim ostrzalem

zostanie odbudowana przy wsparciu Polski

Jeszcze w tym roku

Kolejne 71 osób zostalo ran-

rozpoczną się prace

nych. Uszkodzeniu uleglo 189

budynków, w tym zabytkowa

przygotowawcze do

willa ,,Sloneczko", której dach

odbudowy zabytkowej

zostal zniszczony, a ceglana

willi ,,Sloneczko" przy

przybudówka splonęla. Chęć

ul. Melnyka 7 (dawniej

pomocy w odbudowie obiektu

ul. Szymonowiczów) we

zadeklarowal podczas swojej

wizyty we Lwowie premier RP

Lwowie. Ponad stuletni

Donald Tusk.

budynek, wzniesiony na

Wiosną tego roku ukraiń-

zamówienie ówczesnego

scy i polscy eksperci przepro-

dyrektora teatru

wadzili wspólne badania tech-

miejskiego Ludwika

niczne willi, obejmujące m.in.

ocenę konstrukcji dachowych,

Hellerra (dawnego

elementów

dekoracyjnych

Teatru Skarbkowskiego,

werandy i wsporników, stro-

obecnie Teatr im. Marii

pów, ścian oraz fundamentów

Zańkowieckiej), zostal

w piwnicach. Byl to kluczowy

etap poprzedzający rozpoczęcie

poważnie uszkodzony

restauracji.

w wyniku rosyjskiego

Wcześniej, dzięki środkom

W październiku ogloszono

Strona polska deklaruje, że

Willa ,,Sloneczko" ucierpiala

ataku rakietowego we

miasta i inwestorów, w bu-

w 2026 roku sfinansuje od-

ogólny przetarg na restaura-

podczas rosyjskiego ostrzalu 4

wrześniu 2024 roku.

dynku wymieniono drewniane

cję willi. Wartość zamówienia

budowę dachu, jednego z naj-

września 2024 roku. Ponieważ

Odbudowa ma zostać

okna i wykonano tymczasowe

obiekt jest zabytkiem archi-

przekracza 15 mln hrywien

droższych i najbardziej skom-

zabezpieczenie dachu.

tektury o znaczeniu lokalnym,

(ok. 1,3 mln zlotych) i obejmu-

plikowanych elementów ze

przeprowadzona we

Willa ,,Sloneczko", znana

je pelny zakres prac: rekon-

względu na jego rozmiar oraz

proces przygotowania doku-

wspólpracy z polskimi

z charakterystycznych mo-

bogate zdobienia. Pozostale

strukcję drewnianego dachu,

mentacji i uzyskania niezbęd-

partnerami, którzy

tywów slonecznych w drew-

prace zostaną pokryte z bu-

nych zezwoleń trwal niemal

wzmocnienie ścian i para-

wyrazili gotowość

nianych i stiukowych de-

rok. W 2024 r. licencjonowana

petu, odnowienie frontonów

dżetu miasta.

do sfinansowania

koracjach, uchodzi za jedną

organizacja przeprowadzila ba-

oraz dekoracyjnych elementów

Prace przygotowawcze mają

z najpiękniejszych historycz-

konstrukcyjnych, renowację

rozpocząć się pod koniec tego

danie techniczne budynku, po

rekonstrukcji dachu.

P

nych rezydencji Lwowa. Po-

roku, a zakończenie calości od-

czym dzielnicowa administra-

kominów, fasady, zewnętrz-

rzetarg na prace restau-

wstala ponad sto lat temu i do

nych schodów, drewnianej we-

budowy przewiduje się na ko-

cja zabezpieczyla uszkodzony

racyjne zostal już roz-

dziś stanowi cenny przyklad

niec 2026 roku.

dach. W tym roku przygoto-

randy, balkonów i drzwi.

strzygnięty.  Zwycięzcą

lokalnej architektury.

wano także kompletną doku-

Jak informuje administracja

Przypomnijmy, że w wyni-

postępowania zostalo prywat-

dzielnicy frankiwskiej, istnie-

ku zmasowanego ataku rakie-

mentację naukowo-projekto-

ne przedsiębiorstwo ,,Wolodar-

towego i dronowego na Lwów 4

wą oraz uzyskano ekspertyzy

je wstępne porozumienie z pol-

ŹRÓDLO: NA PODSTAWIE

-Market", z którym podpisano

skimi partnerami dotyczące

września 2024 r. zginęlo osiem

wymagane przed rozpoczęciem

LWOWSKA RADA MIEJSKA

umowę.

wspólfinansowania projektu.

osób, w tym jedno dziecko.

restauracji.