21

nr 2 (486) 30.01.­12.02.2026

Wspomnienia

www.kuriergalicyjski.com

Jaworskiego  zostal  diakon

nad organizowaniem kurii me-

Wladyslaw Smolyn, a ks. Ma-

tropolitalnej, a ostatnio także

rian Buczek towarzyszyl arcy-

prace w charakterze sekretarza

biskupowi w podróży i pelnil

Konferencji Episkopatu" przez

funkcję ceremoniarza w cza-

abp. Mariana Jaworskiego zostal

sie sprawowanych mszy. Z tej

mianowany kanonikiem gre-

też racji kalendarz czynności

mialnym kapituly metropolital-

abpa Mariana Jaworskiego z lat

nej we Lwowie ze wszystkimi do

1984­2002 można odnieść do

tego odznaczenia przyznanymi

dzialań ks. Mariana Bucz-

przywilejami". Z racji pelnionych

ka, który zawsze i we wszyst-

funkcji od 1992 roku wszedl

kim  towarzyszyl  swojemu

w sklad Rady Kaplańskiej i Kole-

arcybiskupowi.

gium Konsultorów archidiecezji

W pracy kurii arcybiskupiej

lwowskiej.

obok gromadzenia bieżących

Wspomnianą funkcję sekre-

dokumentów dziennika po-

tarza generalnego Konferencji

dawczego, staral się zachować

Episkopatu rzymskokatolic-

od zapomnienia wszystkie wy-

kiego Ukrainy pelnil przez caly

darzenia. W tym celu gromadzil

okres poslugiwania kaplań-

i przechowywal wszystkie pu-

skiego i biskupiego od 22 lutego

blikacje gazetowe i książkowe,

1992 roku.

wydawane na terenie Ukrainy,

Z pośród najważniejszych

Polski i Niemiec.

wydarzeń i funkcji które przy-

Ks. Marian Buczek wystę-

szlo mu pelnić na terenie ar-

powal i przypominal księżom,

chidiecezji lwowskiej byly bez

aby ratować zachowane na

wątpienia rozmowy z przed-

strychach kościelnych doku-

stawicielami wladz, które prze-

menty archiwalne. Najwięk-

prowadzal we Lwowie i Kijowie

szym z tego czasu zespolem byl

wraz z abp. Marianem Jawor-

Z KLERYKAMI PRZY STAREJ BIBLIOTECE SEMINARIUM. 2004

zbiór dokumentów z katedry

skim czy też bp. Marcjanem

lwowskiej i tzw. Zbiór Czer-

krytykę ks. Buczka obronionej

z miejscowym biskupem, dzie-

strach, to w większości kaplani

Trofimiakiem.  Uczestniczyl

niowiecki, przechowywany do

na Uniwersytecie Jagielloń-

kanem lub proboszczem grec-

przed trudną rozmową z ordyna-

w pierwszym spotkaniu arcy-

2002 roku na kościelnym stry-

skim pracę magisterską Zbi-

kokatolickim. Co oni zdecy-

riuszem, szukali porady u kanc-

biskupa Jaworskiego z prezy-

chu w Czerniowcach w wor-

gniewa Wojewody na temat

dowali, to realizowano, tak

lerza. Niekiedy to wlaśnie przez

dentem Ukrainy. W ten sposób

kach po cemencie.

historii Kościola greckokato-

odnośnie zwrotu świątyń, jak

niego zabiegano o zalatwienie

,,pracując tutaj w archidiecezji

Kanclerz kurii byl również

lickiego w Polsce. Ks. Buczek

i deportacji duchownych do

tej czy innej sprawy, którą ze

lwowskiej uwiarygodnil Ko-

wyczulony na ocalenie dla po-

w gazecie ,,Slowo" wskazal na

Polski. Trzeba wiedzieć, że wo-

zrozumieniem i w sposób dy-

ściól rzymskokatolicki w nowej

tomnych resztek zachowanych

glówne blędy i nieścislości za-

bec mnie jako kanclerza kurii

plomatyczny przedstawial ar-

rzeczywistości geopolitycznej.

zabytków  sztuki  sakralnej.

warte w pracy magisterskiej,

i sekretarza Episkopatu rzym-

cybiskupowi. We wszystkich

Ksiądz biskup przez swoją pra-

Uwrażliwial też duchownych,

co spotkalo się ze zdecydowa-

skokatolickiego Ukrainy trzy

poczynaniach ks. Buczek kie-

cę, przez swoje kontakty z wla-

aby dolożyć wszelkich sta-

nym sprzeciwem kól nacjonali-

razy wydawano nakaz opusz-

rowal się dobrem diecezji. O tym

dzami państwowymi pokazal,

rań w tym kierunku. Z myślą

stycznych we Lwowie.

czenia Ukrainy. Obronil mnie

również mówil w homilii poże-

że jesteśmy Kościolem i że na-

o przyszlym muzeum archidie-

Ks. Marian Buczek za od-

kardynal Jaworski. W latach 90.

gnalnej w 2007 roku kard. Jawor-

szą drogą jest czlowiek, tak jak

cezjalnym zaczęto gromadzić

danie Kościolowi oraz odwagę

XX wieku deportowano do Pol-

ski: ,,Ksiądz biskup odznaczal się

to nauczal Ojciec Święty Jan

uratowane obrazy, figury i inne

byl kilkakrotnie pozbawiany

ski księży Piotra Buka i Józe-

wiernością dla archidiecezji

Pawel II. I tutaj niewątpliwie

precjoza kościelne. Uratowane

państwowej rejestracji. Bez tej

fa Trelę, w roku 1996 nakazano

lwowskiej, czul się związany z tą

jest także wielki wklad księdza

zabytkowe rzeczy gromadzono

rejestracji duchowny nie mógl

opuścić Ukrainę obywatelom

diecezją i dlatego przez caly czas

biskupa Mariana. To byla wier-

w katedrze lwowskiej, luckiej

legalnie pozostawać w archi-

Polski: ks. Wiktorowi Palczyń-

byl jej wierny. Nigdy nie bylo

ność Kościolowi, to byla slużba

a od 2002 roku w domu arcy-

diecezji i w określonym ter-

skiemu, zakonnikowi o. Joza-

problemu, ażeby szukal dla sie-

Kościolowi naszemu" ­ relacjo-

biskupów lwowskich we Lwo-

minie musial opuścić Ukrainę.

fatowi Szczepaniakowi i o. Ry-

bie jakiś stanowisk, czy godno-

nowal kard. Marian Jaworski.

wie. Sporo takich zabytkowych

W ten sposób doszlo do wy-

szardowi Kowalczykowi. W tym

ści poza archidiecezją. A ja wiem,

Dnia 21 listopada 1996 roku

rzeczy zdeponowano w koście-

dalenia wielu kaplanów. Tak

czasie abp Iwan Martyniak

że w pewnym momencie księdzu

do Lwowa dotarla wiadomość

le parafialnym w Stanislawo-

wladze pragnęly zniechęcić

z Przemyśla powiedzial w wy-

biskupowi ofiarowano stanowi-

o śmierci ojca przyszlego bi-

wie. Niektóre z uratowanych

i wyrzucić z Ukrainy ks. Ma-

wiadzie prasowym, że w Polsce

ska, na które odpowiedzial: Nie,

skupa charkowskiego - Józefa

zabytków po przeprowadzeniu

riana Buczka i innych kapla-

wladze zatwierdzają wszyst-

ja będę dalej przy moim bisku-

Buczka, który zostal pochowa-

fachowej restauracji przyozdo-

nów. Dopiero jawny sprzeciw

kich kaplanów ­ obywateli

pie. I to byla wierność, wierność,

ny na cmentarzu parafialnym

bily oddane kościoly. Tak do

arcybiskupa Mariana Jawor-

Ukrainy do pracy duszpaster-

która jest wielką cnotą, wierność,

w Cieszanowie, nieopodal ar-

katedry powrócily dwa odnale-

skiego doprowadzil do wydania

skiej. W 2001 roku, już po wizy-

która polega na tym, że się czu-

cybiskupa archidiecezji lwow-

zione obrazy, zaslaniające obraz

kolejnej rejestracji państwo-

cie papieża, wyrzucono ks. An-

je zobowiązanie wobec swoich

skiej Lukasza Baranieckiego.

Matki Bożej Laskawej. Do Male-

wej. Tak o tym wspominal już

drzeja Ramsa, który zbudowal

źródel, swoich korzeni, że sluży

Natomiast matka bp. Maria-

chowa oddano obraz św. Teresy

jako biskup: ,,Ogólnie wladze

kościól, plebanię i przyczynil

się dalej nie szukając po ludzku

na Buczka ­ Franciszka zmar-

od Dzieciątka Jezus z Bryniec

centralne przestrzegaly prawa

się do budowy szkoly polskiej

czegoś lepszego dla siebie".

la w 95 roku życia 1 kwietnia

Zagórnych oraz boczny oltarz

wyznaniowego, natomiast lo-

w Strzelczyskach k. Mościsk".

Za tę wierność dla archi-

2022 roku.

z Derżowa. Inne natomiast sta-

kalne byly nam przeciwne, a na

Ks. Marian Buczek wśród

diecezji i Kościola katolickiego

Wreszcie podobnie jak nie-

nowią zbiór obecnego muzeum

pytanie, dlaczego we Lwowie

duchowieństwa  archidiecezji

ks. Marian przez papieża Jana

gdyś w Lubaczowie, bp Marian

archidiecezji lwowskiej, jak

czy Tarnopolu nie przestrze-

lwowskiej byl przez wszystkie

Pawla II 1 października 1993

również w 2001 roku w ar-

choćby licznie zachowane mi-

gają prawa obowiązującego na

lata szanowany i cieszyl się du-

roku zostal mianowany Kape-

chidiecezji lwowskiej zająl się

try i infuly arcybiskupów i in-

Ukrainie, odpowiadano, że pra-

żym autorytetem i zaufaniem.

lanem Honorowym Ojca Świę-

z ramienia Kościola rzymsko-

fulatów archidiecezji lwowskiej.

wo jest w Kijowie, dla was, a tu-

Mimo że wśród niektórych ka-

tego, a 13 listopada 1994 roku

katolickiego przygotowaniem

pielgrzymki papieża Jana Pawla

Stworzenie osobnego muzeum

taj jest Lwów. Wladze lokalne

planów, z racji wrodzonego tem-

,,doceniając

dotychczasowy

II do Lwowa.

diecezjalnego jest planowane

sluchaly lub wspólpracowaly

peramentu mógl wywolywać

wklad w pracy kancelaryjnej

W  nowej  rzeczywisto-

przy katedrze w Lucku.

ści, której ton nadal papież Jan

Odważnie też występowal

Pawel II poprzez przyjazd do

w obronie prawdy historycz-

Lwowa, wladze zmienily do-

nej. Toteż nie dziwi fakt, że

tychczasową retorykę wobec

taka postawa budzila sprzeciw

Kościola rzymskokatolickiego.

i niezadowolenie wśród ów-

Zauważono pozytywny wklad

czesnych rządzących i grup

kardynala Mariana w rozwój

spolecznych, którzy na lamach

duchowości na terenie Ukra-

miejscowej prasy publikowa-

iny, a także pomoc w tym dziele

li klamliwe i szkalujące dobre

ks. Mariana Buczka. Toteż w li-

imię duchownego teksty. Tak

stopadzie 2001 roku wojewoda

przykladowo 29 kwietnia 1995

lwowski Mychajlo Hladij wrę-

roku na lamach lwowskiej ga-

czyl ks. Buczkowi list gratula-

zety ,,Za Wilnu Ukrainu" ukazal

cyjny, który zostal wręczony

się obszerny artykul autorstwa

,,za szczególny wklad w rozwój

Romana Krypiakewycza i Wo-

lodymyra Seredy pt. ,,Ксьондз

stosunków kościelno-państwo-

Бучек роздратований..." (Ksiądz

wych, a także budowanie do-

brosąsiedzkich relacji pomiędzy

Buczek zdenerwowany...), któ-

W CZASIE NADZORU BUDOWY NOWEJ BIBLIOTEKI I BUDYNKU DYDAKTYCZNEGO SEMINARIUM

narodem ukraińskim i polskim".

ry byl odpowiedzią na odważną

DUCHOWNEGO